སྤེལ་ཞིབ་ཕྲ།
ནག་ཆུ་རྫོང་གི་དུས་སྟོན་དམངས་སྲོལ་དང་། སྡོད་ཁང་དང་བཟའ་བཅའི་སྐོར།
ལེ་ཚན་བདུན་པ། དམངས་སྲོལ། དང་པོ། དུས་སྟོན་དམངས་སྲོལ། ནག་ཆུའི་དབྱར་སྐྱིད་ནི་ཁུལ་དེའི་ལོ་གཅིག་གི་དུས་སྟོན་ཆེ་གྲས་ཤིག་ཡིན་ཅིང་དེའི་སྐབས་ཤོག་ཁག་ཕན་ཚུན་རྟ་ཐོག་ནས་མདའ་འཕེན་རྒྱུག་འགྲན་སོགས་རྟ་རྒྱུག་གི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་སྲོལ་དང་། དེ་བཞིན་ཡུལ་ལྷར་བསང་གསོལ་དང་། ཤི་གསོན་རིམ་གྲོ། སྤྱི་རིམ་སྒྲུབ་པ་སོགས་བྱེད་སྲོལ་ཡོད། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་དུས་ཆེན་ལའང་དབྱར་ཁ་འབྲི་དྲོ་འདོགས་པའི་སྐབས་སུ་རྟེན་འབྲེལ་བྱེད་སྒོ་སྲུང་བརྩི་དྲོ་ཟས་སོགས་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་། ལུག་བལ་འབྲེག་སྐབས་ཤ་ཐུད་ཀྱི་གཏོང་སྒོ་དང་འབྲུ་ཚོང་སླེབས་རྗེས་ཕྱུགས་རྫི་ཚོ་མཉམ་འཛོམས་ཀྱིས་གྲོ་རྫི་ཞེས་པའི་རྫི་ཚོགས་རྒྱག་སྲོལ་ཡོད། ཡང་ནག་ཆུ་ཁུལ་དུ་ཐབས་ཞེས་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནག་ཆུ་ཁུལ་གྱི་ཚོ་ཤོག་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་སྲུང་བརྩི་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་འདུག
ནག་ཆུ་རྫོང་གི་རྫོང་གཞིས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དང་ཁྲལ་འུལ་ཁྲིམས་གནོན་སྐོར།
གཉིས་པ། རྫོང་གཞིས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དང་ཁྲལ་འུལ་ཁྲིམས་གནོན། ནག་ཆུ་རྫོང་ནི་དེ་སྔ་བྱང་རིགས་སྡེ་བཞིའི་ཁོངས་ཡིན་པ་དང་མངའ་ཁོངས་སུ་ཚོ་ཤོག་གསར་རྙིང་ཁྱོན་བཞི་བཅུ་ཞེ་དགུ་ཡོད་པ་ནི་གཞུང་ཚོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་དང་། སྒེར་ཚོ་བཅོ་ལྔ། བླ་བྲང་གཉིས་ཀྱི་མི་སེར། དེང་ཨ་མདོའི་ཁོངས་ག་ཇ་དང་། འདམ་རྒྱ་ཤོག་བརྒྱད་ཁོངས་ཨན་ཁོག་འཇམ་གཡུག་དབྱི་གསུམ་དང་ལྷོ་ཤོག་ཡམ་ཇི་བཅས་ཡོད། སྔོན་མ་རྫོང་དེ་ནི་གནས་ལྔ་པའི་རྫོང་འགོ་ཆེ་གྲས་ཤིག་ཡིན་ལ་རྫོང་སྡོད་སེར་སྐྱ་སྦྲེལ་པོ་རེ་བསྐོ་གཞག་གནང་གི་ཡོད་འདུག་ཅིང་། མཐོ་རིམ་འཛིན་སྐྱོང་དེའི་འོག་ཏུ་ཚོ་ཤོག་ཁག་སོ་སོར་བརྒྱ་དཔོན་གཉིས་ཕུད་པའི་ནང་ཁུལ་འགོ་པ་རེ་དང་རྒན་པོ་གཉིས་ཙམ། དེ་བཞིན་རྩྭ་དཔོན་དང་སྤྱི་མི་བཅས་ཀྱི་ཁྲལ་བསྡུ་ཁྲིམས་གནོན་གྱིས་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན། ནག་ཆུ་སྒེར་པ་ཤོག་བརྒྱད་ཁོངས་བུ་མོ་མཁའ་འགྲོའི་མདུན་ཐབས་སྐོར་ལ་གཤམ་གསལ་ལྟར་རྒྱབ་སྣོན་སྤྲད་པ་ལས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ལ་རྒྱུས་ལོན་བྱ་ཐུབ་པ་འདུག་སྙམ།
ནག་ཆུ་རྫོང་གི་མིང་དང་ས་བབ་ཆགས་ཚུལ་དང་། རྫོང་གི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར།
ས་བཅད་གཉིས་པ། ནག་ཆུ་རྫོང་། ལེ་ཚན་དང་པོ། རྫོང་གི་མིང་དང་ས་བབ་ཆགས་ཚུལ། དང་པོ། ནག་ཆུ་རྫོང་གི་མིང་ཐོགས་ཚུལ། ནག་ཆུ་ཞེས་པའི་ཚིག་དོན་ནི་ཆུ་བོ་ནག་པོ་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་ཅིང་ཁུལ་དེར་རྒྱུག་བཞིན་པའི་གཙང་པོའི་མིང་ཡུལ་ལམ་རྫོང་གི་མིང་དུ་ཐོགས་པ་གང་ཞིག དུས་ཕྱིས་ཡུལ་སྡེའི་མིང་བྱེ་བྲག་པ་དེ་བཞིན་ས་ཁུལ་སྤྱིའི་མིང་དུ་ཐོགས་པ་ཞིག་ཡིན་འདུག རྫོང་དེར་དེ་སྔ་བྱང་རིགས་ཞེས་ཀྱང་འབོད་སྲོལ་ཡོད་ཅིང་ནག་ཆུ་རྫོང་གི་ལྟེ་བའི་གྲོང་མིང་ལ་དབུ་སྒར་རམ། ཨོ་རྒོད། སེ་ཧྲུག་གྲོང་ཞེས་སོགས་འབོད་ཀྱི་ཡོད་པར་གསལ།
བྱང་སྤྱི་གསར་འཛུགས་བྱེད་དོན་དང་བཙུགས་པའི་དུས་ཚོད་དང་། བྱང་སྤྱིའི་སྲིད་འཛིན་སྒྲིག་གཞི་དང་བྱང་སྤྱི་རིམ་བྱུང་།
ལེ་ཚན་གཉིས་པ། བྱང་སྤྱི། དང་པོ། བྱང་སྤྱི་གསར་འཛུགས་བྱེད་དོན་དང་བཙུགས་པའི་དུས་ཚོད། གཞུང་ས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་པའི་སྲིད་དབང་དབུ་བརྙེས་པའི་ཐོག་མའི་དུས་རིམ་ནང་སྡེ་སྲིད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༧༥༡ ནས་བཀའ་ཤག་གི་ལམ་ལུགས་བྱུང་བའི་རིང་། གཞི་རིམ་འཛིན་སྐྱོང་ཐད་དབུས་གཞུང་ནས་རྫོང་གཞིས་ཁག་ཐད་སྐྱོང་གནང་ལམ་ལས་ས་གནས་སྤྱི་ཁྱབ་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཤིག་མེད་རྐྱེན། རྫོང་དང་རྫོང་བར་དང་གཞིས་ཀ་དང་གཞིས་ཀའི་བར་གཅུན་འདོམས་བྱེད་དཀའ་བར་འགྱུར་རྐྱེན་རྟག་པར་ཁ་མཆུ་དང་། རྒྱག་རེས། གྱོད་དོན་འཁྲུག་ཟིང་རྒྱུན་མི་ཆད་པ་ཡོང་གི་ཡོད་པར་བརྟེན།
བྱང་རིགས་སྡེ་བཞིའི་ལོ་རྒྱུས་སྤྱི་བཤད་དང་། མིང་དང་ས་བབ་ཆགས་ཚུལ། བོད་བྱང་ཐང་ཞེས་པའི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ། བྱང་རིགས་སྡེ་བཞིའི་སྲིད་འཛིན་འཕོ་འགྱུར་སྐོར།
ལེའུ་ལྔ་པ། བྱང་རིགས་སྡེ་བཞིའི་ལོ་རྒྱུས། ས་བཅད་དང་པོ། བྱང་རིགས་སྤྱི་བཤད། ལེ་ཚན་དང་པོ། བྱང་རིགས་ཀྱི་མིང་དང་ས་བབ་ཆགས་ཚུལ། དང་པོ། བོད་བྱང་ཐང་ཞེས་པའི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ། བྱང་རིགས་སྡེ་བཞིའི་ཡུལ་གྲུ་དེར་བོད་བྱང་ཐང་ཞེས་ཀྱང་འབོད་ལམ་ཡོད་ཅིང་། བོད་བྱང་ཐང་ཞེས་པ་ནི་གངས་ཏི་སི་དང་གཉན་ཆེན་ཐང་ལྷའི་རི་བོ་དབྱེ་མཚམས་སུ་བྱས་ནས་བར་དབུས་གཙང་གི་ཡུལ་གྲུ་དེ་བཞིན་བོད་ལྷོ་ཕྱོགས་རི་སྒང་མཚེའུ་གཤོང་དང་། བོད་བྱང་ཕྱོགས་མཐོ་སྒང་མཚེའུ་གཤོང་ཁུལ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ཡོད་ཅིང་། བོད་བྱང་ཕྱོགས་མཐོ་སྒང་མཚེའུ་གཤོང་ཁུལ་གྱི་བསྡུས་མིང་ལ་བོད་བྱང་ཕྱོགས་མཐོ་སྒང་ཞེས་འབོད། དེ་ནི་ནམ་རྒྱུན་འབོད་པའི་བྱང་ཐང་ཞེས་པའི་ཁུལ་དེ་རེད། ཁུལ་དེར་འཚོ་ཞིང་གནས་པའི་མི་རྣམས་ལ་བྱང་འབྲོག་ཅེས་འབོད།
ས་དགའ་རྫོང་གི་རྫོང་གཞིས་འགྲོ་སྟངས་དང་ཁྲལ་འུལ་ཁྲིམས་གནོན། ཡུལ་སྡེ་དང་། རི། ལ། མཚོ། གཙང་པོ། ཞིང་འབྲོག་ཐོན་ཁུངས་དང་ཐུན་མིན་ཐོན་ལས་སོགས་ཀྱི་སྐོར།
གཉིས་པ། རྫོང་གཞིས་འགྲོ་སྟངས་དང་ཁྲལ་འུལ་ཁྲིམས་གནོན། ༡ རྫོང་གཞིས་འགྲོ་སྟངས། ས་དགའ་རྫོང་ནི་དབུས་གཞུང་གི་རིམ་པ་དྲུག་པའི་རྫོང་འགོ་འབྲིང་གྲས་ཤིག་ཡིན་པས། གཞུང་འཛིན་རྫོང་ཤར་ནུབ་གཉིས་སུ་རྫོང་སྡོད་སེར་སྐྱ་གཉིས་ཀྱིས་དབུ་འཁྲིད་པའི་འཛིན་སྐྱོང་ལམ་ལུགས་ལྡན་ཞིང་། དེའི་གཤམ་འོག་ཏུ་རྫོང་གཞན་ལྟར་ལས་དྲུང་དང་། ཕྱག་མཛོད། ཁང་གཉེར། འགོ་བ། རྒན་པོ་སོགས་གོ་གནས་རིམ་གྲས་ལས་ཀྱི་སྣེ་མོར་གཏོགས་པ་དག་གིས་ཁྲལ་བསྡུ་ཁྲིམས་གནོན་གྱི་ལས་འཁུར་འཛིན་པ་ཡིན། རྫོང་སྡོད་སྐྱ་སེར་གཉིས་དང་ཆོས་གཞིས་ཁག་གི་མཁན་ཕྱག་སོགས་ལས་སྣེ་རྣམས་ལོ་གསུམ་རེ་ནས་བརྗེ་ལེན་བྱེད་མོད། དེ་མིན་གཞུང་ཞབས་རྣམས་མེས་མི་རྒྱུད་ནས་ལས་གནས་འཛིན་སྲོལ་མཆིས་ཤིང་། དེ་རྣམས་ལ་ཁྲལ་བསྡུའི་བཟའ་སྒོ་དང་ས་རིས་མི་སེར་ཅུང་ཙམ་ལས་གཞུང་གི་གླ་ཕོགས་ཐོབ་ཐང་གཞན་གང་ཡང་མེད།