ལྷོ་ཁ་ས་ཁུལ་གྱི་གནས་ཡིག གོང་དཀར་རྫོང་། (1)

ལྷོ་ཁ་ས་ཁུལ་གྱི་གནས་ཡིག གོང་དཀར་རྫོང་། (1)

“གོང་དཀར་”ཞེས་པ་ནི་སྔོན་སྣེ་གདོང་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གོང་རི་དཀར་པོ་ལ་གོང་དཀར་ཞེས་འབོད་པའི་སྔོན་གྱི་གོང་དཀར་རྫོང་གི་མིང་རང་འཇགས་སུ་བཞག་སྟབས་ད་ལྟའང་གོང་དཀར་རྫོང་ཞེས་ཟེར། ད་ལྟའི་གོང་དཀར་རྫོང་གི་གནས་ཡུལ་ནི་སྐྱིད་གཤོངས་རྭ་སྨད་ཅེས་པར་ཡོད། རྫོང་དེའི་སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ནི་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་༢༢༨༨དང་། ས་ཞིང་མུའུ་ཁྲི་༧.༨རྩྭ་ཐང་རྒྱ་ཁྱོན་མུའུ་ཁྲི་༢༨༢མི་འབོར་ཁྲི་༤.༤ཆ་སྙོམ་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་སྤྱི་ཁྲེ་༣༧༥༠ཙམ་གྱིས་མཐོ་བའི་ས་བབས་བཅས་ཡིན།

1) ཚེ་ཆུ་སྒྲུབ་སྡེ།

སྔོན་མིང་ལྕགས་ཟམ་ཞེས་པ་དང་། དེང་སང་ཆུ་ཤུར་ཟམ་ཆེན་ནས་སྤྱི་ལེ་བཅུ་ཙམ་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལོ་བརྒྱུད་ཤར་དུ་སོང་ན་སྐྱིད་ནགས་སུ་འབྱོར། སྐྱིད་ནགས་ཞེས་པ་ནི་སྔོན་ཡུལ་དེར་ཤིང་གནམ་གཟེར་གྱི་གླིང་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པས་སྐྱིད་ནགས་ཞེས་པའི་མིང་དེ་ལྟར་བྱུང་ཟེར། དེ་ནས་ནུབ་བྱང་གི་རི་འདབས་ཏེ་ཆུ་བོ་རིའི་ཤར་ངོས་སུ་འཁོར་ལམ་དེད་སྤྱི་ལེ་བཞི་ཙམ་གྱི་ས་ན་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནི་སྔོན་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་ལ་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེས་སྐུ་ཚེ་ཚེ་སྒྲུབ་གནང་སྐབས་ཐོག་ཀ་ནས་ཚེ་བུམ་ཕོ་རོག་གཅིག་གིས་ས་དེར་ཁྱེར་ནས་དགོན་པའི་གཡས་ངོས་ཀྱི་བྲག་རོང་ནང་ཆུ་མིག་ཅིག་ཡོད་པ་དེའི་འགྲམ་དུ་སྦས་པས་དེར་ཤིང་སེ་བ་ཞིག་སྐྱེས་ཟེར། གུ་རུ་དེར་ཕེབས་པའི་ཞབས་རྗེས་ཀྱང་ཡོད། དེ་ལས་བབས་པའི་ཆུ་འཐུང་ན་ཚེ་[page 2] འཕེལ་ཞེས་དང་། སྔོན་སྡེ་པ་གཞུང་གི་སྐུ་ཚེ་ཚེ་སྒྲུབ་ཀྱང་འདིར་བསྒྲུབས་ཏེ་ལོ་གསར་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ཉིན་ཚེ་རིལ་ཀྱང་འབུལ་དགོས། ཐོག་མར་དགོན་དེ་སྨིན་གྲོལ་གླིང་གི་ཁོངས་ཡིན་ཅིང་དེར་བཞུགས་དགེ་འདུན་བརྒྱད་གྲྭ་གཅིག་གི་དགོས་བྱ་སྨིན་གྲོལ་གླིང་ནས་ཞུ་དགོས། དེ་རྗེས་ཁམས་ཀྱི་བླ་མ་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་དང་། བློ་བཟང་བསམ་གྲུབ་ཞུ་བ་གཉིས་ཐོག་མར་རི་དེའི་ལྡེབས་ཀྱི་བསམ་གཏན་གླིང་དུ་བཞུགས་ཡོད་པ་ལ་དགོན་དེའི་བླ་མ་གནང་རོགས་ཞེས་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཏེ་དགོན་དེའི་བླ་མ་གནང་བས་རིམ་བཞིན་དགེ་ལུགས་པར་འགྱུར། དེ་རྗེས་རྭ་སྒྲེང་རྒྱལ་ཐོག་སྐབས་འདུ་ཁང་གསར་བཞེངས་གནང་། སྔོན་དགོན་དེར་ཤར་ལི་སོགས་ཀྱི་ནང་རྟེན་མང་པོ་འཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་འདུ་ཁང་ནང་སྔོན་གྱི་ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་སྐུ་བྱིན་ཅན་ཞིག་དང་། གཞན་ཡང་གསར་བཞེངས་གནང་བའི་རྟེན་སྐུ་མང་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

དགོན་དེའི་གཡས་ངོས་སུ་ཆུ་བོ་རིའི་གནས་སྒོ་ཡོད། གནས་སྒོ་དེ་ནི་སྔོན་སྐྱིད་ནགས་ཀྱི་ར་རྫི་ཞིག་གི་ར་དཀར་པོ་ཞིག་རྟག་ཏུ་བོར་བརླག་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལ། ཉིན་ཞིག་ར་རྫིས་རའི་སྐེ་ལ་སྐུད་པ་བཏགས་ཏེ་ར་གང་སོང་རྗེས་དེད་བྱས་པས་ར་གནས་སྒོའི་ནང་དུ་འཛུལ། ར་རྫིས་ཀྱང་དེ་རྗེས་སོང་བས་དེའི་ནང་ཡུལ་སྐྱིད་པོ་པད་མ་བཀོད་ཡོད་པ་ར་རྫིར་མཇལ། ར་རྫི་ཧ་ལས་ཏེ་ཡུལ་འདི་ལྟར་སྐྱིད་པོ་ཡོད་ན་ངའི་ཕ་མ་གཉིས་ཀྱང་འདིར་བསུ་དགོས་བསམ་སྟེ་ཁྱིམ་དུ་ཕ་མ་འབོད་པར་སོང་ནས་ཕ་མ་དང་བཅས་དེར་སླེབས་སྐབས་གནས་སྒོ་ཟུམ། དེ་ནས་བཟུང་ལྕགས་ཟམ་ཆུ་བོ་རིའི་གནས་སྒོ་ཕྱེས་མེད་ཟེར། ཡང་ལྕགས་ཟམ་ཆུ་བོ་རི་ལ་ཤོད་སྲོལ་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། ཤོར་བོ་རི་ཞེས་རྒྱ་གར་ནས་ཤོར་ཡོང་བའི་རི་ཡིན་ཞེས་དང་། བདེ་མཆོག་གི་བླ་རི་ཞེས་ཀྱང་ཟེར་ལ། ཚེ་ཆུ་སྒྲུབ་སྡེའི་ངོས་སུ་ཕྱག་རྡོར་དང་། བྲག་ཐོག་གི་ངོས་སུ་[page 3] འཇམ་དབྱངས་། ཨོ་རྒྱན་གཟིམ་ཕུག་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་བཅས་རིགས་གསུམ་མགོན་པོའང་ཚང་ཡོད་ཅེས་ཟེར། དགོན་དེའི་འོག་ཏུ་ཆུ་བོ་རིའི་རི་སྐོར་ལམ་ཡོད་པས་དེ་ནས་ལ་ཉག་བརྒྱབ་སྟེ་སྤྱི་ལེ་ལྔ་དྲུག་ཙམ་སོང་ན་བྱང་ཐང་དུ་འབྱོར། བྱང་ཐང་ཞེས་པ་ནི་ཡར་འབྲོག་གི་བྱང་དུ་ཡོད་པས་བྱང་ཐང་ཞེས་དང་། ཡང་གམ་པ་བྱང་ཐང་ཡང་ཟེར། དེ་ནས་མཇལ་ན་ཆུ་བོ་རིའི་ནུབ་ངོས་སུ་བྲག་ཐོག་བླ་མ་བསོད་ནམས་བཟང་པོས་ཕྱག་བཏབ་གནང་བའི་བྲག་ཐོག་དགོན་པ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ཐོག་མར་དབོན་པོའི་དགོན་པ་ཡིན་པ་ལ་དེ་རྗེས་གོང་དཀར་སྐུ་གཉེར་གྲྭ་ཚང་གི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་སྐུ་གཉེར་རེ་དེ་ནས་བཏང་གནང་གི་རེད།

དེ་ནས་ལྕགས་ཟམ་ཕྱོགས་སུ་སྤྱི་ལེ་གཉིས་གསུམ་ཙམ་སོང་ན་ཆུ་ཤུར་ཟམ་ཆེན་དུ་འབྱོར། ཟམ་ཆེན་གྱི་ཤར་ངོས་སུ་སྔོན་ཐང་སྟོང་གིས་བསྐྱོན་པའི་ལྕགས་ཟམ་གྱི་རྗེས་ཤུལ་ས་འབུར་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་ལ། དེ་དང་ཉེ་བའི་རི་ལྡེབས་འཁོར་ལམ་གྱི་སྟེང་དུ་ལྕགས་ཟམ་བླ་བྲང་གི་རྗེས་ཤུལ་ཡང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། གཞན་ཡང་ཤོད་སྲོལ་ལ་དཔལ་གྱི་ཆུ་བོ་རི་ལ་དགོན་པ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད། དུར་ཁྲོད་བརྒྱ་དང་བརྒྱད། ཆུ་མིག་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་བཅས་ཡོད་ཟེར་བ་ལ་སྔོན་དུས་འགྱུར་གོང་ལྕགས་ཟམ་བླ་བྲང་དགོན་དང་། ཚེ་ཆུ་སྒྲུབ་སྡེ། བསམ་གཏན་གླིང་། བྲག་ཐོག་དགོན་བཅས་གྲྭ་དགོན་བཞི་དང་། གཟིམ་སྦུག་དགོན། ཐར་རྩེ་དགོན། སྟག་ཚང་དགོན། ཆུ་མིག་དགོན་གསར་བཅས་བཙུན་དགོན་བཞི། རྩེ་ལ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་ཞེས་པའི་རི་ཁྲོད་གཅིག་ལས་མཇལ་རྒྱུ་མེད།

དེ་ནས་སྤྱི་ལེ་བཞི་ལྔ་ཙམ་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སོང་ན་ཆུ་བོ་རིའི་བྱང་ཤར་ངོས་སུ་ལྷ་ཆུ་ཞེས་ཆུ་མིག་གི་ཆུ་ཞིག་ཝ་ལས་དྲངས་པ། དེའི་འོག་ཏུ་ལུས་དཀྲུས་ན་ནད་ཀུན་འཇོམས་ཞེས་ཟེར།

 

2) གོང་དཀར་བཤད་སྒྲུབ་གླིང་།

 

མཚན་རྒྱས་པར་“ཐོད་རི་དགའ་[page 4] ལྡན་བཤད་སྒྲུབ་གླིང་”ཞེས་ཞུ། སྐྱིད་ནགས་ནས་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་ཤར་དུ་སྤྱི་ལེ་བཅུ་ཙམ་སོང་ན་གོང་དཀར་ཞོལ་གྲོང་དུ་འབྱོར་ཞིང་དེའི་རྒྱབ་རིའི་སྟེང་དུ་སྔོན་གྱི་གོང་དཀར་རྫོང་ཤུལ་དང་། སྐུ་གཉེར་གྲྭ་ཚང་གི་ཤུལ། དེ་ནས་ཅུང་མཐོ་བའི་རི་སྟེང་དུ་དགོན་དེ་ཆགས་ཡོད། གོང་དཀར་རྫོང་ཞེས་པ་དེ་སྔོན་སྣེ་གདོང་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ས་བྱེད་མྱོང་ཞིང་མཐའ་འཁོར་ལྕགས་རི་དང་སྒོ་བཞིའང་ཡོད་སྐད། དེ་རྗེས་ཕག་གྲུའི་ཕོ་བྲང་ཡང་བྱེད་མྱོང་ཡོད་ཟེར། དེ་ནས་བདེ་ཆེན་ཆོས་འཁོར་གྱི་ཡོངས་འཛིན་ཀུན་དགའ་ལྷུན་གྲུབ་དང་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་གཉིས་བླ་སློབ་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་ཡོད་པ་ལ། ཡོངས་འཛིན་གྱིས་“ང་སྟེང་དུ་བསྡད། ཁྱེད་རྒྱལ་བས་གཤམ་དུ་བཞུགས་ན་མི་འགྲིག་”ཅེས་གསུངས་ནས། ༡༦༥༣ལོར་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པར་ཕུལ། རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པས་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་བཙུགས་གནང་བ་ནས་བཟུང་དགོན་དེའི་མཚན་ལ་བཤད་སྒྲུབ་གླིང་ཞེས་ཐོགས། མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་བཙུགས་མ་ཐག་ནས་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་དང་བདུན་ཅུ་ཙམ་ཟིན་སྐད། རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པའང་དགོན་དེར་གཏན་བཞུགས་གནང་འདུན་གནང་བར། དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་གཙོས་གདན་ས་ཁག་གི་བླ་སྤྲུལ་རྣམས་ངོ་ཕེབས་ཀྱིས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་འདིར་བཞུགས་ན་གདན་ས་ཁག་གི་འཆད་ཉན་དང་ཆབ་སྲིད་སོགས་ཉམས་འགྲོ་གི་རེད་ཅེས་ཞུས་ནས་ལྷ་སར་གདན་དྲངས། དགོན་དེའི་འཛིན་སྐྱོང་མཁན་ཐོག་དང་པོ་སྟོད་ལུང་ཆུ་བཟང་བཟོད་པ་རྒྱ་མཚོར་སྩལ། དེ་རྗེས་རྒྱལ་བ་སྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སྔགས་ཆོག་ཀྱང་སྤེལ་གནང་མཛད་པས་ད་བར་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀ་ཕྱག་བཞེས་མཛད་སྲོལ་དེ་དར།

ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་འདུ་ཁང་ནང་སྔོན་སྐུ་གཉེར་གྲྭ་ཚང་གི་རྟེན་གཙོ་ཇོ་བོ་རྗེས། ཡོལ་པོ་ཕྱི་རུ་བུ་མོས་མགོ་རྒྱན་ཕུལ། ཤི་བ་སེམས་ནས་དེ་ཡིས་སྒྲིབ་སྦྱོང་མཛད། ཅེས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ལྡན་པའི་ཚེ་རིང་མཆེད་ལྔའི་སྐུ་དམར་གདུང་དང་། ཐུབ་དབང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་རྟེན་སྐུ་གསར་བཞེངས་གནང་བ་[page 5] མང་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། གོང་དཀར་ཞོལ་གྲོང་དབུས་སུ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ལྷ་ཁང་ཞིག་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ལའང་ཐོག་མར་ཆུ་བོ་རིའི་ལ་སྟེང་ནས་སྐྱིད་ནགས་ཀྱི་ལུག་རྫི་ཞིག་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་དེ་རྙེད་སྐོར་དང་དེས་གསུང་འབྱོན་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་གནས་བཤད་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ཡོད། དགོན་དེ་ནས་ལྷོ་ངོས་སུ་རྐང་ཐང་མར་ཆུ་ཚོད་གཅིག་ལྷག་ཙམ་སོང་ན་འོད་གསལ་གླིང་ཞེས་རྒྱལ་བ་སྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོས་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད་པའི་ཇོ་དགོན་ཞིག་ཀྱང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ཡང་གོང་དཀར་རྫོང་ཞོལ་རི་ཟུར་ནས་ཀོ་གྲུར་བསྡད་དེ་བྱང་ངོས་སུ་སྤྱི་ལེ་བཞི་ལྔ་ཙམ་སོང་ན་སྲིན་པོ་རིར་ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་ཤྲཱིས་ཕྱག་བཏབ་གནང་བའི་སྲིན་བུ་རི་དགོན་པ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་གྱིས་འཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་བསྟོད་པ་གནས་དེར་མཛད་ཟེར་བ་དང་། སྔོན་འཁོར་ལམ་མེད་སྐབས་ལྷོ་གནས་ཀྱི་ཐོག་མ་གནས་དེ་ནས་འགོ་འཛུགས་སྲོལ་ཡོད།

 

3) གོང་དཀར་ཆོས་སྡེ།

གོང་དཀར་ཞོལ་ནས་ཤར་དུ་སྤྱི་ལེ་གཅིག་ཙམ་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སོང་ན་སྒང་སྟོད་གྲོང་ངམ་དགོན་སྟོད་གྲོང་དབུས་སུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། སྒང་སྟོད་དམ་དགོན་སྟོད་ཅེས་པ་ནི་གྲོང་དེ་དགོན་གྱི་སྟོད་དུ་ཆགས་སྟབས་མིང་དེ་ལྟར་ཐོགས་ཟེར། ཡང་ལ་ལས་དགའ་འདོད་ཀྱང་འབོད། དགོན་དེ་ཕྱག་འདེབས་པ་པོ་ནི་གོང་དཀར་རྡོ་རྗེ་གདན་ཀུན་དགའ་རྣམ་རྒྱལ་ཞུ་བ་དེ་ཡིན་། དེའང་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས་སྐབས་ནམ་མཁའ་ནས་རྡོར་སེམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞལ་གཟིགས་པས་ཕྱག་དང་བཅས་“མ་འོངས་པར་གནས་འདིར་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་པར་འགྱུར་རོ་”ཞེས་པའི་ཐུགས་སྨོན་བདེན་ཚིག་ལས་དགོན་དེ་ཆགས་ཟེར། ཀུན་དགའ་རྣམ་རྒྱལ་ནི་སྣེ་གདོང་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཡིན་ཅིང་ཁོང་གོང་དཀར་རྫོང་གི་རྫོང་དཔོན་གནང་ནས་[page 6] བཞུགས་སྐབས། ཉིན་ཞིག་ཐོག་ཁར་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་ཕྱག་དཔེ་གཟིགས་བཞིན་བཞུགས་པའི་ཚེ་གློ་བུར་དུ་ཕྱག་དཔེ་ཁ་ཤས་རླུང་གིས་ད་ལྟའི་དགོན་ཆགས་ཡུལ་དུ་འཁྱེར། དེར་ཕེབས་སྐབས་ཕྱག་དཔེ་རྣམས་བྱ་རོག་གཅིག་གིས་ཉར་ནས་ཡོད་པས་རྟེན་འབྲེལ་འགྲིག་པར་དགོངས་ནས་“ད་ངའི་དགོན་པ་འདིར་འདེབས་དགོས་”གསུངས་ནས་གཙང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དང་དུས་མཉམ་པར་དགོན་དེ་ཕྱག་བཏབ། ཕྱག་དཔེ་བྱ་རོག་གིས་ཁྱེར་སྟབས་བཀའ་སྲུང་དཔལ་མགོན་ཞལ་དུ་བཀོད། རིམ་བཞིན་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ང་བརྒྱད་ཙམ་བར་ཟིན། ས་སྐྱ་ངོར་ལུགས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ས་སྐྱ་རིས་མེད་ཕྱག་བཞེས་གནང་གི་ཡོད། དགོན་དེ་གཞུང་དགོན་ཡིན་སྟབས་ལོ་ལྟར་ལྷ་ས་ཚོགས་ཆོས་སུ་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་ལྷག་ཙམ་དང་། གོང་དཀར་རྔ་འཆམ་ཞེས་པའང་དགོན་དེས་བསྐྱོན་དགོས། སྔོན་དགོན་དེར་ཁང་ཚན་ལྔ་ཡོད་པ་ནི་ཀུན་བཟང་རྩེ་དང་། རིན་ཆེན་སྒང་། གོས་སྐུ་སྒང་། ཀུན་སྣང་། འབྲས་སྤུངས་བཅས་པར་རྟེན་སྐུ་ཁྱད་པར་ཅན་ཇི་སྙེད་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ད་ལྟ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་འདུ་ཁང་ནང་རྟེན་གཙོ་གསར་བཞེངས་རྒྱལ་བ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཐུགས་དཀར་པཎ་ཆེན་གྷ་ཡ་དྷ་རའི་དབུ་ཐོད་བཞུགས་པ་དང་། ཀུན་བཟང་རྩེར་རྫ་མཁན་ལྟག་ཁུང་ཉི་ཤར་གྱི་ཕྱག་བཟོ་པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་ཤྲཱིའི་སྐུ་བརྙན། གཞན་ཡང་ལྡེབས་རིས་རྙིང་མ་མང་པོ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

4) བདེ་ཆེན་ཆོས་འཁོར།

གོང་དཀར་ཆོས་སྡེ་ནས་ལྷོ་ངོས་སུ་འཁོར་ལམ་སྤྱིར་བཏང་བ་དེད་ནས་སྤྱི་ལེ་དྲུག་ཙམ་སོང་ན་གནས་གསར་གྲོང་དུ་སླེབས་དེ་ནས་ཤར་ངོས་སུ་སྤྱི་ལེ་གཉིས་གསུམ་ཙམ་གྱི་རི་ལྡེབས་སུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནི་ཡོངས་འཛིན་ངག་དབང་བཟང་པོས་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད། དེའང་ཐོག་མར་གོང་དཀར་བཤད་སྒྲུབ་གླིང་དུ་ཡོངས་འཛིན་ངག་[page 7] དབང་བཟང་པོ་དང་ཀུན་མཁྱེན་ཐུགས་རྗེ་ཆོས་མགོན་རྣམ་གཉིས་བཞུགས་ཡོད་པ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆོས་མགོན་གྱིས་དྲག་ལས་གནང་བས་ཡོངས་འཛིན་ཐུགས་མ་མཉེས་པའི་ཚུལ་གནང་། དེ་ནས་ཉིན་ཞིག་ཕོ་རོག་ཅིག་གིས་ཡོངས་འཛིན་གྱི་གཏོར་སྡེར་ཁྱེར་སོང་བ་(ཡང་ལ་ལས་དབུ་ཞྭའང་ཟེར།)རི་ཤུར་ཕར་ནང་དུ་ཆུ་མིག་དང་ལྕང་མ་ཡོད་སར་བབས་རྩིས་བྱས་རྗེས་མཐར་ད་ལྟའི་དགོན་གནས་དེར་བབས་པས་དགོན་དེ་གནས་དེར་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད། བྱ་རོག་དེ་ས་བདག་སྨྱོན་དགར་གོ་སྟེ་ཆོས་བདག་ཏུ་བཅོལ། དཀོར་བདག་སྐུ་ལྔའི་འཁོར་བཙན་རྒོད་ཇག་མེར་བཀོད། རིམ་བཞིན་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་ཙམ་བར་འཕེལ། ཡོངས་འཛིན་ངག་དབང་བཟང་པོ་ནི་འབྲུག་པ་པད་མ་དཀར་པོའི་སྐུ་སྐྱེ་ཡིན་ཞེས་ད་བར་འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཕྱག་བཞེས་གནང་གི་ཡོད། དེ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་རྩེ་ཤོད་གཉིས་ལས་རྩེ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཐོག་བརྒྱད་པ་དོན་བརྒྱུད་བསྟན་འཛིན་གྱིས་བདག་མོ་བཞེས་རྗེས་ཁ་རག་ཏུ་བྱོན། ཤོད་མཐུ་སྟོབས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོས་དགོན་པ་བསྐྱངས་ཏེ་མཛད་འཕྲིན་རྒྱས། འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ནི་ཕར་བྱས་ན་རྒྱ་གར་དང་ལ་དྭགས། ཁུ་ནུ་སོགས་དང་། མར་བྱས་ན་ཁམས་ནང་ཆེན་སོགས་སུ་ཁྱབ། དགོན་དེའི་གཤམ་གྱི་རི་ཟུར་ལའང་ཁམས་འགྲུལ་རི་ཟུར་ཏེ་ཁམས་ལ་ཕེབས་ས་དང་། དྭགས་རྒྱན་རི་ཟུར་ཏེ་ལ་དྭགས་སུ་ཕེབས་ས་ཡིན་ཟེར། ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་འདུ་ཁང་ནང་སྔོན་དགོན་དེའི་རྟེན་གཙོ་གསེར་ཟངས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཐོག་སོ་གཉིས་ལྡན་པའི་ཐུགས་ཀའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་། གཞན་ཡང་གསར་བཞེངས་རྟེན་སྐུ་མང་པོ་བཟོ་སྤུས་དག་པའི་གྱང་གོག་གི་རྩིག་པ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེའི་རྒྱབ་རིའི་ལྡེབས་སུ་རས་ཆུང་བའི་སྒྲུབ་ཕུག་དང་། འོག་ཏུ་བཙུན་དགོན་གྱི་རྗེས་ཤུལ་སོགས་ཀྱང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། [page 8]

5) རྣམ་རབ་དྭགས་པོ་གྲྭ་ཚང་།

མཚན་རྒྱས་པར་“བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་མཐོང་སྨོན་དྭགས་པོ་གྲྭ་ཚང་”ཞེས་ཞུ། གོང་དཀར་ཆོས་སྡེ་ནས་སྤྱི་ལེ་བཅུ་ཙམ་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལམ་དེད་ནས་ཤར་དུ་སོང་ན་འོ་རག་ཏུ་འབྱོར་ཞིང་། དེ་ནས་ལྷོ་ངོས་སུ་སྤྱི་ལེ་བདུན་བརྒྱད་ཙམ་སྤྱིར་བཏང་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སོང་ན་རྣམ་རབ་གྲོང་དབུས་སུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། རྣམ་རབ་ཅེས་པ་ནི་“ཡུལ་རྣམ་རྒྱལ་རབ་བརྟན་”ཞེས་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེས་བཏགས་གནང་བ་ཡིན་ཟེར། དགོན་དེ་ཕྱག་འདེབས་པ་པོ་ནི་ཤྭར་དྭགས་པོའི་སྟོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་ཞེས་ཐོག་མར་དྭགས་བླ་སྒམ་པོར་བཀའ་བརྒྱུད་ཕྱག་བཞེས་མཛད་རྗེས་སུ་འཕན་པོ་ནཱ་ལེན་ཌའི་ཀུན་མཁྱེན་རོང་སྟོན་(བཅོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ།)གྱི་སློབ་མ་མཛད་ནས་ན་ལེན་ཌའི་ས་བཀྲ་དང་བཅས་བཞེངས་བསྒྲུབས་རྗེས་དགོན་དེ་ཕྱག་བཏབ་གནང་བ་ཡིན་གསུངས། མ་དགོན་ན་ལེན་ཌ་དང་འདྲ་བར་ས་སྐྱ་མཚར་ལུགས་ཀྱི་མཛད་པ་བསྐྱངས། རིམ་བཞིན་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་དང་དྲུག་བཅུ་ཙམ་བར་འཕེལ། གཟིམ་འོག་བསྟན་འཛིན་འཕྲིན་ལས་ཐོག་མའི་གསན་བསམ་མཛད་སའང་དགོན་དེའི་ཤུག་པ་སྤུན་གསུམ་གྱི་འོག་ཏུ་ཡིན་ཟེར།

ད་ལྟ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་སྔོན་གྱི་འདུ་ཁང་ནང་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་ཐུབ་དབང་རིན་པོ་ཆེ་དང་། གསར་བཞེངས་སྟོན་པ་གཙོ་འཁོར་ཉེ་སྲས་བརྒྱད་དང་བཅས་པ། གཞན་ཡང་ལྡེབས་རིས་རྙིང་མ་སྤུས་ལེགས་མང་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

དགོན་དེ་ནས་ཤར་ངོས་སུ་འཁོར་ལམ་བརྒྱུད་སྤྱི་ལེ་ལྔ་ཙམ་སོང་ན་དཔེ་ཤིང་ངམ་སྤྲེལ་ཞིང་ཞེས་མར་པ་ལོ་ཙཱའི་སློབ་མ་བཞིའི་ཡ་གྱལ་རྔོག་སྟོན་ཆོས་རྡོར་གྱི་གདན་ས་སྤྲེལ་ཤིང་ལྷ་ཁང་ཞེས་པ་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། སྤྲེལ་ཞིང་ཞེས་པ་ནི་རྔོག་སྟོན་ཆོས་རྡོར་གྱི་ཆོས་རྒྱག་རྟེན་ཕྲེང་ལ་སྤྲེའུས་མཆོངས་ཐུབ་པའི་ཞིང་ཕྲ་[page 9] པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས་སྤྲེལ་ཞིང་ཞེས་དང་། ཡང་ལ་ལས་དཔེ་ཤིང་ཞེས་ཉིན་གཅིག་ལ་སྐྱེས་པའི་ཤིང་ཞིག་བྱུང་སྟབས་དཔེ་ལ་མེད་པའི་ཤིང་སྟེ་དཔེ་ཤིང་ཡང་ཟེར། རྗེ་བཙུན་མི་ལ་ཆོས་རྡོག་ཏུ་ཕེབས་སའང་གནས་དེར་ཡིན་ལ། རྔོག་ཆོས་སྐུ་ཕུང་པོ་ལྷག་མེད་མཁའ་སྤྱོད་དུ་ཕེབས་སའང་གནས་དེར་ཡིན། མར་པའི་སྐུ་དམར་གདུང་ཡང་དེར་བཞུགས་ཏེ་དགོན་དེ་ཉམས་ཆགས་མ་བྱུང་བར་དུ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། རྣམ་རབ་ནས་མར་ལོག་ཡོང་དུས་ལྷོ་ནུབ་ཀྱི་རི་སྟེང་དུ་དྭགས་པོ་གྲྭ་ཚང་གི་དགོན་ལག་རྟ་དཀར་གད་ཕུག་ཅེས་པ་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དེནི་ཇོ་བོ་རྗེས་“ཡོལ་པོ་ཕྱི་རུ་བུ་མོས་མགོ་རྒྱན་ཕུལ། ཤི་བ་སེམས་ནས་དེ་ཡི་སྒྲིབ་སྦྱོང་མཛད།”ཅེས་པའི་སྒྲིབ་སྦྱོང་མཛད་ས་དེ་ཡིན་གསུངས།

 

6) རྭ་སྨད་དགོན།

མཚན་རྒྱས་པར་“ཐུབ་བསྟན་རིན་ཆེན་འབེ་སྒར་བསམ་གཏན་གླིང་”ཞེས་ཞུ། འོ་རག་ནས་ཤར་དུ་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལམ་དེད་སྤྱི་ལེ་བཅུ་ཙམ་སོང་ན་ད་ལྟའི་གོང་དཀར་རྫོང་གནས་ཡུལ་སྐྱིད་གཤོངས་ཞེས་པར་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། སྐྱིད་གཤོངས་ཞེས་པ་ནི་ཡུལ་ལུང་སྐྱིད་པོའི་གཤོངས་ཀྱི་དོན་དང་། རྭ་སྨད་ཅེས་པ་ནི་སྔོན་གསང་ཕུར་ཁང་པ་མེད་པར་རྭ་སྐྱོར་ནང་བཞུགས་པས་ད་ལྟའི་སྙེ་ཐང་རྭ་སྟོད་དང་སྐྱིད་གཤོངས་རྭ་སྨད་ཅེས་པ་སོ་སོའི་མཚན་དེ་ལྟར་བྱུང་། དེའང་དགོན་དེའི་མཁན་ཐོག་དང་པོ་ཤེས་རབ་དཔལ་ལྡན་ནས་གནས་ངེས་མེད་དུ་སྒར་བཀྱོན་ནས་བཞུགས། དེ་ནས་མཁན་ཐོག་བཅུ་པས་འཕན་པོ་ནཱ་ལེན་ཌ་དང་དུས་མཉམ་པར་སྐྱིད་གཤོངས་སུ་རྭ་སྨད་ཅེས་པའི་དགོན་དེ་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད། དེ་ནས་མཁན་ཐོག་ཉེར་ལྔ་པ་རྨོག་ཆེན་ཀུན་དགའ་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱིས་མདོ་སྔགས་ཟུང་སྦྲེལ་གྱི་ཕྱག་བཞེས་མཛད་གསུང་ཡང་གོང་དཀར་རྡོ་རྗེ་གདན་པ་དང་། གླིང་སྨད་ཤེས་རབ་དཔལ་ལྡན་ཕན་ཚུན་གསན་བསམ་གནང་སྐད་ཡོད་ཚུལ་ལྟར་བྱས་ན་གོང་དཀར་ཆོས་སྡེ་[page 10] དགོན་དང་དུས་མཚུངས། ས་སྐྱ་མཚར་ལུགས་ཕྱག་བཞེས་གནང་ཞིང་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བརྒྱ་ལྷག་ཟིན་པ་གསུངས། གསང་ཕུ་བླ་ཁག་བཅུ་ཁོངས་ཡིན་པས་ལོ་ལྟར་གསང་ཕུ་དབྱར་ཆོས་སུ་ཕེབས་དགོས། ད་ལྟ་སྔོན་གྱི་འདུ་ཁང་ཉམས་གསོ་གནང་བའི་ནང་སྔོན་གྱི་རྟེན་སྒྲོལ་དཀར་ཡིད་བཞིན་འཁོར་ལོ་མེ་ཐུབ་མ་དང་། གསར་བཞེངས་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐོག་སོ་གཉིས་ལྡན་ཉེ་སྲས་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར་བ། ཟུར་དུ་བཤད་གྲྭ་གསར་སྐྲུན་གནང་བའི་འདུ་ཁང་ནང་རྟེན་སྐུ་དང་བཅས་པ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

7) རྡོ་རྗེ་བྲག

མཚན་རྒྱས་པར་“ཐུབ་བསྟན་རྡོ་རྗེ་བྲག་ཨེ་ཝཾ་ལྕོག་སྒར་”ཞེས་ཞུ། སྐྱིད་གཤོངས་རྭ་སྨད་ནས་ཤར་དུ་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལམ་དེད་དེ་སྤྱི་ལེ་ལྔ་ཙམ་ཕྱིན་ན་རྡོར་བྲག་གྲུ་ཁར་འབྱོར། དེ་ནས་འཕྲུལ་གྲུར་བསྡད་དེ་ཆུ་ཚོད་གཅིག་མིན་ཙམ་སོང་ན་གྲུ་ལས་ཐོན་མ་ཐག་དགོན་དེར་འབྱོར། རྡོར་བྲག་ཅེས་པ་ནི་དགོན་དེའི་རྒྱབ་རིར་གཡུ་ཡི་རྡོ་རྗེའི་རང་བྱོན་ཡོད་པས་རྡོ་རྗེ་བྲག་དང་། ཨེ་ཝཾ་ལྕོག་སྒར་ཞེས་པ་ནི་ཐོག་མར་ལྕོག་གུར་ཕུབ་པའི་འདུས་སྡེ་ཡིན་པས་མཚན་དེ་ལྟར་ཐོགས། དེའང་ཐོག་མར་མངའ་རིས་པཎྜི་ཏ་པད་མ་དབང་གི་རྒྱལ་པོས་གུར་བཀྱོན་པའི་གསང་ཆེན་གྱི་འདུས་སྡེ་ཆུང་ངུ་ཞིག་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་ལ། དེ་ནས་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་རིག་འཛིན་ངག་གི་དབང་པོས་དུས་རབས་བཅུ་བདུན་ཙམ་ལ་དགོན་དེ་བརྩིགས་པར་མཛད། རིག་འཛིན་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་ཀུན་བཟང་པད་མ་འཕྲིན་ལས་གདན་ཁྲིར་འཁོད་རྗེས། རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་དང་ཆོས་ཡོན་གྱི་ཐུགས་རྗེའི་བདག་རྐྱེན་དང་བཅས་སྟོབས་རྒྱས་པར་གྱུར། བདེ་ཡངས་ཤར་ནུབ་གཉིས་ཞེས་མདོ་སྔགས་གྲྭ་ཚང་ཤར་ནུབ་གཉིས་ཆཁོས། དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་ལྔ་སྟོང་ཙམ་བྱུང་གསུངས། སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་བྱང་གཏེར་གྱི་གདན་ས་ཆེན་པོར་གྲགས། དེ་ནས་དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་དུས་འགོར་ཇུན་གར་དམག་གིས་དགོན་དེ་རྨེག་[page 11] མེད་དུ་བཟོ་བཞིན་མགོན་ཁང་སྲིད་གསུམ་རྣམ་རྒྱལ་བཤིག་པར་བརྩམ་པའི་དུས། ཇུན་གར་བའི་དམག་དཔོན་ཁྲག་སྐྱུག་སྟེ་ཤི་བའི་སྐྱེན་བྱས་མགོན་ཁང་དེ་ཁོ་ན་མ་གཏོར་བར་བཞག གསེར་ཟངས་ཀྱི་ཐུབ་པའི་སྐུ་བརྙན་ཆུ་ལ་བསྐྱུར། གསེར་བྲིས་ཀྱི་བཀའ་འགྱུར་སོགས་ནང་རྟེན་མང་པོ་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་སྡེ་ཁག་ལ་ཕུལ། དགུང་གྲངས་དོན་བདུན་ལ་ཕེབས་པ་རིག་འཛིན་པད་མ་འཕྲིན་ལས་ཀྱང་བཀྲོངས། དེ་རྗེས་ཇུན་གར་དམག་ཐག་ཆོད་རྗེས་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པ་སྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོས་རྡོར་བྲག་གི་ཆོས་གཞིས་འབྲས་སྤུངས་སུ་སྦྱར་བ་རྣམས་རང་སློག་ཏུ་གནང་སྟེ་རང་གདན་བསྐྱར་གསོ་ཆོག་པའི་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས་པས་རྗེ་གོང་མའི་གསོལ་དཔོན་དགེ་དབང་སོགས་བླ་སློབ་དང་སྦྱིན་བདག་སོགས་པས་སླར་གསོ་གནང་། སྐལ་བཟང་པད་མ་དབང་ཕྱུག་དགུང་གྲངས་བརྒྱད་ལ་ཕེབས་པ་རིག་འཛིན་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པའི་ཡང་སྲིད་དུ་གདན་ཁྲིར་མངའ་གསོལ། རྗེས་ཇུན་གར་བས་ཁྱེར་བའི་གསེར་བྲིས་བཀའ་འགྱུར་སོགས་སྐུ་གསུངས་ཐུགས་རྟེན་ཁག་གཅིག་སླར་ཡང་རང་སློག་ཏུ་བྱུང་སྟབས་ད་ལྟའི་དགོན་དེ་ཉམས་ཆགས་མ་བྱུང་གོང་འདུ་ཁང་ཀ་བ་ཉི་ཤུ་ལ་རྩ་གསུམ་རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་ཀྱི་སྣང་བརྙན་དུ་མའི་ལྡེབས་རིས་ཀྱིས་མཛེས་པའི་དབུས་གུ་རུའི་སྐུ་ཐོག་ཚད་མ་དང་བྱང་གཏེར་བཀའ་བརྒྱད། གཙང་ཁང་ནང་གྲང་གསེར་གྱིས་བྲིས་པའི་ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་ལྡེབས་རིས་ཀྱིས་སྐོར་བའི་དབུས་སྨན་འདམ་གྱི་སྟོན་སྐུ་ཐོག་སོ་གཉིས་ལྡན་མཛོད་སྤུར་ཕ་ལམ་སྲན་རྡོག་ཙམ་གྱིས་བརྒྱན་པ་ཉེ་སྲས་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར་བ་དང་། ཡངས་སྟེང་ཆོས་དབྱིངས་ཕོ་བྲང་ནང་ཛྷེེ་ཀྵིམ་དང་རྒྱ་གར་ཤར་ནུབ་བལ་བོད་སོགས་ཀྱི་ལི་སྐུ་བརྒྱ་ཕྲག དངུལ་གདུང་ལྷ་ཁང་ནང་རིན་ཆེན་ཁྲ་ཚོམ་གྱིས་བཏབ་པའི་རིག་འཛིན་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་དངུལ་གདུང་དང་དེའི་མཐའ་འཁོར་དུ་གསེར་ཟངས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་མང་པོ། བཀའ་གདམས་མཆོད་རྟེན་ཇི་སྙེད། གསུང་རྟེན་དུ་རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེ་དང་། རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་ནག་བྲིས་སྤུས་ལྡན། སྡེ་དགེ་དང་སྣར་ཐང་དཔར་མའི་[page 12] བཀའ་འགྱུར། གཞན་ཡང་གཟིམ་ཆུང་སྟེང་འོག དཔེ་མཛོད་སྟེང་ཤོད། དགོན་དེའི་གཡོན་ཕྱོགས་སུ་རྡོར་བྲག་ཆུ་བཟང་བླ་བྲང་། ཤར་ངོས་སུ་དབང་དྲག་རོལ་པའི་ལྕོག་འདུ་བཅས་པར་རྟེན་གསུམ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ནང་རྟེན་དུ་ཧོར་སྐུ་ཐུབ་དབང་དོན་ལྡན་དང་། ཁྱབ་འཇུག་གི་ཞལ་ཐང་ཁྲག་འཛགས་མ་སོགས་ཇི་སྙེད་ཡོད། ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་འདུ་ཁང་ནང་ཐུབ་དབང་དགེ་འདུན་སྤྲིན་ཕུང་གི་གཡས་སུ་རིག་འཛིན་དུང་འགྲུབ་དང་། གཡོན་དུ་རིག་འཛིན་པད་མ་འཕྲིན་ལས་ཉེ་སྲས་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར་བ་སོགས་གསར་བཞེངས་གནང་བ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

8) ཇོ་བོ་འབུམ་པ།

རྡོ་རྗེ་བྲག་ནས་ཤར་དུ་ལག་སྐྱོར་འཁོར་ལམ་དེད་ནས་སྤྱི་ལེ་བཅུ་མ་ཟིན་ཙམ་སོང་ན་འཕྲེང་འགོར་འབྱོར། འཕྲེང་འགོ་ཞེས་པ་ནི་སྔོན་དེར་ལམ་ཕྲང་ཞིག་ཡོད་པ་ལ། དམ་སྲི་གདུག་པ་ཅན་ཞིག་ཡོད་པས་འགྲོ་སྐྱོད་དཀའ། དེ་རྗེས་རིག་འཛིན་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོའི་རྣམ་སྤྲུལ་བྱ་ངང་པའི་རང་བྱོན་ཞིག་ལམ་ཕྲང་དེའི་སྟེང་དུ་ཕེབས་པས་འགྲོ་སྐྱོད་བདེ་བར་གྱུར་པས། འཕྲེང་འགོ་ཞེས་པའི་མིང་དེའི་ཟུར་ལས་ཆགས་ཟེར། དེ་ནས་ཡུལ་དེའི་ནུབ་བྱང་མཚམས་ཀྱི་བྲག་རིའི་འོག་ཏུ་ཇོ་བོ་འབུམ་པ་ཞེས་པ་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ཐོག་མར་ཇོ་བོ་རྗེས་གནས་དེའི་སྒྲུབ་ཕུག་ནང་སྒྲུབ་པ་བཀྱོན་ནས་བཞུགས་སྐབས་ལྷ་བབས་མཆོད་རྟེན་ཞིག་བཞེངས་གནང་མཛད། དེ་རྗེས་གཏེར་སྟོན་ཤེས་རབ་འོད་ཟེར་གྱིས་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་ཞིག་བཞེངས། དེ་རྗེས་མཚུར་ཕུ་རྐརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་དྲུག་པས་མཆོད་རྟེན་དང་འདུ་ཁང་ཀ་བ་གཉིས་བསྐྲུན་གནང་མཛད། ད་ལྟ་དེར་བཞུགས་བཙུན་མ་རྣམས་ཀྱིས་སྙིང་ཐིག་ཕྱག་བཞེས་གནང་གི་ཡོད། ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་འདུ་ཁང་ཀ་བ་བཞི་ལྡན་ནང་གསར་བཞེངས་ཇོ་བོ་[page 13] བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་དང་། གཏེར་སྟོན་ཤེས་རབ་འོད་གསལ་གྱི་ཞབས་རྗེས། གསར་བཞེངས་མཆོད་རྟེན་གསུམ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ཡང་ཡུལ་དེའི་ཕུར་གྲུབ་ཆེན་གླིང་རས་པའི་སྒྲུབ་ཕུག་སྣ་ཕུ་ཆོས་ལུང་ཞེས་པ་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

9) ཕ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོན་པ།

རྡོར་བྲག་གྲུ་ཁ་ནས་ཤར་དུ་སྣུམ་ནག་འཁོར་ལམ་དེད་སྤྱི་ལེ་བཞི་ཙམ་ཕྱིན་ན་ལྕེ་བདེ་ཞོལ་ཟུར་ཁར་ཞེས་པར་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། “ལྕེ་བདེ་”ཞེས་པ་ནི་སྤྱིར་ན་ཡུལ་དེའི་མི་རྣམས་ཁ་ལྕེ་བདེ་བས་ལྕེ་བདེ་ཞེས་དང་། ཡང་ཤོད་སྲོལ་གཞན་ཞིག་ལ་སྔོན་འགྲུལ་པ་ཞིག་གནས་དེར་གནས་ཚང་གཡར་ནས་སྡོད་སྐབས་འགྲུལ་པ་དེའི་སེམས་ལ་གནས་མོས་ཅི་སྟེར་འོང་སྙམ་པ་དང་། གནས་མོའི་སེམས་ལ་འགྲུལ་པ་དེས་ཅི་སྟེར་འོང་བསམ་པ་བཅས་ལས“ཅི་སྟེར་”ཞེས་པའི་སྒྲ་ལས“ལྕེ་བདེ་”ཞེས་པ་བྱང་ཟེར། ཕ་དམ་པ་ནི་བོད་དུ་ཕ་རྒྱུད་ཐབས་ཀྱི་གཅོད་རྒྱུན་དར་བ་མཛད་མཁན་ཡིན། ཕ་དམ་པ་བོད་དུ་ཕེབས་ནས་རྒྱབ་རིའི་ལྡེབས་སུ་སྒྲུབ་པ་བཀྱོན་ནས་བཞུགས། དེ་ནས་གནས་དེར་བལ་ཡུལ་མཆོད་རྟེན་བྱ་རུང་ཁ་ཤོར་འདྲ་བ་ལ་འོག་ཏུ་བདེ་གཤེགས་མཆོད་རྟེན་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར་བ་ཞིག་བཞེངས་གནང་མཛད། དེ་རྗེས་གཏེར་སྟོན་གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་འདུ་ཁང་ཀ་བ་བཞི་བཅུ་ཡོད་པའི་དགོན་ཞིག་ཕྱག་བཏབ་གནང་མཛད། སྔོན་གསུང་རབ་གླིང་གི་ཁོངས་ཡིན་པས་སྐུ་གཉེར་གཉིས་རེ་བཏང་གནང་གི་ཡོད།

ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་འདུ་ཁང་ཆུང་ངུའི་ནང་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཕྱག་སྟོང་སྤྱན་སྟོང་ཐོག་སོ་ཅན་དང་། འཇམ་དབྱངས་དང་གུར་གྱི་མགོན་པོ་མི་ཚད་ལྷག ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་ཕ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཆོད་རྟེན་ནང་ཕ་དམ་པའི་དབུ་ཐོད་དུམ་བུ་ལྔ་ཆ་གཅིག་ཙམ་བཞུགས་པ་བཅས་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། [page 14]

10) བདུན་ཕུད་ཆོས་འཁོར།

མཚན་རྒྱས་པར་“ཐུབ་བསྟན་བདུན་ཕུད་ཆོས་འཁོར་”ཞེས་ཞུ། ཕ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོན་པ་ནས་སྤྱི་ལེ་གཅིག་ཙམ་གྱི་ཤར་ངོས་སུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། བདུན་ཕུད་ཆོས་འཁོར་ཞེས་པ་ནི་གཏེར་སྟོན་གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཀྱི་གནས་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཞེངས་གནང་བའི་ནང་ནས་གཙོ་ཆེ་བ་བདུན་ཕུད་དེ་འོག་འདི་ཡིན་ཞེས་དང་། ཡང་གཙོ་ཆེ་བ་བདུན་གྱི་ཕུད་ཡིན་གསུངས་པས་བདུན་ཕུད་ཅེས་པའི་མཚན་དེ་ལྟར་ཐོགས་ཞེས་གསུངས། ཡང་ལ་ལས་ཤཱ་རིའི་བུའི་སྐུ་ཆོས་ཀྱི་ཚལ་བུའམ་དུམ་བུ་ཞིག་རྣམ་སྣང་གི་ཐུགས་ཀར་བཞུགས་སུ་གསོལ་བས་དུམ་བུ་ཆོས་འཁོར་ཞེས་ཟེར་གསུངས། དེ་རྗེས་ཤེལ་གྲོང་པཎ་ཆེན་བློ་གྲོས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོས་ད་ལྟའི་གྲྭ་ཚང་འདི་འཛུགས་གནང་མཛད། སློབ་མ་བྱེ་བ་གཅིག་ཙམ་འདུས་པར་བྱམས་ཆོས་སྡེ་ལྔ་གསུངས་པས་དགོན་དེའི་ནུབ་ངོས་སུ་བྱམ་པ་བྱེ་ཐང་ཞེས་པའང་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་དང་། མཐའ་བཞི་ཀུན་ནས་སློབ་མ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་འདུས་པས་མཐའ་རྒྱས་ལྕང་རྭ་ཞེས་པའང་དེ་ནས་བྱུང་གསུང་། གནས་བདག་རྣམ་སྲས་ཀྱི་ཞང་པོ་དང་། འཛམ་ལྷའི་བློན་པོ་སྟེ་ཞང་བློན་དང་། ས་སྐྱ་མཚར་ལུགས་གཙོ་གྱུར་ཐོག་ས་སྐྱ་རིས་མེད་ཀྱིས་ཕྱག་བཞེས་གནང་གི་ཡོད། སྔོན་རྣམ་སྣང་གི་སྐུ་རྡུལ་མི་བཞེས་པ་བྱིན་ཅན་སོགས་རྟེན་སྐུ་མང་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ད་ལྟ་ཉམས་གསོ་ཞུས་པའི་འདུ་ཁང་ནང་འཇིམ་ལས་གྲུབ་པའི་རྣམ་སྣང་གི་ཐུགས་ཀར་ཤཱ་རིའི་བུའི་སྐུ་ཆོས་ཀྱི་ཚལ་བུ་བཞུགས་པ་གསར་བཞེངས་། སློབ་དཔོན་ཙནྜ་གོ་མའི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་སྒྲོལ་ལྗང་གི་སྐུ་བྱིན་ཅན། གཞན་ཡང་རྟེན་སྐུ་མང་པོ་གསར་བཞེངས་གནང་བ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

11) གསུང་རབ་གླིང་།

མཚན་རྒྱས་པར་“གསུང་རབ་གླིང་ལྔ་”ཞེས་ཞུ། བདུད་ཕུད་ཆོས་འཁོར་ནས་ལྷོ་རུ་སྤྱི་ལེ་གསུམ་ཙམ་འཁོར་ལམ་སྤྱིར་བཏང་བ་[page 15] དེད་ནས་སོང་ན་ཁྱིམ་གཞི་གྲོང་དང་ཉེ་བའི་ཤར་ངོས་སུ་དགོན་དེ་ཆགས་ཡོད། ཁྱིམ་བཞི་ཞེས་པ་ནི་ཐོག་མར་ས་དེར་ཁྱིམ་དུད་བཞི་ལས་མེད་སྟབས་ཁྱིམ་བཞི་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་ཟེར། གསུང་རབ་གླིང་ནི་ཐོག་མར་ཉང་དབོན་བསོད་ནམས་བཟང་པོས་ཕྱག་བཏབ་གནང་བའི་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་དགོན་ཞིག་ཡིན་པ་ལ། དེ་རྗེས་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པའི་དུས་དགེ་ལུགས་པའི་ཕྱག་བཞེས་གནང་། སྐུ་འབུམ་ཐང་དང་། ཁྲ་གླིང་གཞུང་། བྱང་ཆུབ་གླིང་། གླིང་ཟུར་སྒང་། བསམ་གཏན་སྒང་བཅས་ཡོད་སྟབས་གླིང་ལྔ་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་གསུང་། བླ་བྲང་གོང་འོག་གཉིས་ལས་གོང་སྡེ་སྲིད་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་དང་། འོག་ཁམས་ཀྱི་བླ་མ་ཞིག་ཡིན། མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀ་ཕྱག་ལེན་གནང་གི་ཡོད། འབྲས་བློ་གླིང་རྩེད་ཐང་ཁང་ཚན་གྱི་ཁོངས་ཡིན། སྔོན་ཛྷེེ་ཀྵིམ་གྱི་རྗེ་ཡབ་སྲས་གསུམ་ཁྲུ་གང་པ་ལྔ་མཆོད་ལ་མ་གཏོགས་མཇལ་རྒྱུ་མེད་པ་ཞིག་དང་། སྐུ་རྒྱུ་དེ་འདྲའི་འཛམ་ལྷ། གཞན་ཡང་རྟེན་སྐུ་ཁྱད་པར་ཅན་མང་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ད་ལྟ་བླ་བྲང་འོག་ཉམས་གསོ་གནང་བའི་ནང་སྨན་གདམ་གྱི་ཇོ་བོ་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཕྱག་སྟོང་སྤྱན་སྟོང་ཐོག་སོ་གཅིག་ཙམ་དང་། རྗེ་ཡབ་སྲས་མི་ཚད་ལྷག་སོགས་གསར་བཞེངས་གནང་བ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

12) དགའ་ཚལ་མ་ཎི་ལྷ་ཁང་།

ཁྱིམ་བཞི་ནས་ནུ་མཐུད་འཁོར་ལམ་དེད་སྤྱི་ལེ་དྲུག་བདུན་ཙམ་གྱེན་དུ་སོང་ན་མ་ཎི་ལྷ་ཁང་དེར་འབྱོར། ལྷ་ཁང་དེ་ནི་༡༩༩༠ལོར་གསར་བཞེངས་གནང་ཞིང་ཉེ་འགྲམ་གྱི་ཇོ་དགོན་འཇུ་བཀྲ་ཤིས་སྡེ་དང་། ཚངས་པ་ལྕོག་སོགས་ཀྱི་མ་དགོན་ལྟ་བུར་གྱུར་ནས་བཙུན་མ་རྣམས་ཀྱིས་སྙིང་ཐིག་ཕྱག་བཞེས་གནང་གི་ཡོད་ལ་མ་ཎི་ཆུ་འཁོར་དང་གུ་རུ་སྣང་སྲིད་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་ཐོག་ཚད་མ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

 

13) འབུམ་དང་།

དགའ་ཚལ་མ་ཎི་ལྷ་ཁང་ནས་མུ་མཐུད་སྤྱི་ལེ་བཅུ་[page 16] གསུམ་ཙམ་འཁོར་ལམ་སྤྱིར་བཏང་བ་བརྒྱུད་གྱེན་དུ་སོང་ན་གླང་ཐང་གྲོང་དུ་འབྱོར་ཞིང་དེའི་སྟེང་དུ་འབུམ(མཆོད་རྟེན།)དང་དགོན་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། འབུམ་དང་ཞེས་པ་ནི་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས་རྗེས་འབུམ་པ་ཐོག་མ་བཞེངས་ས་གནས་དེར་ཡིན་སྟབས་འབུམ་དང་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་། ཐོག་མར་གནས་དེར་འབུམ་པ་བརྒྱད་ལས་དགོན་པ་མེད། དེ་རྗེས་༡༩༨༣ལོར་རི་ཕར་ཕྱོགས་ཀྱི་བསམ་གཏན་གླིང་ཞེས་པའི་དགོན་པ་གནས་དེར་སྤོས་རྗེས་སྙིང་ཐིག་ཕྱག་ལེན་མཛད། ད་ལྟ་གསར་བཞེངས་རི་ཁྲོད་དེར་ཐུབ་དབང་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས། གུ་རུ་སོགས་གསར་བཞེངས་གནང་བ་དང་། སྔོན་གྱི་ཇོ་བོ་རྗེའི་འབུམ་པ་བརྒྱད་པོ་ཉམས་གསོ་གནང་བ་སོགས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དེ་ནས་ཅུང་ཉེ་བའི་རྒྱབ་རིའི་སྟེང་དུ་གླིང་རས་པའི་སྒྲུབ་ཕུག་དང་། རྒྱབ་རིའི་རྩེ་མོ་ཟངས་བ་རི་ན་གུ་རུའི་སྒྲུབ་ཕུག དེའི་འོག་དམར་རྩེ་ཞེས་པའི་སྒྲུབ་ཕུག་ནས་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེ་ལྷོ་ནུབ་སྲིན་བུའི་ཡུལ་དུ་ཕེབས་ཞེས་དང་། རྡོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གུ་རུའི་རྗེས་སུ་ཕྱོགས་པའི་བཟོ་ལྟ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། གླང་ཐང་གྲོང་རྫོགས་མཚམས་སུ་ཇོ་རྒྱག་ཅེས་པར་ཇོ་བོ་རྗེའི་སྒྲུབ་ཕུག་གཅིག་ཀྱང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།

ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་གངས་ཅན་བོད་ཀྱི་གནས་བཤད་ལམ་ཡིག་གསར་མ་ལས། ལྷོ་ཁ་ས་ཁུལ་གྱི་གནས་ཡིག་ལས་བཏུས།

 

བརྒྱུད་སྐུལ།

མཆན་སྤེལ།