ལྷོ་ཁ་ས་ཁུལ་གྱི་གནས་ཡིག ལྷུན་རྩེ་རྫོང་། (8)

ལྷོ་ཁ་ས་ཁུལ་གྱི་གནས་ཡིག ལྷུན་རྩེ་རྫོང་། (8)
“ལྷུན་རྩེ་”ཞེས་པ་ནི་སྔོན་ཆོས་རྒྱལ་འོད་སྲུང་གི་རྒྱུད་པ་ཆོས་རྒྱལ་བྱ་བའི་སྲས་དབུལ་རྒྱལ་གྱི་ཕོ་བྲང་སྟེ་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་གི་མིང་རང་འཇགས་སུ་བཞག་སྟབས་ད་ལྟའི་རྫོང་ལའང་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ཞེས་དང་། ད་ལྟའི་རྫོང་གནས་ཡུལ་ནི་སྔོན་གྱི་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་གནས་ཡུལ་གྱི་ཤར་བྱང་མཚམས་ཞིང་པ་ཞེས་པའི་ཡུལ་དེར་ཆགས་ཡོད། རྫོང་དེའི་སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ནི་སྤྱི་ལེ་ངོས་སྙོམས་གྲུ་བཞི་མ་ ༡༠༥༦༦ ཙམ་དང་། ས་ཞིང་མུའུ་ཁྲི་ ༤.༤ རྩྭ་ཐང་མུའུ་ཁྲི་ ༨༠༠ ནགས་ཚལ་མུའུ་ཁྲི་ ༣༠ མི་འབོར་ཁྲི་ ༣ ཆ་སྙོམས་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་སྤྱི་ལེ་ ༣༩༠༠ ཙམ་གྱིས་མཐོ་བའི་ས་བབས་བཅས་ཡིན་ནོ།།
1) མཁར་སྟེང་དགོན།
མཚན་རྒྱས་པར་“མཉལ་ཤོར་པོ་མཁར་སྟེང་དགོན་”ཞེས་ཞུ། གཉལ་སྡེ་དྲུག་གི་ཁོངས་ཡིན། རྩེད་ཐང་ནས་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་ཡར་སྟོད་བྲག་ལ་དང་། དེ་ནས་ཤོར་པོ་ལྟག་ལ་བརྒྱབ་སྟེ་སྤྱི་ལེ་བརྒྱ་དང་བཅུ་གསུམ་ཙམ་སོང་ན་རླངས་འཁོར་ལམ་ཟུར་དུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནི་ཐོག་མར་བཀའ་རྒྱུད་པའི་བླ་མ་རོང་པོ་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་ཞུ་བས་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད་དེ་གླིང་ཁག་ཁ་ཤས་ཡོད་པ་ལ་ཇུན་གར་དམག་དུས་གཏོར་བཤིག་ཚབས་ཆེན་བཏང་། དེ་རྗེས་ད་ལྟའི་དགོན་དེ་ཆགས་ཡུལ་ནི་དགོན་དེའི་གླིང་གཅིག་ཡིན་པར་གྲགས་ལ། དེ་རྗེས་གུང་ཐང་པ་མཛེས་པ་དཔལ་ལྡན་སོགས་ཀྱི་དུས་ནས་རིམ་བཞིན་དགེ་ལུགས་པའི་སྔགས་ཆོག་གི་དགོན་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར། དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་མ་ཟིན་ཙམ་བར་འཕེལ། སྔོན་དགོན་དེར་འདུ་ཁང་ཀ་བ་སུམ་ཅུ་ཅན་གྱི་ནང་སྨན་འདམ་གྱི་འཇིམ་སྐུ་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐོག་སོ་གཅིག་ཙམ་དང་། གཙོ་སྐུའི་ཐུགས་ཀར་ཤེལ་གྱི་ཐུབ་དབང་མཐོ་གང་པ། གཞན་ཡང་གནས་བརྟན་བཅུ་དྲུག་སོགས་ཀྱིས་གཏམས་ཡོད། ད་ལྟ་དབུ་རྩེ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་སྔོན་གྱི་འདུ་ཁང་ནང་སྔོན་གྱི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ལ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པ་དང་། གསར་བཞེངས་རྒྱལ་བ་ལྔ་པའི་འདྲ་སྐུ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
[page 97] ཡང་དེ་ནས་ཅུང་ཉེ་བའི་ལྷོ་ངོས་ཀྱི་རི་སྟེང་དུ་བླ་མ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུ་སྟེ་མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེས་ཕྱག་བཏབ་གནང་བའི་སེ་བ་ལུང་ཞེས་པའི་རི་ཁྲོད་བྱིན་ཅན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། བླ་མ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུ་ཐོག་མར་བོད་རྙིང་གྲོང་གསར་ཞེས་པར་འཁྲུངས། སྐུ་གཞོན་དུས་སྨན་དཔྱད་པ་སྦྱངས་པ་གནས་བས་ལྷ་རྗེ་ཞེས་པའི་མཚན་དེ་ལྟར་བྱུང་། ཁྱིམ་ཐབས་བསུས་ཏེ་སྲས་སྲོས་ཀྱང་གཉིས་ཙམ་བྱུང་། དེ་ནས་མི་རིང་བར་བཙུན་མོ་དང་སྲས་སྲོས་རྣམས་རིམ་བཞིན་སྐུ་ཚེའི་འཕེན་པ་རྫོགས་པས་ཐུགས་སྐྱོ། ཉིན་ཞིག་ཞིང་རྨོ་བཞིན་བཞུགས་སྐབས་རྨོས་གླང་ལ་རྟ་ལྕག་གཅིག་གཞུས་གནང་བས་རྟ་ལྕག་གི་སྣེ་ཚུར་ཕྱག་གི་སྟེང་དུ་ཕོག་པའི་སྙུན་ཟུག་ལས་ངེས་འབྱུང་འཁྲུངས་ཏེ། རྟ་ལྕག་ཚུར་འཕར་བ་ལ་ན་ཚ་འདི་འདྲ་ཡོད་ན་རྨོས་གླང་ལ་ན་ཚ་ཇི་འདྲ་ཞིག་མེད་དམ་གསུངས་ཏེ་རྨོས་གཉའ་གློད་ནས་དབེན་པའི་གནས་རྒྱལ་སྲས་གླིང་ཞེས་པར་སྒྲུབ་པ་བསྐྱོན་ནས་བཞུགས། སྐབས་གཞན་སུ་གཅིག་གིས་འཁོར་མཁན་མེད་པ་ལ། འབྲོག་པ་ཞིག་གིས་རྟག་ཏུ་གསོལ་བ་དྲངས་པས་ཉིན་ཞིག་བླ་མས་འབྲོག་པ་དེར་བོད་ཟླ་༡༢ཚེས་༡༥དགོང་མོ་ཟླ་བ་ཤར་བ་དང་དུས་མཚུངས་ཁྱོད་ཀྱིས་གནས་འདིའི་གནས་སྒོ་འབྱེད་དགོས་ཞེས་གསུངས་པར། འབྲོག་པས་ངས་ཆོས་མི་ཤེས་པར་གནས་སྒོ་ཇི་ལྟར་ཕྱེས་ཐུབ་ཅེས་ཞུས་པར། འབྲོག་གླུ་བླངས་ཏེ་གནས་སྒོ་ཕྱེ་ན་འགྲིག གནས་སྒོ་ཕྱེ་བའི་བསྐལ་བ་ཁྱེད་ལ་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་བྱས་པས་ཟླ་འོད་ལས་བླ་མ་མཇལ་བ་སོགས་བྱུང་ཞིང་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུ་ཞེས་པའི་མཚན་ཡང་དེ་ལྟར་བྱུང་། དུས་ཆེན་དེ་འབྲོག་པ་ཚོས་ད་ལྟའང་གཏོང་སྲོལ་ཡོད། ཡང་དེའི་ཉེ་འདབས་སུ་གསང་ཡུམ་འབུམ་པ་ཞེས་བཙུན་མོ་གཤེགས་རྗེས་ཀྱི་འབུམ་པ་དང་། ཞབས་བཅག་འབུམ་པ་ཞེས་ཞིང་རྨོ་ས་ནས་ཕེབས་སྐབས་ཞབས་བཅག་ནང་གི་ས་ལས་བསྐྲུན་པའི་འབུམ་པ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། མཁར་སྟེང་དགོན་ནས་ཤར་ངོས་སུ་རྐང་ཐང་མར་ཆུ་ཚོད་གཉིས་ལྷག་ཙམ་[page 98] སོང་ན་སྔོན་དགོན་དེའི་དགོན་ལག་ཤོར་པོ་ཤར་དགོན་ཏེ་གྲོང་མཁར་ཆོས་སྡེ་ཞེས་པ་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

 2) གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་།
མཚན་རྒྱས་པར་“དཔལ་ལྷར་བསྟན་རི་བོ་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་རྒྱ་མཚོ་གྲྭ་ཚང་”ཞེས་ཞུ། ཤོར་པོ་ནུབ་ནས་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སྦ་ར་ལ་བརྒྱབ་སྟེ་སྤྱི་ལེ་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་ཙམ་སོང་ན་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་གྲོང་གི་རི་ལྡེབས་སུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནི་འགྲོ་མགོན་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ཀྱི་སྐུ་སྐྱེ་འབྲུག་པ་པད་མ་དཀར་པོས་དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པའི་ནང་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད། འབྲུག་པ་པད་མ་དཀར་པོས་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་གནང་བའི་རྗེས་མ་དེ་ཡིན་གསུངས། འབྲུག་པ་པད་མ་དཀར་པོ་ཀོང་པོ་བརྩེ་ཆེན་མདོ་ཞེས་པར་སྤྱི་ལོ་༡༥༡༧ལོར་སྐུ་འཁྲུངས། བོད་ཀྱི་ས་ཆ་གང་སར་དགོན་པ་མང་པོ་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད། གནས་དེར་ཕེབས་ནས་ཆུ་ཕ་རི་ནས་ས་དཔྱད་གཟིགས་སྐབས་ཡུལ་དེ་ནི་གནམ་གྲུ་གསུམ། ས་གྲུ་གསུམ་དུ་གཟིགས་ནས་ས་དཔྱད་ངན་པ་བཟློག་ཕྱིར་གནས་དེར་དགོན་ཞིག་འདེབས་དགོས་ཐུགས་ལ་འཁྲུངས་སྟེ་དགོན་དེ་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད། བོད་གངས་ཅན་ཙམ་མ་ཟད་འབྲུག་ཡུལ། ལ་དྭགས། ཁུ་ནུ་ལ་སོགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཆུ་འགོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན། འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཅེས་པ་ནི་ཐོག་མར་འབྲུག་པ་པད་དཀར་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་འགྲོ་མགོན་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ཀྱི་གྲུབ་ཆེན་གླིང་རས་པས་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར་ཆུ་ཤུར་གནམ་ཕུར་འབྲུག་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་ཅིང་། དགོན་པ་དེ་རྨང་འདིང་དུས་འབྲུག་སྒྲ་དྲག་པོ་ཐེངས་ཁ་ཤས་གྲགས་པས་དགོན་པའི་མིང་ལ་འབྲུག་ཅེས་བཏགས་གནང་མཛད་པ་དང་། དེ་ནས་བཟུང་གྲུབ་མཐའ་འདིའི་རྒྱུན་འཛིན་པ་ལའང་འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཅེས་ཐོགས། འགྲོ་མགོན་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ད་ལྟ་འཇིགས་མེད་པད་མ་དབང་ཆེན་བར་སྐུ་ཐོག་བཅུ་གཉིས་ཙམ་བྱུང་། སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་པད་མ་[page 99] དཀར་པོ་ནས་དགོན་དེར་གཏན་བཞུགས་མཛད། གསུང་རྩོམ་ཡང་པོད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ཙམ་ཡོད། སྔོན་འདུ་ཁང་ཀ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་གཙང་ཁང་སྦུག་མར་བསམ་ཡས་ཀྱི་ཇོ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་དཔེ་བྱས་ཏེ་བཞེངས་པའི་སྨན་གདམ་གྱི་ཐུབ་དབང་ཐོག་སོ་གཉིས་ལྡན་བླ་མ་རང་གི་ཕྱག་བཟོ་གསུང་འབྱོན་མ་དང་། གཡས་སུ་འཇམ་དབྱངས་དང་། གཡོན་དུ་བྱམས་པ་སོགས་ཀྱང་སྤྲུལ་སྐུ་རྣམ་པའི་ཕྱག་བཟོ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང་ཀུན་མཁྱེན་གྱི་ཞབས་རྗེས། མི་མ་ཡིན་གྱིས་བཞེངས་པའི་ལྷ་མོ་དུད་སོལ་མའི་སྐུ་བརྙན་བཞི་བཅས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་མང་པོ་ཡོད། སྐུ་ཐོག་བརྒྱད་པའི་སྐབས་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་ཟིན་ཞེས་གསུངས།
ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་གནང་བའི་འདུ་ཁང་ནི་སྔོན་ཀྱི་སྒྲུབ་སྡེའི་ཤུལ་དུ་བཞེངས་གནང་ཡོད་པ་དང་། རྟེན་གཙོ་སྨན་གདམ་གྱི་ཐུབ་དབང་མི་ཚད་ལྷག་གསར་བཞེངས་གནང་བ་དང་། སྔོན་ཀྱི་ལྷ་མོ་དུད་སོལ་མའི་སྐུ་བརྙན་གྲས་གཅིག་དང་བླ་མ་ལྷ་ཁང་ནང་སྨན་འདམ་གྱི་རྡོ་རྗེ་འཆང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་གུ་རུ་སྣང་སྲིད་གཟིལ་གནོན། འབྲུག་པ་པད་མ་དཀར་པོ་སོགས་འབྲུག་པའི་བླ་བརྒྱུད་ཁག སྔོན་གྱི་གཙང་ཁང་སྦུག་མའི་ཤུལ་དུ་གསེར་ཟངས་ཀྱི་ཐུབ་དབང་ཐོག་སོ་གཉིས་ལྡན་ཅན་གསར་བཞེངས་གནང་བ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
དགོན་དེ་ནས་རྐང་ཐང་མར་ཆུ་ཚོད་གཅིག་ཙམ་སོང་ན་འབྲུག་པ་པད་མ་དཀར་པོའི་གཟིམ་སྤྱིལ་ཞེས་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་འཐིམ་སའི་མོ་དགོན་ཞིག་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནི་འབྲུག་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་ཕྱག་འདེབས་རྒྱུར་ཐུགས་ཐག་བཅད་གནང་རྗེས་སྒར་དུ་ཕེབས་ཁར་ལུང་པ་ཡ་ཀིའི་ཕུ་ལ་ང་སྡོད་ས་ཞིག་རྒྱབས་ཤིག་ཅེས་ལྗགས་བཀོད་གནང་བ་ཇི་བཞིན་བཞེངས་པ་ཡིན་གསུངས། ཡང་དགོན་དེ་ནས་རྐང་ཐང་མར་ཆུ་ཚོད་གསུམ་ཙམ་སོང་ན་འགྲོ་མགོན་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ཙ་རིའི་གནས་སྒོ་ཕྱེས་བསྒྲུབས་རྗེས་ཚུར་ཕེབས་སྐབས་ཞག་[page 100] གཅིག་བཞུགས་སའི་བྲག་ཕུག་གཅིག་ཡོད་པ་ལ་ཐུགས་སྤྲོ་པོ་བྱུང་སྟབས་“སྐྱིད་ཕུག་”ཅེས་པའི་སྒྲུབ་ཕུག་དང་ཇོ་དགོན་སྒྲུབ་སྡེ་དང་བཅས་པ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
3) ཙ་རི།
མཚན་རྒྱས་པར་“ལྷོ་གནས་ཕྱོགས་དཔལ་གྱི་ཙ་རི་ཏྲ་”ཞེས་ཞུ། “ཙ་རི་”ཞེས་པ་ནི་རྒྱལ་བའི་ལུང་གིས་ཟིན་པའི་ཡུལ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་ཡ་གྱལ་ཙ་རི་ཏྲ་ཞེས་རྒྱ་གར་གྱི་སྐད་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་“ཙ་རིའི་གནས་སུ་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་སྒོམ་”ཞེས་བཀའ་བརྒྱུད་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་རྩ་རླུང་སྒོམ་སྒྲུབ་གནང་བས་ན་དེ་ལྟའི་སྒྲ་ཟུར་ཆགས་སམ། ཡང་ན་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་གྱིས་“དེ་ལྟར་རྩྭའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་ན་ཙྭ་མཆོག རྩྭ་དེའི་གོང་ན་གཞན་མེད་པས་ན་རྩྭ་གོང་ཞེས། ཅིག་ཅར་ལ་རྩ་གོང་ངམ། རྩ་མཆོག་ཏུ་བཤད། དེ་ལྟ་བུའི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་”ཡོད་པར་གསུངས་པའི་རྩྭ་མཆོག་ཀླུ་བདུད་རྡོ་རྗེ་འདི་ཉིད་ན་བཞུགས་པ་ཞེས་སོགས་གནས་ཙ་རི་ཞེས་པའི་མིང་ལ་དཔྱད་པར་འཚལ། དེའང་ཙ་རིའི་གནས་སྐོར་ལ་འགྲོ་བ་ལ། སྔོན་འཁོར་ལམ་མ་ཟུག་གོང་དྭགས་ལྷ་སྒམ་པོའི་བརྒྱུད་ནས་འགོ་བཙུགས་ཏེ། གནས་ཀྱི་དང་པོ་འབུམ་རྟ་སེར་པོ་དང་། ཚུགས་ཀྱི་དང་པོ་སྒྲུབ་ཆུ་ཁ། དེ་ནས་མཆོད་རྟེན་ནག་པོ། དེ་ནས་ཆོས་ཟམ་ལ་འབྱོར་ཏེ་འགོ་ཚུགས་པ་ཡིན་ཀྱང་། དེང་སང་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སོང་ན་སྟབས་བདེ་བས་འབྲུག་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་ནས་འཁོར་ལམ་དེད་ཆགས་ལ་བརྒྱབ་སྟེ་སྤྱི་ལེ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་སོང་ན་ཆོས་ཟམ་དུ་འབྱོར་ཏེ་ཙ་རིའི་གནས་སྐོར་གྱི་འགོ་ཚུགས་པ་ཡིན་པས་དེའང་སྟོད་དུ་གྲགས་ཆེ་བ་གངས་དཀར་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཏེ་སི་དང་། བར་དུ་ཁུངས་བཙུན་པ་ལ་ཕྱི་གངས་རྭ། སྨད་དུ་འགྲན་ཟླ་བྲལ་བ་ལྷོ་གནས་མཆོག་དཔལ་གྱི་ཙ་རི་ཏྲ་བཅས་གསུམ་རྒྱལ་བའི་ལུང་གིས་ཟིན་པའི་བདེ་མཆོག་གི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་གནས་ཡིན་པ་ལ་གངས་ཏི་སི་སྐུ་ཡི་གནས་དང་། ལ་ཕྱི་གསུང་གི་གནས། ཙ་རི་ཕག་གདོང་ནག་པོ་ཐུགས་ཀྱི་གནས་ཞེས་[page 101] སུ་གྲགས། ཙ་རི་ལའང་ཕྱི་ནང་གསུམ་གྱི་གནས་རི་ཡོད་པ་ནི་ཀོང་པོ་སྨན་གླིང་དུ་རི་བོ་ལྷ་རི་འཛིན་ནམ་ཙ་རི་གསར་མ་ཚེ་རིང་ལྗོངས་ཞེས་པ་དང་གཅིག་ཡང་སྐྱེས་སྐར་ཐང་ནས་ནགས་ལ་དང་། སྤང་ལ། རྫ་ལ་བཅས་བརྒྱབ་ན་ཙ་རི་མཚོ་དཀར་ཞེས་པས་གཉིས། ཡང་ཅིག་ཅར་ནས་སྒྲོལ་མ་ལ་བརྒྱུད་དཀྱིལ་འཁོར་རམ། དག་པ་ཤེལ་རི་བཅས་གསུམ་སོ་སོར་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལ་དེ་གསུམ་ནི་རྩ་རོ་རྐྱང་དབུ་གསུམ་མམ་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་བཅས་ཀྱི་མཚོན་དོན་ཡོད་པས་དེ་དག་སོ་སོ་ལའང་དག་པ་ཤེལ་རི་མཚོ་གླིང་དང་བཅས་པའི་བཀོད་པ་རེ་ཡོད་ཅེས་གསུངས། ཙ་རི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་དག་པ་ཤེལ་རི་ནི་ཐོག་མར་རྒྱལ་བའི་ལུང་གིས་ཟིན་ལ། བར་དུ་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་དང་། གུ་རུ་པད་མ་འབྱུང་གནས་སོགས་ཀྱི་གཟིགས་སྣང་སྣ་ཚོགས་བྱུང་། དེ་རྗེས་མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེར་ཙ་རིའི་གནས་ཀྱི་གཟིགས་སྣང་བྱུང་སྟབས་སློབ་མ་རྣམས་ལ་ཁྱེད་སུས་ཙ་རིའི་གནས་སྒོ་འབྱེད་ཅེས་ཙ་རིར་ཕྱག་མཛུབ་གཏད་པས་གནས་ཙ་རི་བཀའ་ཤིན་ཏུ་གཉན་སྟབས་དེ་མར་ཕྱག་མཛུབ་ལ་ཆུ་བུར་བདུན་ཤར། ཉིན་གསུམ་སོང་ཡང་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ང་འགྲོ་ཞེས་ཁས་ལེན་ཞུ་མཁན་མ་བྱུང་། ཉིན་གསུམ་པར་སྐྱེས་བུ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེར་སྤྱན་ཆེད་གཉེར་གཟིགས་པས་བླ་མས་ང་ལ་གསུངས་པ་འདྲ་དགོངས་ནས་ཁས་ལེན་ཞུས་པས་བླ་མ་ཐུགས་ཤིན་ཏུ་མཉེས། སྐྱེས་བུ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་དཔོན་སློབ་བཅུ་གཅིག་དང་བཅས་པ་ཙ་རིའི་གནས་སྒོ་ཕྱེ་བར་ཕེབས། མཁའ་འགྲོ་མ་སེང་གེའི་གདོང་ཅན་མཆེད་གསུམ་གྱིས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཁྱེད་སྡུག་རུས་ཆེ་བ། ལུས་སྲོག་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཞིག་འདུག་སྟེ་ཆ་ལུགས་འདི་ལྟ་བུས་ཕ་བླ་མའི་ཐུགས་དགོངས་ཀྱང་མི་རྫོགས། མ་མཁའ་འགྲོ་མཉེས་པ་ཡང་མི་འགྱུར། གནས་ཙ་རིའི་སྒོ་ཡང་མི་ཕྱེ། ནང་སྤྲུལ་པའི་ལྷ་ཞལ་ཡང་མི་མཐོང་། མཆོག་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཀྱང་མི་ཐོབ་པས་ཙ་རིའི་གནས་སྒོ་འབྱེད་པར་འདོད་ན་སང་ཕོད་ད་ཙམ་ན་མགོ་ལ་ཆུ་ཞྭ། རྐང་པར་ཆུ་ལྷམ། ལག་ཏུ་ཆུ་བེར་ཁྱེར་ནས་སྤོས་ཀྱི་དུད་པ་རྒྱུན་[page 102] མ་ཆད་པ། ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རྫས་ཡ་མ་བྲལ་བ། རི་གསུམ་གྱི་རྩེ་ནས་གླུ་དང་མ་བྲལ་བ། ལུང་གསུམ་གྱི་མདོ་ནས་རྐང་བྲོ་དང་མ་བྲལ་བ། ཚོགས་དང་གཏོར་མ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་ཐོངས་ལ་གསོལ་བ་དྲགས་པོ་ཐོབས། དེ་ལྟར་བགྱིས་ན་གནས་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་པའི་གྲོགས་ངེད་ཀྱིས་བྱེད་གསུངས་ནས་རྡོ་མཚན་ལ་ཐིམས་པར་གྱུར། དེ་ནས་སྐྱེས་བུ་ཡེ་རྡོར་དཔོན་སློབ་ཕྱིར་ཕེབས། སང་ཕོད་དེ་ཙམ་ན་མཁའ་འགྲོས་ཇི་ལྟར་ལུང་བསྟན་པ་བཞིན་མཛད་དེ་ཕེབས་པས་ཕོ་བྲང་གཡུ་མཚོ་གཟིགས། དག་པ་ཤེལ་རིའི་འཁོར་ནང་སྤྲུལ་པའི་ལྷ་ཚོགས་མངོན་གསུམ་དུ་མཇལ། ཞིང་སྐྱོང་གི་མཁའ་འགྲོ་མ་མཆེད་གཉིས་ཀྱིས་གླིང་གི་ཟས་ཕུལ་བས་ཞབས་ས་ལ་མི་རེག་པ་སོགས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་བརྙེས། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རྟོགས་པ་དང་བསྟན་པ་སོགས་སྐྱེས་བུ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེས་སྤྲུལ་པའི་སྒོ་ནས་ཙ་རིའི་གནས་སྒོ་ཕྱེ་ཞེས་གསུངས། དེ་ནས་མི་ཐོག་གཅིག་གི་རྗེས་སུ་འབྲི་གུང་སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་མགོན་གྱིས་ཙ་རིའི་གནས་ཀྱི་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་གཟིགས་ནས། མཉོས་ཆེན་པོ་རྒྱལ་བ་ལྷ་ནང་པ་དང་། འགར་དམ་པ། དཔལ་ཆེན་ཆོས་ཡེ་བཅས་སློབ་མའི་མཆོག་གསུམ་བརྫངས། དེ་དག་གིས་དྭགས་པོ་གྲུམ་ལུང་བརྒྱུད་བྱ་གོང་མོ་གསུམ་སོང་བའི་ཤུལ་དུ་ཕེབས་པས་གོང་མོ་ལ་ཞེས་པ་དེ་དུས་བརྙེས་ཞེས་གྲགས།
དུས་དེ་ཙ་ན་འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་གཙང་པ་རྒྱ་རས་པས་ཇོ་མོ་ཁ་རག་ན་སྒྲུབ་པ་ལ་བཞུགས་པའི་ཚེ་ཐོ་རེངས་སུ་མཁའ་འགྲོ་སེང་གེའི་གདོང་ཅན་གྱིས་རྒྱ་རས་པ། ད་ནི་ཙ་རིའི་གནས་སྒོ་འབྱེད་པའི་དུས་ལ་བབས་པས་སོང་ཞིག་ཅེས་ལུང་བསྟན་པས་དགོས་པ་ཆེར་མེད་སྙམ་སྟེ་བཞུགས་པ་ལ། ཁ་རག་གི་རྩེར་ཉི་མ་ཤར་བ་དང་དུས་མཚུངས་དམ་པ་གང་གི་རྩ་བའི་བླ་མ་གྲུབ་ཆེན་གླིང་རས་པ་འཇའ་འོད་ཀྱི་གུར་ཁྱིམ་དང་བཅས་བྱོན་ཏེ། “བུ་རྒྱ་རས་མ་སྡོད་སྒོམ་དུ་རྒྱུགས།། ཙ་རི་སྤྲུལ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ན།། མཁའ་འགྲོ་རྡོ་ཡི་སྙིང་ཕུག་[page 103] ཡོད།། གླང་ཆེན་ཟས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་ཡོད།། མ་དང་མཁའ་འགྲོའི་བྱིན་རླབས་ཡོད།། མ་སྒོམ་སངས་རྒྱས་དེ་ན་ཡོད།།”ཅེས་གདམས་པའི་མོས་ལ་ཡལ་བའི་གཟིགས་སྣང་ཞིག་བྱུང་བས་ཙ་རིར་བྱོན་པའི་དགོངས་པ་མངོན་དུ་བཏང་ནས་བྱོན་པས་གོང་གསལ་འབྲི་གུང་གི་མཉོས་འགར་ཆོས་གསུམ་དང་། ཞལ་འཛོམས་བྱུང་སྟེ་ལྷན་དུ་ཕེབས། ཐོག་མར་ཁྱེའུ་གཞོན་ནུ་རྟ་གྲོ་སེར་གཡུའི་རྔོག་མ་ཅན་ཞིག་ལ་བཞོན་པ་ཞིག་གིས་བླ་མ་ཁྱེད་རྣམས་འདི་ནས་ཡར་ཕེབས་ན། རིབ་པ་ཞིག་ལས་མེད་ཅེས་ཞུས་པ་བཞིན་ཕེབས་པས་“རིབ་པ་ལ་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་། དེ་ནས་མཁའ་ལྡིང་བྲག་འགོ་དང་། དེ་ནས་ཡུལ་སྟོད་སྦལ་པ་མཚོར་ཕེབས་པས་སྦལ་པ་གཡག་ཤས་ཙམ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ཞིག་གིས་ལམ་བཀག་ནས་ཡོད་པ་དེའི་སྟེང་དུ་མཆོངས་ནས་དྲག་ཏུ་བརྫིས་པས་ཕ་བོང་ཞིག་ཏུ་གྱུར། དེ་ལ་ཞབས་རྗེས་ཤིན་ཏུ་བཀྲ་བ་མང་པོ་བྱུང་བ་དེང་སང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དེ་ནས་ཡུལ་སྨད་དུ་བྱོན་པ་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་འབུམ་ཚོགས་པའི་གྲས་ལ་བྱོན། དེ་ནས་ཆོས་རྗེ་སྐྱོབ་ཆེན་ལ་ཁ་ནས་ཅིག་ཅར་དུ་གཤེགས་པའི་ལམ་བར་དུ་མི་མ་ཡིན་གྱིས་མོ་མཚན་མང་དུ་སྤྲུལ་ནས་ལམ་བཀག་པ་ན་གསང་བའི་རྡོ་རྗེ་ལས་སུ་རུང་བར་མཛད་ནས་དེ་ལ་བསྣུན་པས་བྲག་ཏུ་སོང་བའི་རྗེས་གསལ་བར་དོད། དེ་ནས་མཁའ་འགྲོའི་རྡོའི་སྙིང་ཕུག་བརྙེས། དེར་ཞིང་སྐྱོང་གི་མཁའ་འགྲོ་མ་རྡོ་རྗེ་གཡུའི་སྒྲོལ་མ་དམ་ལ་བཏགས་པས་གཡུ་སྒྲོལ་མས་བཀའ་བཞིན་སྒྲུབ་པ་དང་། རྗེས་འཇུག་སྐྱོང་བར་ཞལ་གྱིས་བཞེས། སྨན་བཙུན་དེ་མོ་དེས་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་མཛད། ཞིང་སྐྱོང་སེང་གདོང་མས་ཀྱང་ཅི་བསྒོ་བ་ཐམས་ཅད་ཉན་པར་དམ་བཅས། དེ་ནས་མར་ཕེབས་ཏེ་རང་བྱུང་རོལ་པའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་དུས་ཕྱོགས་སྐྱོང་གཤིན་རྗེའི་རྒྱལ་པོ་ཁྱེའུ་ལོ་བརྒྱད་ཀྱི་གཟུགས་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཚུལ་གྱི་སྤྱན་སྔར་འོང་། གུས་པས་བཏུད་དེ་དགེ་བསྙེན་མཉོས། མཚན་ཅིག་ཅར་དམར་པོར་བཏགས། རྗེའི་འཕྲིན་ལས་གྲུབ་པར་ཁས་བླངས། དེ་ནས་མར་བྱོན་པས་ཤ་ཟམ་ལ་རྩེ་ནས་སླར་ཡང་མཉོས་འགར་ཆོས་གསུམ་དང་[page 104] མཇལ་བས་ཁོང་རྣམས་ཀྱིས། དེ་རིང་གྲོགས་པོ་རྒྱ་རས་ཀྱིས་ཚོགས་གཤོམ་ཞིག་མཛོད་ཅིག་གསུངས་པར། དེ་ལྟར་བགྱིའོ་ཞེས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཏེ་རླུང་སྒོམ་སྟེ་གཤེགས་པས་ཞིང་སྐྱོང་གི་རུ་བ་གཟིགས་ཏེ་དེ་ལ་སློང་པས་མར་ཐུད་བསམ་ལས་འདས་པ་བྱུང་བས་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱས་པར་བསྐོར། མར་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྤུངས་པས་དཀར་རྡོག་ཐང་ཞེས་པའང་དེ་ནས་བྱུང་། དེ་ནས་ཕོ་བྲང་དུ་གཤེགས། ནང་སྤྲུལ་པའི་ལྷ་ཚོགས་མངོན་གསུམ་དུ་མཇལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པས་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་འདི་ལ་སངས་རྒྱས་མེད་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོས་བསྟན་པ་བྱ་རྒོད་ཀྱི་ཉིན་ལམ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ཁྱབ་པར་ལུང་བསྟན། དེ་ནས་རྒྱ་རས་འཕྲང་བརྒལ་ཏེ་སིན་ཏུ་རའི་མཚོ་ཡོད་སའི་ངོགས་སུ་བཞུགས་སྐབས་མཁའ་འགྲོས་རྡོ་རྗེའི་ཡུལ་བར་དྲངས་པའི་ཆུ་ཕུལ། དེ་དུས་སིན་ཏུ་རའི་མཚོ་དེ་ལས་ཆུ་བུར་རྡོལ་བའི་ཚུལ་དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་ཐོན་ཏེ་ཉིད་ཀྱི་སྐྲ་ལས་བཏགས་པའི་མིག་ར་ཕུལ་བས་ཕུག་ཆེན་དེ་ལ་རྒྱ་རས་མིག་ར་ཕུག་ཅེས་པའི་མིང་ཆགས། སླར་ཡུལ་སྟོད་དུ་ཕེབས། དེའི་རྒྱབ་རི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་སྐུ་ལྟ་བུ་དང་། སྡོང་པོ་ཁ་ཊམ་ག་དྲ་བའི་འོག་ཏུ་སྨྱུག་སྤྱིལ་མཛད་ནས་ཟླ་བ་གསུམ་དུ་མཉམ་པར་བཞག་ནས་བཞུགས་སྐབས་ཀྱི་ཐོ་རེངས་ཤིག་ལ་འོད་དང་སྤོས་ཀྱི་དྲི་ཞིམ་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱུང་བའི་མོས་ལ་སངས་རྒྱས་རབ་བདུན་དངོས་སུ་བྱོན། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གདམས་ངག་ཐམས་ཅད་བསྩལ། དུས་དེ་ཙ་ན་མཉོས་མགར་ཆོས་གསུམ་གྱིས་ཙ་རི་འཁོར་དགོངས་ཏེ་སྐྱོབ་པའི་སྤྱན་སྔར་བྱོན་པས། སྐྱོབ་པའི་ཞལ་ནས་དམར་ནག་ཞལ་མཇལ་མི་འདུག་པས་ཙ་རི་མ་འཁོར་བ་གདའ་སླར་སོང་གསུང་བརྫང་བར་མཛད། གཉིས་པ་ལ་ད་དུང་ཅིག་ཅར་མ་འཁོར་བ་འདུག་པས་དེ་ན་ངའི་ཁྱད་པར་གྱི་ལྷ་བཞི་ཡོད་པ་མ་མཇལ་བ་འདུག་གསུངས་ནས་སླར་ཡང་བཏང་བར་མཛད། གསུམ་པ་ལ་མཉོས་ཆེན་པོ་ཅིག་ཅར་དུ་ཕེབས་སྐབས་དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོ་ཐམས་ཅད་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ་གཟིགས་ཏེ་དེའི་[page105] གྲལ་ཏུ་བྱོན་ཏེ་བཞུགས་པས་མཉོས་ཀྱི་རྡོ་བཅལ་དུ་གྲགས། ལན་གསུམ་པ་དེར་མཉོས་མགར་ཆོས་གསུམ་གྱིས་ནང་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་ཇི་ལྟ་བ་མཇལ་བར་འགྱུར་རོ། རྗེ་རྒྱ་རས་པས་ནི་ལན་གཅིག་པུ་ཁོ་ནའི་ནང་དཀྱིལ་འཁོར་ལྷ་ཚོགས་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་ཤིང་གནས་ཀྱི་སྒོ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགྲོ་མགོན་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ཀྱིས་མི་ལམ་གཏོད་དེ་ནས་སྒོ་ཕྱེས་གནང་བ་ཞེས་ཟེར། ཙ་རི་མཚོ་དཀར་ནི་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་དགུང་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཐོག་གནས་སྒོ་ཕྱེས་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་མཚོ་དཀར་དགོན་པའང་ཕྱག་འདེབས་གནང་མཛད། ཀརྨ་པས་དབུ་རྐྱང་གཉིས་ཀྱི་གནས་སྒོ་ངས་ཕྱེས་ཞེས་མཚོ་དཀར་དང་། ཙ་རི་གསར་མ་བཀྲ་ཤིས་ལྗོངས་ཏེ་རི་བོ་ལྷ་ཏིང་འཛིན་གྱི་གནས་སྒོ་ཀརྨ་པས་ཕྱེས་གནང་བར་གྲགས།
ཙ་རིར་རྩེ་སྐོར་དང་། བར་སྐོར། རོང་སྐོར་བཅས་སྐོར་ཚུལ་ཡོད་པ་ལ་རོང་སྐོར་ནི་ལོ་འཁོར་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྤྲེལ་ལོ་ཡིན་ཀྱང་ད་ལྟ་མཐའ་མཚམས་སོང་མཇལ་མི་ཐུབ། རྩེ་སྐོར་དང་བར་སྐོར་ནི་ལོ་ལྟར་བོད་ཟླ་༣ཚེས་༡༥ནས་བོད་ཟླ་༨ཚེས་༡༥བར་གནས་སྒོ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཟེར། དུས་ཚོན་དེ་ལས་བརྒལ་ཚེ་གནས་སྒོ་བརྒྱབ་པའམ། མི་ཕྱེ་བ་ཞེས་ཁ་བས་ལམ་འགག་པ་དང་། ལམ་དུ་འབུ་མང་བ། བྱིན་རླབས་ཆུང་བ། མཁའ་འགྲོའི་བཀའ་ཆད་ཕོག་པ་ཞེས་སོགས་གནས་སྐོར་དུ་འགྲོ་སྲོལ་མེད། ད་ལྟ་རྒྱུན་པར་ཙ་རི་སྐོར་ཚུལ་འདི་བར་སྐོར་ཡིན་ཞེས་ཟེར། དེའང་བར་སྐོར་དུ་འགྲོ་ཚུལ་ནི་འབྲུག་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་ནས་འཁོར་ལམ་དེད་ཆགས་ལ་བརྒྱབ་སྟེ་སྤྱི་ལེ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་སོང་ན་ཆོས་ཟམ་དང་། དེ་ནས་སྤྱི་ལེ་ཉི་ཤུ་ཙམ་སོང་ན་རྡོ་མཚན། དེ་ནས་སྤྱི་ལེ་ཉི་ཤུ་ཙམ་སོང་ན་གཡག་རབ། དེ་ནས་སྤྱི་ལེ་སུམ་ཅུ་ཙམ་སོང་ན་ཀློ་མི་ཁྱིམ་བདུན་ནམ་ཙ་རི་སྐྱེས་དཀར་ཐང་སྟེ་ད་ལྟའི་ཙ་རི་ཆུས་སུ་འབྱོར། ཡུལ་དེའི་བྱང་ངོས་སུ་ཟངས་མདོག་དཔལ་རིའི་དབྱིབས་འདྲ་བའི་རིའི་ནང་ཨོ་རྒྱན་ཕུག་ཅེས་ནང་དུ་མཚོ་ཡོད་པའི་ཕུག་པ་སྒོ་གཉིས་ཅན་དེ་མཇལ། དེ་ནས་འཁོར་ལམ་མེད་པས་རྐང་ཐང་མར་ནགས་ལ་[page 106] དང་། སྤང་ལ། རྫ་ལ་བཅས་བརྒྱབ་སྟེ་ཉིན་གཅིག་ཙམ་སོང་ན་ཙ་རི་མཚོ་དཀར་དགོན་དུ་འབྱོར། དགོན་དེའི་ལྟག་ཏུ་མཚོ་དཀར་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། མཚོ་དེའི་རྒྱབ་ཏུ་དག་པ་ཤེལ་རི་དང་། མདུན་དུ་བདེ་མཆོག་ཡབ་ཡུམ་གྱི་ཕོ་བྲང་སོགས་མཚོ་དཀར་དང་ཙ་རི་གསར་མ་བཀྲ་ཤིས་ལྗོངས་ཏེ་རི་བོ་ལྷ་ཏིང་འཛིན་ནི་བསྟན་པའི་གནས་ཡིན་ཞེས་གང་སར་རང་བྱོན་སྣ་ཚོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ཙ་རི་གསར་མ་ནི་ཉི་ཁྲི་ས་ཁུལ་སྨན་གླིང་རྫོང་ཁོངས་སུ་ཡོད། མཚོ་དཀར་དུ་ཞག་གཉིས་གསུམ་ཇི་བསྡད་དེ་ནས་སླར་ཡང་སྐྱེས་སྐར་ཐང་དུ་ལོག སྐྱེས་དཀར་ཐང་ནི་སྔོན་ཙ་རི་རོང་སྐོར་སྐབས་ཀློ་བརྫོང་རྒྱག་ས་ཡིན། དེ་ནས་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་རང་ལོགས་སུ་གཡག་རབ་བར་འོང་སྟེ་དེ་ནས་འཁོར་ལམ་མེད་པས་རྐང་ཐང་མར་ལྷ་མོ་ཟམ་གདོང་ཐོག་ནས་ཅིག་ཅར་དུ་འབྱོར་བ་བྱས། ཅིག་ཅར་ནས་ཙ་རི་དཀྱིལ་འཁོར་རམ་དག་པ་ཤེལ་རི་སྐོར་བའི་འགོ་ཚུགས། གནས་དེར་འབྲུག་པ་ཀུན་མཁྱེན་པད་མ་དཀར་པོས་རབ་བྱུང་དགུ་པའི་དུས་དཀྱིལ་ཙམ་ནང་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་བཞེངས་གནང་མཛད་པ་རྩ་ཐོར་དུ་སོང་ཡང་ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་གནང་བའི་ནང་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་སྐུ་བརྙན་གསར་བཞེངས་གནང་བ་སོགས་རྟེན་གསུམ་དང་བཅས་པ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དེ་ནས་སྒྲོལ་མ་ལར་སླེབས་པས་དེ་ནས་བུད་མེད་འགྲོ་མི་ཆོག་པས་རང་ལོག་ཏུ་འོང་དགོས། སྐྱེས་པ་རྣམ་མི་ལྤགས་ཐང་དང་། དེ་ནས་སྟག་ལ་ལ་འགོ། དེ་ནས་དཀར་རྡོག་ཐང་། དེ་ནས་ཤ་ངུས་ལ། དེ་ནས་ཕོ་བྲང་སྐྱོར་མོ། དེ་ནས་དོམ་ཚང་། དེ་ནས་ཡུལ་སྨད། དེ་ནས་ཆོས་ཟམ་བར་ཞག་བདུན་ཙམ་སོང་ན་ཙ་རི་ཐུགས་ཀྱི་གནས་དཀྱིལ་འཁོར་རམ་དག་པ་ཤེལ་རི་འཁོར་བ་དང་། སྒྲོལ་མ་ལ་ནས་ཕྱིར་ལོག་པའི་བུད་མེད་རྣམས་དང་། མཉམ་དུ་འཛོམས་དུས་གནས་དེར་བྱས་ནས་འཁོར་ལམ་ཡོང་སར་ཕྱིར་ལོག་པ་ཡིན།
སྤྱིར་གནས་ཚང་མར་གནས་སྒོ་འབྱེད་པའི་ལོ་དེ་གནས་ལོར་རྩི་བས་གངས་ཏི་སི་རྟ་ལོ་དང་། ལ་ཕྱི་གངས་ལུག་ལོ། ཙ་རི་སྤྲེལ་ལོ་བཅས་ཡིན་པས་[page 107] ཙ་རི་རོང་སྐོར་ཡང་སྤྲེལ་ལོ་ཡིན། ཙ་རི་རྩེ་སྐོར་དང་བར་སྐོར་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་དབུ་དང་སྐུ་སྐེད་འཁེལ་བས་བུད་མེད་འགྲོ་མི་ཆོག་ཀྱང་། རོང་སྐོར་ནི་ཞབས་འཁེལ་བས་བུད་མེད་ཀྱང་འགྲོ་ཆོག འོན་ཀྱང་རོང་སྐོར་ལ་ངལ་བ་ཁྱད་བསད་བྱ་རྒྱུ་ལྟ་ཅི་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གིས་འགྲོ་དགོས་པས་ཙ་རིའི་གནས་སྐོར་ཞེས་པའི་སྐད་གྲགས་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་བྱུང་། དེའང་ལོ་འཁོར་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྤྲེལ་ལོར་བོད་སྡེ་པ་གཞུང་ནས་ལས་བྱེད་གོ་ཆོད་གཉིས་ཏེ་དྲུང་འཁོར་ཞེས་སྐྱ་བོ་ཞིག་དང་། རྩེ་དྲུང་སྟེ་གྲྭ་པ་ཞིག་བཏང་ནས་ཀློ་བརྫོངས་ཞེས་ཀློ་པ་རྣམས་དགའ་བའི་དངོས་རྫས་མང་པོ་སྤྲད་དེ་ལོ་དེའི་གནས་སྐོར་བ་བདེ་བླག་ངང་འགྲོ་ཐུབ་པའི་ལམ་བཅོས་དང་། གནོད་པ་མི་བྱེད་རྒྱུའི་མནའ་སྐྱེལ་དུ་འཇུག་སྲོལ་ཡོད། སྲོལ་དེ་ནི་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེས་ཀློ་པ་རྣམས་ལ་མི་མ་ཡིན་གྱི་དངོས་རྫས་མང་པོ་གནང་བ་ནས་བཟུང་སྲོལ་དེ་དར་བ་ཡིན་ཞེས་ཟེར། ཀློ་བརྫོངས་རྒྱག་ས་ནི་ད་ལྟའི་ཙ་རི་ཆུས་གནས་ས་སྟེ་ཀློ་མི་ཁྱིམ་བདུན་ནམ། སྐྱེས་དཀར་ཞེས་པ་རྩྭ་ཐང་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་ཡིན། དེའང་ལུག་ལོའི་བོད་ཟླ་༡༢པའི་ནང་གནས་སྐོར་བ་དང་། ཀློ་པ། སྡེ་པ་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་སེར་སྐྱ་གཉིས་དང་། དམག་མི་སོགས་སྔ་རྗེས་སུ་འཛོམས་པར་བྱས། གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་ནས་སྒྲུབ་བཞག་དང་འབྲེལ་སྐུ་མཚམས་ཀྱང་བསྐྱོན་དགོས། ཀློ་བརྫོངས་ནི་གཡག་སོགས་སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་དང་། སིལ་སྙན། སྦུག་ཆལ། ཏིང་ཤགས། སྔོ་སྣེ། སྣམ་རིགས་སོགས་ཡིན། དེ་ནས་ཀློ་པ་རྒད་པོ་ཞིག་གོམ་པ་སྤོ་མི་ཐུབ་ཀྱང་ཀློ་པ་ན་གཞོན་ཞིག་གི་རྒྱབ་ཏུ་ཁྱེར་ཡོང་ནས་དེས་སྔོན་བྱུང་གི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་རེ་རེ་བཞིན་བགྲངས་པ་དང་། ཀློ་པས་ཡི་གེ་མི་ཤེས་སྟབས་དོན་ཚན་རེར་ཤིང་ཐུར་རེ་བཞག་སྟེ་ཀློ་བརྫོངས་མི་སྐལ་ཇི་ལྟར་དགོས་ཚུལ་སོགས་བཤད། དེ་ནས་ཉིན་གཅིག་ཤིང་གདུང་མ་གསུམ་ཨོམ་རྒྱབ་པའི་སྟེང་ཕྱག་རྡོར་གྱི་སྐུ་ཞིག་བཞག་དེ་ནི་སྔོན་ཇུན་གར་བས་དགོན་པ་མེར་སྲེགས་སྐབས་ཕྱག་རྡོར་སྐུ་མ་ཚིག་སྟབས་ཀློ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་རྡོར་ལ་དད་གུས་ཞུ་གི་ཡོད་པས་ཡིན། དེའི་ཟུར་དུ་[page 108] གཡག་གཅིག་བཏགས་ཡོད་པས་ཀློ་པ་མི་རེས་གྲི་རེ་ཁྱེར་ཡོང་སྟེ་གཡག་གསོན་པོའི་ལུས་སྟེང་ནས་ཤ་དྲེག་སྟེ་ཁྱེར་འགྲོ་གི་རེད། དེ་ནས་ཀློ་པ་རེ་རེ་བཞིན་ཤིང་ཨོམ་བརྒྱབ་པའི་འོག་ཏུ་འཛུལ་འཇུག་པ་དང་། གཡག་བསད་པའི་ཁྲག་ངོ་གདོང་ལ་བྱུག་ཐུབ་པ། ཤིང་ཨོམ་བརྒྱབ་པའི་སྟེང་དུ་མི་ཞིག་འཛེགས་ནས་ཡོད་པས་དེས་བལ་ཕྲན་བུ་རེ་ཀློ་པའི་མགོ་ལ་གཡུགས་ཐུབ་པ་བཅས་བྱེད་ཐུབ་ན་ཀློ་པས་མནའ་སྐྱེལ་བ་བཅས་ཡིན་པས་ལོ་དེར་ཀློ་པས་གནས་སྐོར་བ་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད། འོན་ཀྱང་ཀློ་བརྫོངས་འདོད་བློ་ཁེངས་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ཕྱིན་ཀློ་པས་མནའ་མི་སྐྱེལ་བར་བྲོས་འགྲོ་གི་རེད། མཐའ་འཁོར་དུ་བོད་དམག་དང་གནས་སྐོར་བས་བསྐོར་ནས་ཡོད་ཀྱང་བཀག་མི་ཐུབ། ཙ་རི་རོང་སྐོར་ལ་མི་ཁྲི་ལ་ཉེ་བ་འཛོམ་གྱི་ཡོད། དེ་དག་ཡུལ་ལུང་སོ་སོ་ཤོ་དང་གཉིས་བྱས་ནས་འགྲོ་དགོས། ཤོའི་བར་བར་དུ་དམག་མི་རེས་མེ་མདའ་གནམ་མདའ་རྒྱག་བཞིན་འགྲོ་དགོས་པ་ནི་ཀློ་པ་རྣམས་མེ་མདར་སྐྲག་པས་ཡིན། དམག་མི་ཙམ་མ་ཟད་གནས་སྐོར་བའི་ནང་དུའང་མེ་མདའ་ཡོད་པ་མང་པོ་ཡོད། ཤོའི་བར་མཚམས་གཏན་ནས་མི་ཆད་པ་བྱེད་དགོས། ཞག་ཚུགས་གཡང་གཟར་ཅན་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་ཁེལ་ཀྱང་དེ་གར་སྡོད་རྐྱང་བྱེད་དགོས་མཚན་མོ་རྦབ་རིལ་མི་འགྲོ་བའི་ཆེད་འཁུར་པོ་དང་མི་སྨྱུག་མ་སོགས་ལ་བཏགས་དགོས། འོན་ཀྱང་ཤིང་ནགས་ཤིན་ཏུ་སྟུག་པས་ཀློ་པ་ནི་གར་ཡོང་ཆ་མི་རྟོགས་པར་སྦ་ཟམ་གཅོད་པའམ། རྦབ་རྡོ་གྲིལ་བ། དུ་མདའ་རྒྱག་པ་སོགས་ཀྱི་གནོད་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད། སྤྱི་ལོ་༡༩༢༠ལོའི་སྤྲེལ་ལོར་ཀློ་བརྫོངས་ཡག་པོ་མ་བྱུང་སྟབས་མི་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཤི་ཆད་བྱུང་བ་རེད་ཟེར། ནད་ཀྱིས་མནར་བ་དང་། ཚེ་རྫོགས་ནས་ཤི་བ་ཕུད། ད་དུང་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་དང་། ལྐོག་མདས་བསད་པ། རྦབ་རྡོས་བསད་པ། སྦ་ཟམ་ཆད་དེ་གཡང་ལ་ལྷུང་བ་སོགས་ཧ་ཅང་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཙ་རི་རོང་སྐོར་ལ་འགྲོ་ཐུབ་ན་སླར་ཡང་མི་ལུས་ཤིག་ཐོབ་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་གནས་ནང་ཤི་བ་ལ་འགྱོད་པ་བྱེད་ཀྱི་མེད།
4) བྲ་འོར་དགོན།
མཚན་རྒྱས་པར་“དཔལ་ལྡན་བྲ་འོར་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་ཆེན་པོ་”ཞེས་ཞུ། ཡང་དགེ་ཤེས་པོ་ཏོ་བའི་ཐུགས་སྲས་སྨྱོས་སྟོན་ཆོས་འབར་གྱིས་གཙུག་ལག་ཁང་བཏབ་མཐར་ལྕགས་རིས་བསྐོར་བས་“གྲྭ་སྐོར་”ཞེས་བཏགས། གཉལ་སྡེ་དྲུག་གི་གཙོ་དགོན་ཡིན། མཁར་སྟེང་དགོན་ནས་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ཕྱོགས་སུ་འཁོར་ལམ་དེད་སྤྱི་ལེ་ཉི་ཤུ་ཙམ་བསྐྱོད་ན་ལམ་སྟེང་དུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དེའང་ཐོག་མར་གཉལ་གཞུང་དེ་ཆུས་འཇིགས་ནས་གཉལ་ཆུ་ལུང་དཀར་པོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལ། སྐབས་དེར་རྒྱ་གར་ནས་གྲུབ་ཆེན་ལ་བ་པ་ཞེས་པ་བླ་གོང་ལ་རྩེར་ཕེབས་ནས་ཉེ་གནས་ལ་ཆུ་ཇི་ཙམ་ཆག་ཡོད་མེད་བལྟ་བར་བཏང་གནང་བས། ཉེ་གནས་ཀྱིས་ཡུལ་དེར་ཆུ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་ཕེབས་མི་ཐུབ་ཅེས་ཞུས། ཡང་ཐེངས་གཉིས་པ་བཏང་གནང་བས་ད་ཆུ་ཅུང་ཟད་ཆག་སྟེ་ཐང་རྒྱལ་མཚན་འདྲ་བ་ཞིག་དང་། གད་པ་གླང་ཆེན་འདྲ་བ་སྒྲུབ་ཕུག་བཅས་མངོན་གྱི་འདུག་ཅེས་ཞུས་པར། ད་ངེད་གཉིས་ཆུ་ཕ་རིར་འགྲོ་དགོས་ཞེས་གསུངས་ནས་ཁྱི་པགས་ཀྱི་བཞུགས་གདན་དེ་ཀོ་གྲུའི་ཚུལ་མཛད་ནས་ཁོང་བླ་སློབ་གཉིས་གནས་དེར་ཕེབས། གནས་དེ་ནི་བདེ་མཆོག་གི་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་གསུངས། དེ་ལྟར་ལ་བ་ཕུག་ཏུ་ཡུན་རིང་བཞུགས་རྗེས་ཙ་རི་ལ་བ་ཕུག་ཏུ་གསང་ལམ་བརྒྱུད་ཕེབས་ནས་མཐར་ཙ་རི་ལ་བ་ཕུག་ཏུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམས་ཞེས་ཟེར། དེ་རྗེས་གཉོན་སྟོན་ཆོས་འབར་དང་། དེ་རྗེས་ཀུན་མཁྱེན་མཚོ་སྣ་བ་སོགས་བྱོན་ནས་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་གནང་བ་དང་། མཚོ་སྣ་བའི་གདན་ས་ལྟ་བུར་གྱུར། མཚོ་སྣ་བ་སྐུ་གཞོན་ནུའི་མཛད་རྣམ་དེབ་འདིའི་མཚོ་སྣ་དགོན་པ་རྩེའི་གནས་བཤད་དུའང་གསལ། བྲ་འོར་འདུ་ཁང་ཀ་བ་བརྒྱད་ཙམ་དང་དེའི་ནང་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་བཅས་བཞེངས་གནང་མཛད། ཡུལ་དེའི་འོན་གླེན་ལྐུག་སོགས་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྒྲོལ་བར་མཛད། ད་ལྟ་འདུ་ཁང་རྙིང་པའི་སྒོ་ཕྱོར་དུའང་“འཁོར་ལོ་བདེ་མཆོག་རྣམ་སྤྲུལ་ལྭ་བ་པ།[page 110] དེ་དག་རྣམ་སྤྲུལ་གཉོན་སྟོན་ཆོས་འབར་དང་། སླར་ཡང་རྣམ་སྤྲུལ་ཀུན་མཁྱེན་མཚོ་སྣ་བ། མཚུངས་མེད་སྐྱབས་གནས་གསུམ་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་”ཞེས་སོགས་གསལ་བ་བཞིན་ཀུན་མཁྱེན་མཚོ་སྣ་པ་ནི་གསན་ས་དེར་མཛད་འཕྲིན་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་ཏེ་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་ལྷག་བར་འཕེལ། སྔོན་དགོན་དེར་འདུ་ཁང་ཀ་བ་སོ་དྲུག་ནང་རྟེན་གཙོ་ཀུན་མཁྱེན་ཆོས་སྐྱབས་བཟང་པོའི་ཕྱག་བཟོ་སྨན་འདམ་གྱི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐོག་བརྩེག་གཅིག་ལྷག་དང་། ལྭ་བ་པའི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་ཛྷེེ་ཀྵིམ་གྱི་ཇོ་བོ་པད་མ་འོད་འབར་ཞུ་བ་ཞིག་སོགས་རྟེན་གཙོ་མང་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ད་ལྟ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་འདུ་ཁང་ནང་སྔོན་གྱི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ལ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པ་དང་། གསར་བཞེངས་མཚན་ཞབས་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེའི་འདྲ་སྐུ་དང་། གུ་རུ་སྣང་སྲིད་ཟིལ་གནོན་གཞན་ཡང་ལྡེབས་རིས་རྙིང་མ་ངོ་མཚར་ཅན་མང་པོ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནས་མི་རིང་བའི་ས་ན་དགོན་དེའི་དགོན་ལག་ཨོ་རྒྱན་གླིང་ཞེས་པའི་རི་ཁྲོད་ཅིག་ཀྱང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
5) རྟིའུ་ར་དགོན།
མཚན་རྒྱས་པར་“བསམ་གླིང་རྟིའུ་ར་དགོན་”ཞེས་ཞུ། རྟིའུ་ར་ཞེས་པ་ནི་པོ་ཏོ་བའི་སློབ་མ་སྐོར་འདུལ་བ་ཆེན་པོ་རང་གཞིས་ཆགས་སའི་རྟ་རྭ་དང་ཉེ་བར་ཆོས་སྡེ་བཏབ་པས་རྟིའུ་ར་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་གསུང་། གཉལ་སྡེ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཡིན། བྲ་འོར་དགོན་ནས་ལྷུན་རྩེའི་ཕྱོགས་སུ་སྤྱི་ལེ་བཞི་ཙམ་སོང་ན་དགོན་དེ་མཇལ་ཐུབ། དགོན་དེ་ནི་ཐོག་མར་ད་ལྟའི་དགོན་དེའི་ཉེ་འདབས་སུ་རྟིའུ་ར་ཞེས་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་དགོན་ཞིག་ཡོད་པ་ཇུན་གར་བས་མེར་སྲེག་གཏོང་སྐབས་རྟེན་གཙོ་བཟོ་རྒྱལ་བྷི་ཀར་གྱིས་བཞེངས་པའི་ཛྷེེ་ཀྵིམ་གྱི་ཇོ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་མེས་མ་འཚིགས་པར་ཡོད་པ་ལ་སྐུ་གཉེར་གྱིས་དེའི་རྒྱབ་ཏུ་ཡིབ་ནས་བསྡད། དེ་ནས་[page 111] ད་དགོན་པ་ནི་མེར་བསྲེགས་སོང་བས་འདིར་བསྡད་ཀྱང་དགོས་པ་མི་འདུག་སྙམ་ནས་འགྲོ་བར་བརྩམས་པ་ན་ཇོ་བོས་“ཁྱོད་སོང་ན་ང་ཁྱེར་དགོས་”ཞེས་གསུང་འབྱོན་པར་སྐུ་གཉེར་གྱིས་“ངས་གདན་འདྲེན་ཐུབ་པ་མི་འདུག་”ཅེས་ཞུས་པས། ཡང་ཇོ་བོས་“དེ་ལྟར་ན་ངའི་སྐུ་སྟོད་ཁྱེར་དགོས་”ཞེས་གསུངས་པ་ཇི་བཞིན་སྐུ་གཉེར་གྱིས་སྐུ་སྨད་གསེར་ཟངས་ཡིན་པ་དེ་བཞག་སྐུ་སྟོད་ཛྷེེ་ཀྵིམ་ལས་གྲུབ་པ་གདན་དྲངས་ནས་ཉང་དཀར་ཐང་དུ་བབས་གཅིན་ལུང་ཞེས་པར་བྱོན། བབས་གཅིན་ལུང་ཞེས་མིང་དེ་ལྟར་ཐོགས་དོན་ཡང་ཇོ་བོས་“ངས་འདིར་བབས། ཁྱེད་གཅིན་པ་ཐོངས། ཁང་རལ་འདིར་བབས་གཅིན་ལུང་གྱིས་”ཞེས་གསུངས། དེ་ནས་སྐུ་གཉེར་གྱིས་ད་ངེད་རྣམ་གཉིས་གང་དུ་ཕེབས་པ་ལེགས་སམ་ཞེས་ཞུས་པར། ད་ངེད་གཉིས་ཤར་ངོས་སུ་མི་མ་ཡིན་གྱིས་བརྩིགས་པའི་མཁར་བཞི་ཡོད་པ་དེར་འགྲོ་གསུངས་ནས་ད་ལྟའི་དགོན་དེ་ཆགས་ཡུལ་དུ་བཞུགས། དེ་རྗེས་དགེ་བཤེས་པོ་ཏོ་བའི་སློབ་མ་ཕྱག་ལོ་ཙཱ་བ་ཡུལ་དེའི་ཕུར་སྒྲུབ་པ་བཀྱོན་ནས་བཞུགས་སྐབས་གནས་དེར་དགོན་པ་ཞིག་ཕྱག་འདེབས་རྒྱུའི་ཐུགས་འཁྲུངས་ཏེ་འགོ་བརྩམ། དེ་ནས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཙ་རི་ནས་ཡར་ཕེབས་སྐབས་ཕྱག་ལོ་ཙཱ་བས་དགོན་དེའི་རྨང་བཏིང་བསྒྲུབ་ཡོད་པས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་“ངས་བསམ་པ་དེ་ཁྱེད་ཀྱིས་གླེང་བ་མཉམ་འདུག་”ཅེས་གསུངས་པས་“བསམ་གླིང་རྟིའུ་ར་”ཞེས་པའི་མཚན་དེ་ལྟར་བྱུང་གསུངས། དེ་ནས་དགོན་དེ་འགྲུབ་རྗེས་མཛད་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས། སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཉིས་བར་ཕེབས། སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ཕྱག་ལོ་ཙཱ་བ་སྒྲུབ་པ་བསྐྱོན་ནས་བཞུགས་སྐབས་སྡེ་བརྒྱད་ཀརྨ་ཉི་ཟླས་བཀའ་སྲུང་ཞུ་རྒྱུར་ཁས་བླངས། གནས་དེར་ཐོག་མར་སྐྱེ་ཤིང་གང་ཡང་མེད་པ་ལ་ཉིན་གཅིག་ཕྱག་ལོ་ཙཱ་བས་དབུ་སྐྲ་སིལ་ཏེ་ཉེ་གནས་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་ངའི་སྐྲ་འདི་རྒྱ་གང་ཆེ་ཆེའི་སར་“ཤིང་སྣ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེས་ཤིག་”ཅེས་ཤིང་སོ་སོའི་མིང་ནས་བོས་ཏེ་གཏོར་ཞིག་ཅེས་གསུངས་པར། ཉེ་གནས་ཀྱིས་ཙན་དན་གྱི་མིང་འབོད་རྒྱུ་མ་བྱུང་སྟབས་ཤིང་གཞན་དག་ཡོད་ཀྱང་ཙན་དན་[page 112] མེད། འོན་ཀྱང་ཡུལ་དེའི་ཁུལ་དུ་གཏན་ནས་མེད་པ་ལ་དགོན་དེའི་མཐའ་འཁོར་དུ་ཤིང་སྣ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་ཡོད། སྔོན་དགོན་དེར་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་དང་། འདུ་ཁང་ཀ་བ་སོ་དྲུག་ནང་རྟེན་གཙོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། སྨན་འདམ་གྱི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐོག་བརྩེག་གཉིས་ལྡན་སོགས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་མང་པོ་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཡོད། ད་ལྟ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་འདུ་ཁང་ནང་སྨན་འདམ་གི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་སྐུ་ཚད་ཐོག་བརྩེག་གཅིག་ལྷག་གསར་བཞེངས་དང་། སྔོན་གྱི་ལྡེབས་རིས་རྙིང་མ་མང་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
6) ཟངས་ཆེན་དགོན།
མཚན་རྒྱས་པར་“ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་དག་ཟངས་ཆེན་དགོན་”ཞེས་ཞུ། གཉལ་སྡེ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཞིག་ཡིན། ད་ལྟའི་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་གནས་ཡུལ་ཞིང་པ་ཤང་ཞེས་པ་ནས་ཤར་ངོས་སུ་སྤྱི་ལེ་བཅུ་ཙམ་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སོང་ན་གཉལ་སྨད་གྲོང་གི་རི་ཁུག་ཏུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། “མཉལ་”ཞེས་པ་ནི་ཡུལ་དེའི་དབྱིབས་མཉལ་ཉལ་བའི་དབྱིབས་འདྲ་བས་མཉལ་ཞེས་པའི་མིང་དེ་ལྟར་བྱུང་ཟེར། དགོན་དེ་ནི་ཐོག་མར་སྟོད་ལས་མཆེད་པ་ཆོས་རྒྱལ་འོད་སྲུང་གི་རྒྱུད་པ་ཆོས་རྒྱལ་བྱ་བའི་སྲས་སྙིང་ཐིག་ཇོ་སྲས་ཞེས་པས་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད་པའི་སྙིང་ཐིག་གི་ཇོ་དགོན་ཞིག་ཡོད་པ་ལ་རྗེས་སུ་དགེ་བཤེས་པོ་ཏོ་བའི་ཐུག་སྲས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསོད་ནམས་འབྱུང་གནས་ཀྱི་གདན་ས་མཛད། དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་སྟོང་ཁ་ལོན་ཏེ་ཆོས་འཕེལ་གླིང་དང་། སྟག་ཚང་གླིང་། དཔལ་འབྱོར་གླིང་། རིན་ཆེན་གླིང་བཅས་ཆོས་སྡེ་བཞི་ཙམ་ཡོད། དེ་རྗེས་གཉལ་སྨད་དུ་འཁྲུངས་པ་རྣམ་དག་ཟངས་ཆེན་ཞུ་བས་དགེ་བཤེས་བསོད་ནམས་འབྱུང་གནས་ཀྱི་དྲུང་དུ་དབུ་སྐྲ་གཙུག་ཕུད་ཕུལ། བླ་མ་དེས་དགོན་དེའི་གཤམ་གྱི་ཟངས་ཆེན་ལུང་ཞེས་པ་ནས་ཟངས་ཆེན་པོ་ལུང་[page 113] བརྒྱད་བྱས་པ་ཞིག་གཏེར་ལས་བཞེས་སྟབས་ཟངས་ཆེན་དགོན་ཞེས་པ་དེ་ནས་བྱུང་། ཡང་ལ་ལས་སྦྱིན་བདག་ཞིག་གིས་ཟངས་ཆེན་ཨ་ལུང་བརྒྱད་ལྡན་ཞིག་བླ་མར་ཕུལ་ཞེས་ཀྱང་གསུང་སྲོལ་ཡོད། རྣམ་དག་ཟངས་ཆེན་ནི་སྤྱི་ལོ་༡༩༦༣ལོར་ཞིང་གཤེགས་བླ་མ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་བར་སྐུ་ཐོག་བཅུ་བདུན་ཙམ་བྱུང་། སྔོན་དགོན་དེར་འདུ་ཁང་ཀ་བ་སུམ་ཅུ་ཐམ་པའི་ནང་སྨན་འདམ་གྱི་རྒྱལ་བ་བྱམས་པ་ཐོག་བརྩེག་གཉིས་ལྡན་དང་། བླ་མ་གསེར་གླིང་པའི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་ཐུབ་པ་གསེར་སྐུ་ཞེས་པ་སོགས་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཡོད། ད་ལྟ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་འདུ་ཁང་ནང་གསེར་ཟངས་ཀྱི་བྱམས་པ་ཛྷེེ་ཀྵིམ་གྱི་དབུ་ཅན་ཐོག་བརྩེག་གཉིས་ལྡན་མ་དང་། དགོན་དེར་མེ་སྐྱོན་བྱུང་སྐབས་མ་ཚིག་པའི་ཐུགས་དམ་གསེར་སྐུ། གཞན་ཡང་སྨན་འདམ་གྱི་ཟངས་ཆེན་པོའི་སྐུ་བརྙན་གསར་བཞེངས་གནང་བ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནས་མུ་མཐུད་ཤར་ངོས་སུ་སྤྱི་ལེ་བཞི་ཙམ་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་ཕྱིན་ན་བོད་རྒྱལ་ཕྲན་སིལ་མའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་བྱ་ཁྲིའི་ཕོ་བྲང་“ཕོ་བྲང་ཡང་རྩེའི”རྗེས་ཤུལ་དང་། ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་ལྷ་ཁང་དཀར་པོ་ཞེས་ཁྱབ་འཇུག་གི་གནས་ཤིག་ཀྱང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ཡང་དེ་ནས་མུ་མཐུད་སོང་ན་ཟངས་ཆེན་གྱི་དགོན་ལག་བྱ་བ་བཀྲ་ཤིས་དར་རྒྱས་ཀྱིས་ཞལ་ཏ་མ་པད་མ་ཟེར་བ་བཀོད་པ་བྱེད་བཅུག་གནང་བའི་བྱ་ཡུལ་པད་མ་བཀོད་ཞེས་པའི་དགོན་ཤུལ་མཇལ། ཡང་དེ་ནས་ནུབ་ཏུ་སྤྱི་ལེ་ལྔ་ཙམ་ཕྱིན་ན་གཉལ་སྡེ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་བཀའ་གདམས་པའི་དགེ་བཤེས་སྣེའུ་ཟུར་པའི་བུ་སློབ་བྱང་སེམས་ཐུགས་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་བཏབ་གནང་བའི་གསེར་བྱེ་དགོན་ཞེས་པ་ལམ་སྟེང་དུ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
7) དྲེའུ་ལྷས་དགོན།
མཚན་རྒྱས་པར“ཐེག་མཆོག་ཀུན་སྒྲོལ་གླིང་”[page 114] ཞེས་ཞུ། འབྲུག་པ་སྡེ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཡིན། ད་ལྟའི་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ནས་སྤྱི་ལེ་བཅུ་ཙམ་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་ལྷོ་ནུབ་ངོས་སུ་ཕྱིན་ན་སྔོན་ཆོས་རྒྱལ་བྱ་བའི་སྲས་དབུས་རྒྱལ་གྱི་ཕོ་བྲང་སྟེ་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ཆགས་ཡུལ་རི་འབུར་དང་ཉེ་བར་དྲེའུ་ལྷས་གྲོང་དབུས་སུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནི་ཐོག་མར་ད་ལྟའི་དགོན་དེའི་གནས་ཡུལ་གྱི་ལྷོ་ནུབ་མཚམས་ཀྱི་རི་འབུར་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་གྲུབ་དབང་ངག་དབང་ནོར་བུས་ཕྱག་བཏབ་གནང་བའི་འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་དགོན་རྡོ་རྗེ་གདན་ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ལ་དེ་རྗེས་གྲུབ་དབང་བསྟན་འཛིན་བཟང་པོས་ལྷ་མོ་དུས་སོལ་མའི་རྟེན་དྲེའུ་ཞིག་ལ་བཀལ་ནས། དྲེའུ་དེ་གང་དུ་ཉལ་ཡང་དེར་ངའི་དགོན་པ་བཏབ་ཀྱི་ཡིན་གསུངས་པར། ཐོག་མར་ད་ལྟའི་དགོན་དེ་ཆགས་ཡུལ་དུ་བཀའ་གདམས་པའི་དགོན་ཞིག་ཡོད་པ་ལ་གྲོ་བ་ལུང་པ་བློ་གྲོས་འབྱུང་གནས་ཞུ་བས་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྐུ་དམར་གདུང་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ལ་ཉམས་གསོའང་གནང་སྐད། དེ་རྗེས་བཀའ་གདམས་པའི་དགོན་དེ་རིམ་བཞིན་ཉམས་ཏེ་ལྷས་ར་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ནས་ཡོད་པ་ལ། གྲུབ་དབང་བསྟན་འཛིན་བཟང་པོ་གནས་དེར་ཕེབས་པ་དང་། དྲེའུ་དེའང་ལྷས་རའི་ནང་དུ་ཉལ་བས་ད་ངའི་དགོན་པ་གནས་འདིར་འདེབས་ཀྱི་ཡིན་གསུངས་པ། དགོན་པའི་མཚན་ལ་དྲེའུ་ལྷས་ཅེས་པའང་དེ་ལྟར་བྱུང་། གྲུབ་དབང་བསྟན་འཛིན་བཟང་པོའི་མཛད་འཕྲིན་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་ཏེ་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་དང་བཅོ་ལྔ་ཙམ་བར་འཕེལ་བས་སྟོད་ལ་དྭགས་རྒྱལ་པོའི་དབུ་བླའང་གནང་སྟབས་རྒྱལ་པོས་གསེར་མང་པོ་ཕུལ་བས་དགོན་དེའི་སྐུ་འདྲའི་ཞལ་གསེར་དང་། ལྡེབས་རིས་སོགས་ལ་གསེར་མང་པོ་ཕུལ་བ་དེ་ནས་བྱུང་གསུངས། སྔོན་དགོན་དེའི་རྟེན་གཙོ་སྨན་འདམ་གྱི་སངས་རྒྱས་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་དང་། གཡས་སུ་བྱམས་པ། གཡོན་དུ་རྣམ་སྣང་། དེ་འབྲེལ་ཉེ་སྲས་བརྒྱད་དང་བཅས་པ་ཐོག་སོ་གཉིས་ལྡན་ཅན་ཉམས་གསོ་ཞུས་པ་དང་། ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་སྨན་འདམ་གྱི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་[page 115] དང་། གུ་རུའི་སྐུ། ལྡེབས་རིས་རྙིང་མ་མང་པོ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
8) རི་ཐང་དགོན།
མཚན་རྒྱས་པར་“རྒྱ་མཚོ་རིན་ཆེན་སྟེང་”ཞེས་ཞུ། དྲེའུ་ལྷས་དགོན་ནས་ལྷོ་བརྒྱུད་སྤྱི་ལེ་བཅུ་ལྷག་དང་། ད་ལྟའི་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ནས་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སྤྱི་ལེ་ཉི་ཤུ་ལྷག་སོང་ན་དགོན་དེར་འབྱོར། གཉལ་སྡེ་དྲུག་གི་ཁོངས་ཡིན། དགོན་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙིང་བ་ཞིག་སྟེ་ཐོག་མར་གནས་དེར་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པ་ཙམ་ལ་ཆགས་པའི་བོན་དགོན་ཞིག་ཡོད་པ་ལ་དེ་རྗེས་བཀའ་གདམས་པའི་བླ་མ་རི་བོ་མཁྱེན་བརྩེ་ཞུ་བས་དགོན་ཞིག་ཕྱག་འདེབས་གནང་མཛད། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་དགེ་ལྡན་པ་ཕྱག་བཞེས་མཛད། བླ་མ་བློ་བཟང་རི་བོ་མཁྱེན་བརྩེའི་སྐུ་གདུང་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་གྱི་ཕྱིར་སླར་ཡང་མཆོད་རྟེན་ཞིག་དང་འདུ་ཁང་ཀ་བ་སོ་དྲུག་ཅན་སོགས་བཞེངས་གནང་མཛད། དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་ལ་ཉེ་བ་ཡོད། སྔོན་རྟེན་གཙོ་སྨན་འདམ་གྱི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐོག་བརྩེག་ཅན་དང་། ཕྱག་སྟོང་སྤྱན་སྟོང་ཐོག་བརྩེག་ལྷག་སོགས་རྟེན་དུ་བཞུགས། ད་ལྟ་སྔོན་བོན་དགོན་རེད་ཞུ་བའི་ལྷ་ཁང་ཀ་བ་རང་གྲུབ་ཅན་དེ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་ནང་གསར་བཞེངས་སྨན་འདམ་གྱི་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཕྱག་སྟོང་སྤྱན་སྟོང་ཐོག་བརྩེག་གཅིག་ལྷག་ཅན་དང་འབྲེལ་བའི་རིགས་གསུམ་མགོན་པོ། ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་ལྡེབས་རིས་རྙིང་མ་མང་པོ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།
ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་གངས་ཅན་བོད་ཀྱི་གནས་བཤད་ལམ་ཡིག་གསར་མ་ལས། ལྷོ་ཁ་ས་ཁུལ་གྱི་གནས་ཡིག་ལས་བཏུས།

བརྒྱུད་སྐུལ།

མཆན་སྤེལ།