Featured on གནས་བཤད།

སྤེལ་ཞིབ་ཕྲ།

སྐྱབས་རྗེ་བྱ་བྲལ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཚེའི་མཛད་རྣམ་རེག་ཟིག་ཏུ་བཀོད་པ་ཀེ་ཏ་ཀའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།།

དཀར་ཆག མཆོད་བརྗོད་དང་སྔོན་གླེང་། དང་པོ། སྐྱེས་བུ་དམ་པས་ཇི་ལྟར་ལུང་གིས་བསྟན་པའི་ཚུལ། གཉིས་པ། སྐུ་ཕྲེང་ཇི་ལྟར་བྱོན་པའི་ཚུལ་བརྗོད་པ། ༡༽ སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་བྱ་བྲལ་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་གྱི་རྣམ་ཐར་མདོར་བསྡུས། ༢༽ སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་བྱ་བྲལ་དམ་ཆོས་མཁས་བཙུན་གྱི་རྣམ་ཐར་མདོར་བསྡུས། གསུམ་པ། སྐུ་ཕྲེང་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཚེའི་མཛད་པ་དངོས་བརྗོད་པ། ༡༽ སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་བྱ་བྲལ་འཇམ་དཔལ་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་སྐུ་བལྟམས་པ། ༢༽ གདན་སའི་ཁྲི་ལ་ཕེབས་པ། ༣༽ གཙང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོའི་སྤྲུལ་སྐུ་ཆེ་ཁག་ལ་གཏན་འཁེལ་མཛད་པ། ༤༽ རིག་གསར་གྱི་ཚ་རླབས་དྲག་ཏུ་འཕྱུར་བ།…
བོད་ཀྱི་དགོན་པ་ཐོག་མ་བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྟེན་རྙིང་དང་ལོ་རྒྱུས།

བོད་ལྗོངས་ལྷོ་ཁ་གྲྭ་ནང་རྫོང་གི་ཁུལ་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོའི་བྱང་འགྲམ་དུ་གནས་པའི་བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་ནི་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་དུས་དཀྱིལ།༼སྤྱི་ལོ༧༤༠༽ལ་བོད་རྒྱལ་གདུང་རབས་སོ་བརྒྱད་པ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱི་རྣམ་འཕྲུལ་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་གྱིས་ཡོན་སྦྱར་ནས་ཟ་ཧོར༼ བྷངྒ་ལ་སྡེ་བཞི༽རྒྱལ་བོ་གོ་མ་དེ་བྱིའི་སྲས་འདུལ་བ་འཛིན་པ་མཁན་ཆེན་ཞི་བ་འཚོ་དང་། སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་གཉིས་གདན་དྲངས་ཏེ་མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་གྱི་མཛད་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱ་གར་ཨོ་ཏནྟ་པཱུ་རའི་གཙུག་ལག་ཁང་པ་དཔེ་མཛད་དེ་འདུལ་བའི་ལུགས་སུ་གཙུག་ལག་ཁང་དང་།མདོ་སྡེའི་ལུགས་སུ་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་ཚུལ།  མངོན་པའི་ལུགས་སུ་རི་རབ་གླིང་བཞི་ཉི་ཟླས་བརྒྱད་པ་དང་བཅས་བཞེངས་པར་མཛད་ཅིང་།  གནའ་རབས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ངོ་མཚར་ལྡན་ཞིང་རྒྱ་གར་རྡོ་རྗེ་གདན་དང་ཆོས་མཚུངས་པའི་བོད་ཀྱི་དགོན་པ་དང་པོ་ཡིན་ལ་ད་བར་ལོ་ངོ་ ༡༢༥༠ ལྷག་ཙམ་ཕྱིན་པའི་བསིལ་ལྡན་ཁ་བའི་ལྗོངས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ཆུ་མགོ་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ཡི་ཐོག་མ།  རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་གྱི་བཀའ་བསྟན་བོད་ལ་བསྒྱུར་ས། འཕགས་བོད་མཁས་གྲུབ་དུ་མས་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་པའི་གདན་ས་།  བསྟན་པ་ཕྱི་དར་དུས་ལའང་བྷོ་ཌའི་ལྗོངས་ཀྱི་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་པ་དང་།བཀའ་བརྒྱུད་།  དགེ་ལུགས་བཅས་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་བསྟན་བདག་རྣམས་ཀྱིས་ཉམས་གསོ་དང་།  འཛུགས་སྐྲུན་གནང་ནས་ནང་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཁག་གི་གཞི་རྟེན་བཙུགས་པ་སོགས་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་གདན་ས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པར་མ་ཟད།མདོ་སྔགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་དང་སྒྲ་དང་ཚད་མ། བཟོ་དང་གསོ་བ་དང་། ན་དང་རྩིས།སྙན་ངག་དང་སྡེབ་སྦྱོར། མངོན་བརྗོད་སོགས་ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་ལ་སོགས་པ་མདོར་ན་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ཀུན་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་གནས་ཆེན་ཁྱད་པར་ཅན་འདི་ཡིན་ཞིང་།  བཟོ་བཀོད་ཡང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་དབུ་རྩེ་རིགས་གསུམ་སྟེ་འོག་ཁང་ལྷ་དང་བཅས་པའི་བཟོ་དབྱིབས་བོད་ལུགས་དང་། བར་ཁང་བཟོ་དབྱིབས་རྒྱ་ནག་ལུགས། སྟེང་ཁང་བཟོ་དབྱིབས་རྒྱ་གར་ལུགས་དང་བཅས་རྒྱ་བོད་འཕགས་ཡུལ་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ངོ་མཚར་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་ཡོད་ཅིང་དེའི་གཡས་གཡོན་དུ་གླིང་བཞི་གླིང་ཕྲན་ཉི་ཟླ་སོགས་ཀྱི་ལྷ་ཁང་ཡོད་ལ།ཕྱོགས་བཞིར་ངོ་མཚར་མཆོད་རྟེན་ཆུང་བ་ ༡༠༢༨ ཕྱི་རོལ་དུ་བཙུན་མོས་བཞེངས་པའི་ཁམས་གསུམ་ཟངས་ཁང་གླིང་༼ཞིག་རྭའི་འབྲུ་ཁང་དང་༽…
ལྷ་མོའི་བླ་མཚོ་དང་བླ་མཚོའི་གནས་ཁང་ངོ་སྤྲོད།

ལྷ་མོའི་བླ་མཚོ་དང་བླ་མཚོའི་གནས་ཁང་གཉིས་ནི་རྨ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་ཧི་ནན་སོག་རིགས་རང་སྐྱོང་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་ཡོད་ལ། ལྷ་མོའི་བླ་མཚོ་ནི་མཐོ་ཡུལ་མ་ཞང་ཐོག་ནས་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་སྤྱི་ལེ35བསྐྱོད་པའི་མཚམས་སུ་གནས། ལྷ་མོ་གནས་ཁང་ནི་མདོ་གསུམ་ཞང་ཐོག་ནས་ཤར་ཏུ་སྤྱི་ལེ30ལྷག་གི་མཚམས་ན་ཡོད། ཡུལ་དེ་གཉིས་ཡུལ་ལྗོངས་ལྟ་ན་སྡུག་ལ་ལྷག་ཏུ་ངག་རྒྱུན་གྱིས་ཕྱུག་ཅིང་ངོ་མཚར་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་སྟེ།   ལྷ་མོའི་བླ་མཚོ།      སྙན་པའི་གྲགས་པ་མདོ་སྨད་དུ་ཁྱབ་པའི་ལྷ་མོའི་བླ་མཚོ་ནི། ལྷའི་དབང་བོས་ཕོ་བྲང་སྤྲུལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞིག་ལ་བཀུར་བསྟི་རྒྱ་ཆེན་མཛད་པའི་ཤུལ་དུ་སྤྲུལ་བ་རྣམས་ཀླུའི་ཕོ་བྲང་དུ་གྱུར་ཏེ། བླ་མཚོ་སྲིད་གསལ་རྒྱལ་མོ་འདི་བྱུང་བའི་ངག་རྒྱུན་ཡོད། ལྷ་མོའི་བླ་མཚོའི་ཤར་གྱི་གཡས་སུ་སྒྲོལ་མའི་གཡུ་མཚོ་དང་གཡོན་དུ་མགོན་པོའི་བླ་མཚོ། རྒྱབ་ཏུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་མཚོ། མ་ཎི་དུང་མཚོ། དེའི་རྒྱབ་ཏུ་རཀྟའི་མཚོ་ཆུང་སོགས་ཡོད། གཞན་དམ་པ་དུ་མས་ངོས་འཛིན་གནང་བའི་མཚོ་ཕྲན་དུ་མ་ཡོད། འདི་ལ་གཏེར་རྒན་རིན་པོ་ཆེའི་གནས་ཡིག་རྒྱས་པར། བླ་མཚོ་འདི་ནི་ཀླུའི་ཕོ་བྲང་ངོ་མཚར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འདོད་འབྱུང་ནོར་བུའི་གཏེར་ཆེན་པོར་བཞུགས་པ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཡོད་པར་བཤད།
གནུབས་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་དང་དེའི་དཔེ་རྙིང་སྐོར།

གནུབས་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁེང་ལོག་བར་པ་ཚར་བཅད་པའི་གནས་སྙེ་མོ་བྱེ་མཁར་དང་དེའི་དཔེ་རྙིང་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས། ཀརྨ་བདེ་ལེགས། དང་པོ་བྱེ་མཁར་དགོན་དང་དེའི་དཔེ་རྙིང་སྐོར།  དེ་ཡང་སྤྱི་ལོ་༢༠༠༥ལོའི་ཟླ་༣་ཚེས་༨ལ་སེ་ར་དགོན་པའི་སྐུ་ཞབས་ཆུང་ལྟག་ལགས་དང་། རྒན་ཟླ་བ་བསྟན་འཛིན་ལགས་ངེད་གསུམ་ལྷ་ས་ནས་ཐོན་ཏེ་སྙེ་མོ་བྱེ་མཁར་དུ་དཔེ་རྙིང་སྲུང་སྐྱོབས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བསྐྱོད་པ་ཡིན། དགོན་པ་དེའི་མིང་ཆ་ཚང་ལ་བྱེ་མཁར་ཆོས་སྡེ་དགོན་ཞེས་འབོད་ཀྱི་འདུག་ལ། ད་ལྟ་བོ་དོང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་ཆོས་རྒྱུད་འཛིན་པ་ཞིག་རེད་འདུག་ལ། དགོན་པ་དེའི་གནའ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ་དང་ངག་རྒྱུན་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ནི་གང་ཡང་མི་འདུག [དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པའི་སྟོད་ཙམ་ལ་དགོན་པ་འདིར་བོ་དོང་ཆོས་བརྒྱུད་ཀྱི་བསྟན་པ་བསྐྱངས་ཚུལ་ནི་རྒན་ཟླ་ལགས་ཀྱིས་བྲིས་པ་ལས་གསལ་བས་འདིར་ཡི་གེ་མང་བར་དོགས་ནས་མ་བཀོད]གནུབས་ཀྱི་བཀའ་ཤོག་རྒྱ་བོ་ཆེ་ལས། དེར་ཡང་མ་ཆགས་སྙེ་མོ་བྱེ་མཁར་བཟུང་། ཡུལ་ཁྱིམ་རྫས་ཆ་རོག་བན་སྐྱབས་པས་བསྡུས། །ཉེ་ནས་ཕྱག་ཚང་མྱང་སྨན་འཇམ་དཔལ་བྱས། །དེ་ནས་བོད་བན་བྱེ་མཁར་ནང་ན་མཆིས་པ་ལ། །ཁེང་པོ་དམག་མིའི་རྩ་སྒོར་ཆུ་སྒོར་བཅུག །དེ་ནས་སྙེ་མོ་བྱེ་མཁར་རི་ལོགས་ལ། །ཁེང་པོའི་དམག་མི་གྲོས་བྱེད་མང་པོ་རྣམས། །བོད་བན་གསོད་པའི་མདུན་གྲོས་བྱེད་པ་མཐོང་། ཅེས་པ་སོགས་ནས་མཐར་བདེན་པ་བརྡར་ཏེ་ཆོས་སྐྱོང་བསྐུལ་བས་རི་ལོགས་སུ་མེ་འབར་ནས་ཁེང་པོའི་དམག་མི་རྣམས་བསྒྲལ་བར་གྲགས་པའི་གནས་དེ་ད་ལྟའི་བྱེ་མཁར་ཆོས་སྡེ་དགོན་ཞེས་པ་འདི་ཡིན་འདུག །

རྨེ་རུ་དགོན་གསར།   རྨེ་རུ་དགོན་གསར།  མཚན་རྒྱས་པར་རྨེ་རུ་ཕུན་ཚོགས་ནོར་བུའི་གླིང་ཞེས་ཞུ། རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་གི་ཤར་དུ་དགོན་དེ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། དགོན་དེ་ནི། ཐོག་མར་རྨེ་རུ་རྙིང་པར་ཡིན་ཞིང་། རྗེས་སུ་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པའི་དུས་ད་ལྟའི་དགོན་གནས་དེར་སྤོས་གནང་དེར་གནང་མཛད། རྨེ་རུ་ཞེས་པ་ནི་སྔོན་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་དུས་ལྷ་སའི་ཤར་དུ་ཀ་རུ་དང་རྨེ་རུ། ལྷོ་རུ་དགའ་བ་དང་དགའ་བའི་འོད་སོགས་བཞེངས་ཞེས་པ་ནས་རྗེས་སུ་ར་ས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བསྲི་ཞུ་བཀུར་སྟི་བྱིད་མཁན་ཞིག་ཏུ་གྱུར། ཡངརྨེ་རུ་ཞེས་པ་ནི། ཧོར་བཤན་པ་རྨེ་རུརྩེའི་སྡིག་བཤགས་སུ་དགོན་དེ་བཏབ་ཅེས་གསུང་སྲོལ་མི་འདྲ། སྔོན་རྨེ་རུ་དགོན་གསར་གྱི་འདུ་ཁང་ཀ་རིང་བརྒྱད་དང་། ཀ་ཐུང་ཞེ་བརྒྱད་ཀྱི་གཙང་ཁང་སྦུག་མར་སྨན་འདམ་གྱི་རྣམ་སྣང་གཙོ་འཁོར་ལྔ་ཐོག་སོ་གཅིག་དང་ཕྱེད་ཙམ། སྐུ་རྒྱུ་དེ་མཚུངས་ཀྱི་རྒྱལ་བ་བྱམས་པ་ཐོག་སོ་གཉིས་ལྷག་ཞལ་ཤར་དུ་གཟིངས་པ། རྣམ་སྣང་གི་མདུན་དུ་གསེར་ཟངས་ཀྱི་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་སེང་ཁྲི་རྒྱབ་ཡོལ་དང་། བཅས་པ་ཐོག་སོ་གཅིག་ཙམ། དེའི་གཡོན་དུ་སྨན་འདམ་གྱི་མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་མི་ཚད་མ། དེའི་གཡོན་དུ་སྐུ་རྒྱུ་དེ་མཚུངས་ཀྱི་ཕག་གྲུའི་སྐུ་བརྙན་མི་ཚད་མ་དང་རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ། དམག་ཟོར་མའི་སྐུ་བརྙན་གྱི་ཐུགས་ཀར་དང་དཀར་ལྷ་མོ་བཞུགས་པ་བཅས་དང་།…
པོ་ཏ་ལ་དང་། ར་མོ་ཆེ། ཚེ་དཔག་ལྷ་ཁང་། རྒྱུད་སྨད་བཅས་ཀྱི་གནས་ཡིག

པོ་ཏ་ལ།   པོ་ཏ་ལ། མཚན་གཞན་ལ་རྩེ་པོ་ཏ་ལ། རྩེ་ཕོ་བྲང་། ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།་ཕོ་བྲང་དམར་པོ། རི་བོ་གྲུ་འཛིན་སོགས་མཚན་གྱི་རྣམ་གྲངས་མང་།  པོ་ཏ་ལ་ནི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་ཡིན་པས་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་ལ་རི་བོ་པོ་ཏ་ལའམ་བོད་སྐད་དུ་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ཞེས་ཞུ་བས། ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་གནས་འདིར་སྒྲུབ་པ་མཛད་པའམ་ཆོས་རྒྱལ་ཉིད་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་ཡིན་ཞེས་ཞུ་བས་ཕོ་བྲང་གི་མཚན་ལའང་སྤྱན་རས་གཟིགས་གྱི་ཕོ་བྲང་གི་མཚན་གསོལ་བ་ཡིན་། གང་ཉིད་ལྷ་སར་མ་འབྱོར་གོང་ནས་ཕོ་བྲང་འདི་རྒྱང་ནས་མཇལ་ཐུབ་ལ་གྲོང་ཁྱེར་ནང་ནས་ཀྱང་ཨར་ལས་འཛུགས་སྐྲུན་གང་གིས་ཀྱང་སྒྲིབ་མ་ཐུབ་པར་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་མཇལ་ཐུབ་ལ་གང་ནས་མཇལ་ཀྱང་བཟོ་བཀོད་ཤིན་ཏུ་ལིགས་པ་ཡོད་ཕོ་བྲང་དེ་ནི་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བདུན་པར་བོད་རྒྱལ་སོ་གསུམ་པ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་འཐའ་བཞིའི་རྒྱལ་ཁག་དབང་བསྡུས་ནས་བོད་གོང་བུ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་གནང་རྗེས་སྤྱི་ལོ་༦༣༡ལོར་ཕོ་བྲར་བྱམས་པ་མི་འགྱུར་གླིང་(མལ་གྲོ་གུང་དཀར་རྫོང་ཁོངས་བརྒྱ་མ་ཞེས་པར་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་མཁར་ཞེས་པ་)ནས་དབུ་རུ་སྐྱིད་ཤོད་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་དམར་པོ་རིའི་སྟེད་དུ་ཕོ་བྲང་གཟིམས་ཁང་དཀར་པོ་བཞེངས་ཞེས་གསུངས།
བྱ་རྒོད་ཕུང་པོའི་རི་བོ་ལ་བསྟོད་པ་སྙན་པའི་སྒྲ་དབྱངས།

རོང་སྟོན་སྨྲ་བའི་སེངྒེས་ (1367-1449) མཛད་པའི་བྱ་རྒོད་ཕུང་པོའི་རི་བོ་ལ་བསྟོད་པ་སྙན་པའི་སྒྲ་དབྱངས[1]། ངག་གི་དབང་ཕྱུག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་གང་དུ་བཞུགས་པའི་གནས་མཆོག་ལ། །བསྟོད་པ་ཙམ་གྱིས་བསོད་ནམས་དཔག་མེད་དག །ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བཤད་པའི་རྗེས་འབྲངས་ནས། །དམ་ཆོས་གསུངས་པའི་གནས་ལ་བསྟོད་པར་བགྱི། །རྒྱལ་བས་ལེགས་གསུངས་བཀའ་ཡི་བསྡུ་བའི་གནས། །ལག་མཐིལ་ལྟར་མཉམ་བཀྲ་ཤིས་ཕུན་ཚོགས་ལྡན། །རི་ཕྲན་དུ་མས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བའི་དབུས། །རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཅེས་བྱ་བའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི། །ཤར་གྱི་ཕྱོགས་སུ་མངོན་པར་མཐོ་བའི་རི། །ཉི་མ་བཞིན་དུ་གཟི་བརྗིད་ཕུན་ཚོགས་ལྡན། །ས་འཛིན་ངོགས་རྣམས་ནགས་ཚལ་སྟུག་པོས་འཁྲིགས། །ལྗོན་ཤིང་ཡིད་འོང་ལོ་འདབ་གསར་པ་ཅན། །ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་མེ་ཏོག་ཐོད་བཅིངས་ནས། །སྙན་པའི་སྒྲ་འབྱིན་བྱ་ཚོགས་མང་པོ་དག །ཡལ་གའི་ཕྱོགས་སུ་ཕན་ཚུན་འཕུར་ལྡིང་བྱེད། །འཛམ་གླིང་ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་གནས་ལྔ་ལས།…