ཁྲོ་ཕུ་བཀའ་བརྒྱུད་དང་དེའི་གདན་སའི་སྐོར།

ཁྲོ་ཕུ་བཀའ་བརྒྱུད་ནི། ཕག་མོ་གྲུ་པའི་སློབ་མ་རིན་པོ་ཆེ་རྒྱལ་ཚ་དང་། ཀུན་ལྡན་རས་པ་སྐུ་མཆེད་ལས་བརྒྱུད་པ་སྟེ། རིན་པོ་ཆེ་རྒྱལ་ཚ་ནི། ༼གཙང་གི་༽ཤབ་སྨད་དུ་གནུབས་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་གདུང་རྒྱུད་དུ་རབ་བྱུང་གཉིས་པའི་ས་ཁྱི་སྤྱི་ལོ་1118 སྐུ་འཁྲུངས། ལོ་ལྔ་ནས་ཡིག་རྩིས་བསླབས། གཞོན་ནུའི་དུས་ནས་ཆོས་ལ་དོན་གཉེར་དང་ལྡན་པར་གྱུར། གནུར་ཉི་མ་སོགས་བླ་མ་དུ་མ་ལས་ཆོས་མང་དུ་གསན། དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་པ་ལ་དབུས་སུ་བྱོན། པུ་ཧྲེང་ལོ་ཙཱ་བའི་དངོས་སློབ་དམར་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སོགས་དང་མཇལ། བླ་མ་དམར་གྱི་ཞལ་བཀོད་ལྟར་ཕག་མོ་གྲུ་པའི་དྲུང་དུ་བྱོན།
ཕོ་བྲང་བྱམས་པ་མི་འགྱུར་གླིང་ནས་ཚོལ་རྙེད་བྱུང་བའི་རྡོ་བརྐོས་ཀྱི་མི་མངས།

མིག་མངས་ནི། བོད་དུ་དུས་ནམ་ཞིག་ལ་དར་བ་གསལ་པོར་བཀོད་ཡོད་པ་མ་མཐོང་ཡང་།རྒྱའི་ཡིག་ཚང་《ཐང་ཡིག་རྙིང་མ་》ལས་བོད་ཆེན་པོའི་སྲིད་ལུགས་སྐོར་བརྗོད་སྐབས་“རྩེད་མོར་ཤོ་དང་མིག་མངས་” ཞེས་དང་།《ཏུང་ཧོང་གི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ་》 དག་ན་བོད་བཙན་པོའི་བློན་ཆེན་སྤུང་སད་ཟུ་ཙེ་སོགས་ཀྱིས་མིག་མངས་རྩེ་བའི་གཏམ་རྒྱུད་བཀོད་ཡོད་པ། དམངས་སྲོལ་ཞིབ་འཇུག་པ་སྐུ་འབས་དགྲ་ལྷ་ཟླ་བ་བཟང་པོས་བོད་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་འཁྲུངས་ཡུལ་ཕོ་བྲང་བྱམས་པ་མི་འགྱུར་གླིང་ནས་ཚོལ་རྙེད་བྱུང་བའི་རྡོ་བརྐོས་ཀྱི་མི་མངས་འཁྲབ་གའི་སོགས་དང་།
བོད་བཙན་པོའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་རྡོ་རིང་ཐོག་མ་གསར་རྙེད་བྱུང་བ།

༄༅།།བོད་ལྗོངས་སུ་བོད་བཙན་པོའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་རྡོ་རིང་ཐོག་མ་གསར་རྙེད་བྱུང་བ་ལས། ནུབ་རྒྱུད་དུ་ནང་བསྟན་ལ་དད་མོས་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་ར་སྤྲོད་བྱས་ཡོད་པ། ཟླ་1ཚེས་4ཉིན། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་རིག་དངོས་སྲུང་སྐྱོང་ཞིབ་འཇུག་ཁང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་གཞོན་པ་ཤར་རྒན་དབང་འདུས་ལགས་ཀྱིས་ཀྲུང་གོ་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་གསར་འགོད་པའི་བཅར་འདྲི་དང་ལེན་གནང་སྐབས”སྤུ་ཧྲེང་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་རྡོ་རིང་ནི་བོད་ལྗོངས་མངའ་རིས་ས་ཁུལ་གྱི་ཁོངས་སུ་ད་བར་གསར་རྙེད་བྱུང་བའི་ལོ་རབས་སྔ་ཤོས་ཀྱི་རྡོ་རིང་ཞིག་ཡིན་ལ། ད་ཡོད་བོད་བཙན་པོའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་རྡོ་རིང་ཐོག་མའང་རེད” འདིའི་ཐོག་ནས་ནང་བསྟན་ལ་དད་མོས་བྱེད་པ་དང་ཆོས་སྤེལ་བར་སྐུལ་འདེད་བྱེད་ཐབས་ནི་ས་ཁོངས་འདིར་ལག་བསྟར་བྱས་ཡོད་པ་ར་སྤྲོད་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེས་བོད་ལྗོངས་སྟོད་མངའ་རིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་དང་ནང་བསྟན་སྒྱུ་རྩལ་ལ་ཞིབ་དཔྱད་བྱེད་རྒྱུར་དཔྱད་གཞིར་འཛིན་པའི་རིན་ཐང་གལ་ཆེན་ལྡན་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པ་རེད།

མཛད་པ་པོ། ཡོངས་འཛིན་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན། དེ་ལ་ཀ་མ་བ་ནི། ཇོ་བོ་ལན་པ་སྤྱིལ་བུར་ཕེབས་དུས། ཡུམ་དེས་ཇོ་བོ་ལ་བྱིན་རླབས་ཞུས་པས། འདི་ལ་བུ་བཟང་པོ་ཞིག་འོང་ཞེས་ལུང་བསྟན་པ་བཞིན། 1057 མེ་མོ་བྱ་ལ་ཀླུངས་ཤོད་རུག་པར་སྐུ་འཁྲུངས། ཡབ་ཞང་འབེན་ཕྱུག་གི་སྲས་ཡིན་པས་ཞང་བུ་གཅིག་པར་གྲགས། མཚན་ཤེས་རབ་འོད། ཕྱིས་དགོན་པ་བ་མཇལ་དུ་བྱོན་པས། ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་གཉིས་ཀྱིས་བསྐྱངས་ཤིང་པོ་ཏོ་བ་ལ་ཡང་ཆོས་གསན། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་ཞིང་རྒྱ་བོད་སྐད་གཉིས་སྦྱོར་བའི་ལོ་ཙཱ་ཡང་འབྲིང་ཞིག་མཁྱེན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ངན་པ་རྣམས་བཟང་པོར་བསྒྱུར་ནུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྟན་པོ་མངའ། ཕྱིས་ཀ་མ་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་འཕྲིན་ལས་བསྐྱངས་པས། ཚོགས་པ་བདུན་བརྒྱ་ཙམ་འདུས་སོ། །བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔ་པ་ 1131 ལྕགས་མོ་ཕག་གི་ལོའི་རྟའི་ཟླ་བའི་ཉི་ཤུ་གསུམ་ལ་ཀ་མར་སྐུ་གཤེགས་སོ།། ལམ་རིམ་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རྣམ་ཐར་ལས་ཟུར་འདོན་ཞུས་པའོ།།
ལྷོ་བྲག་རྫོང་དུ་ཡོད་པའི་གནའ་མཁར།

ལྷོ་བྲག་རྫོང་ནི་བོད་བཙན་པོའི་དུས་སུ་གཡོ་རུ་སྟོང་སྡེའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དང་། ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་སུ་ཡར་འབྲོག་ཁྲི་དཔོན་གྱི་མངའ་འོག་ཏུ་གྱུར། 1960ལོར་ལྷོ་བྲག་རྫོང་བཙུགས་ནས་ལྷོ་ཁ་ས་གནས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཡུལ་དེ་གར་ས་གནས་མང་ཚོགས་ཚོས་རྡོ་མཁར་དུ་འབོད་པའི་གནའ་བོའི་མཁར་རྫོང་གི་ཚོགས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་སྨན་ཐང་དང་། ཆོས་གཞིས། ཟངས་ཡུལ། མོན་ཆད། བན་པ་སོགས་ལྷོ་བྲག་གི་གྲོང་རྡལ་གཉིས་དང་གྲོང་ཚོ་ལྔ་ཚང་མར་ཁྱབ་ཡོད་ཅིང་། གནའ་མཁར་མཐོ་ཤོས་ནི་སྨན་ཐང་དུ་ཡོད་པ་དང་སྲས་གྲོང་ཚོར་གནའ་མཁར་ཅུང་གཅིག་སྡུད་བྱས་ཡོད་པ་རེད།
ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའི་ཤུ་པ་གྲོང་ཚོའི་གནའ་མཁར།

རྒྱལ་ལམ་318དང་མི་རིང་བའི་ཉང་ཆུ་གཙང་འགྲམ་དུ་གནས་པའི་ཤུ་པ་གྲོང་ཚོ་ནི་ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་རྫོང་བྲག་ཆུ་གྲོང་རྡལ་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ཤིང་། དེ་གར་བོད་ཀྱི་གནའ་ཉམས་དོད་ཤོས་དང་། ལོ་རྒྱུས་རིང་ཤོས། ཚགས་ཚུགས་ཤོས། སྲུང་སྐྱོབ་ལེགས་ཤོས་བཅས་བྱུང་བའི་གནའ་མཁར་ཁག་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ཤོད་སྲོལ་ལ། བཙན་པོ་སྲོང་སྒམ་པོའི་དུས་སུ་རང་ངོས་ཀྱི་དམག་དཔུང་དབར་འབྲེལ་བ་བྱེད་བདེ་བ་དང་ཕྱི་དགྲ་འགོག་ཆེད་དུ་སྐྲུན་པར་གྲགས། དེ་སྔ་གྲོང་ཚོ་དེར་གནའ་མཁར་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་7ཡོད་རུང་། ཕྱིས་ལོ་ཟླའི་དྲག་ཆར་རླུང་འཚུབ་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་གནའ་མཁར་2རྡིབ་སྐྱོན་བྱུང་བས་ད་ཆ་གནའ་མཁར་5ལས་ལྷག་མེད་ཅིང་། གཤིབ་ནས་བརྒྱབ་པའི་གནའ་མཁར་དེ་ཚོའི་བར་ཐག་སྨི་30ནས་50བར་ལས་མེད་པས་ཕན་ཚུན་བརྡ་གཏོང་ཆོག་གི་ཡོད།