Author: ཆུ་དབར་བུ།

༄༅། །བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རྨང་གཞི་ཤེས་བྱ། ༼༡༽ སྤུར་རྒྱལ་བཙན་པོ་སྐབས་ཀྱི་དམག་མིའི་གཟུགས་བརྙན། སྙིང་སྟོབས་དགུ་འགྱུར་སྲོག་གི་དབྱུག་པ་ལ།། རྟ་མཆོག་ཁྲོས་པའི་བཀའ་ཡི་རྗེས་བཏབ་པས།། སྲིན་པོ་གདོང་དམར་བོད་ཀྱི་དམག་དཔུང་གིས།། གསུམ་གཉིས་ས་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟུང་ཞེས་གྲགས།།                                       དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ། 丨ལོ་རྒྱུས་ཞེས་པར་ཇི་ལྟར་འགྲེལ། འདས་ཟིན་པའི་ལོ་ཟླ་ཡི་ནང་གི་བྱུང་བ་རྣམས་མུ་ཏིག་བསྟར་ལ་རྒྱུས་པ་ལྟར་བཀོད་པས་ན་ལོ་རྒྱུས་ཟེར།   丨བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་རབས་ལ་དབྱེ་ན་ཧ་ལམ་གང་འདྲ་ཡིན།      དེ་ཡང་དུས་རིམ་བརྒྱད་ལ་དབྱེ་ཆོག་སྟེ། ༡.ཡ་ཐོག་སྐབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས། ༢.སྤུར་རྒྱལ་གདུང་རབས་ཀྱི་སྐབས། ༣.བོད་བཙན་པོའི་སྐབས། ༤.བོད་སིལ་བུའི་དུས་སྐབས། ༥.ས་སྐྱ་བའི་དུས་སྐབས། ༦.ཕག་མོ་གྲུ་པ་དང་རིན་སྤུངས་པའི་དུས་སྐབས། ༧.དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་དུས་སྐབས། ༨.དེང་རབས་ཀྱི་དུས་སྐབས།   丨བོད་མིའི་འགྲོ་བ་བྱུང་ཚུལ་ཅི་འདྲ་ཡིན། རང་ཅག་རྣམས་ཀྱི་བཤད་རྒྱུན་ལ་ཕ་སྤྲེའུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་མ་བྲག་སྲིན་མོ་གཉིས་འདུས་པ་ལས་སྤྲེལ་ཕྲུག་མང་དུ་འཕེལ་ཏེ་དེ་དག་གི་རྒྱུད་པ་ལས་བོད་མི་རྣམས་བྱུང་བར་གྲགས།

མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་སློབ་མ་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པས་ཁམས་ཁུལ་དུ་ཀརྨ་ལྷ་སྟེང་གི་དགོན་པ་བཏབ་ཏེ་གནས་གཞི་བཟུང༌བ་དང་དེ་ནས་བཟུང་ཁོང་ལ་ཀརྨ་པ་ཞེས་མིང་ཐོགས། དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་མཇུག་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཤིང་སྦྲུལ་ (1185) ལོར་མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་སློབ་མ་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པས་ཁམས་ཁུལ་དུ་ཀརྨ་ལྷ་སྟེང་གི་དགོན་པ་བཏབ་ཏེ་གནས་གཞི་བཟུང༌། དེ་ནས་བཟུང་ཁོང་ལ་ཀརྨ་པ་ཞེས་མིང་ཐོགས་ཤིང༌། ཆོས་བརྒྱུད་ལ་ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར་ཞིང་དབུ་ཞྭ་ནག་པོ་ཡིན་པས་ཀརྨ་ཞྭ་ནག་པ་ཟེར། དུས་གསུམ་མཁྱེན་པ། འཁྲུངས་འདས། 1110－1193

རྩོམ་པ་པོ། མཁན་ཆེན་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་མཚན། འཇམ་དབྱངས་རྣམ་འཕྲུལ་བསྟན་འཛིན་ཡོངས་ཀྱི་རྒྱན། ། འཛམ་གླིང་ཆེ་རྒུས་གཙུག་གིས་མཆོད་པའི་གནས། ། བསིལ་ལྗོངས་ཐུགས་རྗེས་སྐྱོང་བའི་སྐུ་དྲིན་ཅན། ། མཚུངས་མེད་ཆོས་རྗེ་ཁུ་དབོན་རྟག་ཏུ་རྒྱལ། ། ཞེས་ཤིས་པར་བརྗོད་པའི་ཚིག་གིས་དགེ་ལེགས་སུ་བྱས་ཏེ་འདིར་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏའི་གཏམ་སྙན་བཞུགས་ཁྲི་ཞེས་གྲགས་པ་འདིའི་ལོ་རྒྱུས་དང་། ཉམས་གསོ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཚུལ་ཅུང་ཟད་བརྗོད་ན། དེ་ཡང་གཏམ་སྙན་བཞུགས་ཁྲི་ཞེས་གྲགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འཇམ་མགོན་ས་སྐྱ་པཎ་ཆེན་དབུས་ཕྱོགས་སུ་ཡུན་རིང་བཞུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྐོར་བར་མཛད་པའི་དུས། རབ་བྱུང་བཞི་པའི་ཤིང་མོ་ལུག་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༣༥ ལོའི་བོད་ཟླ་གསུམ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་དེ་ཉིད་ཡབ་ཆོས་རྗེ་ས་པཎ་གྱི་སྐུ་ཡི་གཅུང་པོ་ཟངས་ཚ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་དང་། ཡུལ་མ་གཅིག་ཀུན་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་ཡབ་དགུང་ལོ་ལྔ་བཅུ་ང་གཉིས་བཞེས་པའི་ཐོག་གཡས་རུ་ངམ་རིང་གི་ཀླུ་ཁང་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་ཚུལ་གྱི་གཏམ་བཟང་འབུལ་མཁན་བང་ཆེན་གྱིས། ད་ལྟ་བཞུགས་ཁྲི་ཡོང་པའི་ས་འདིར་ས་པཎ་གཙོ་འཁོར་མཇལ་ནས་གཏམ་སྙན་ཞུས་པའི་ཚེ།ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོས། དེ་རིང་གཏམ་དེ་ཤིན་ཏུ་སྙན།

ར་སེ་དཀོན་མཆོག  དེ་ཡང་བོད་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་ལྟེ་བ། ར་ས་འཕྲུལ་སྣང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་ཇོ་བོ་ཤཱཀྱ་མུ་ཎི་སྟེ། སྟོན་པའི་སྣང་བརྙན་ལ་ཉིན་ལྟར་ཞལ་གསེར་འབུལ་བ་ཙམ་མ་ཟད། སྐུ་ཧྲིལ་པོར་གསེར་གསོལ་བའི་དད་མོས་ཀྱི་སྲོལ་ངོ་མཚར་ཅན་ཡོད་ལ། དེ་མཚུངས་བོད་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་སྤྱི་དང་དགོན་སྡེ་ཁག་གི་རྟེན་གཙོར་ཞལ་གསེར་ཡང་ཡང་འབུལ་བ་སྟེ། གསེར་ཆབ་བྱུག་སྲོལ་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པས། འདི་རྒྱ་གར་གྱི་སྲོལ་བོད་དུ་ཚུར་དར་བ་ཡིན་ནམ། བོད་རང་ནས་བླ་མ་དག་གིས་གསར་བཏོད་གནང་བ་ཡིན་ནམ། རྒྱ་ནག་ནང་པའི་ལུགས་ལས་ཚུར་དྲངས་པ་ཅིག་ཡིན་ནམ་མིན་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་དུ་བྱུང་བ་རིག་པའི་སྒོ་ནས་ལན་འདེབས་དགོས་པ་ནི་གཡོལ་དུ་མེད་དོ།།  

དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ།   དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་ནི་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་འཛིན་ཀུན་གྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་ཞིང༌། སྐྱབས་ཞུ་སོགས་ཀྱི་འགོ་བརྗོད་དུ་འཇམ་མགོན་རྒྱལ་བའི་རྒྱལ་ཚབ་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཞེས་འགོད་སྲོལ་ཡོད་ལ། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་དགའ་ལྡན་གསེར་ཁྲིའི་སྟེང་བཞུགས་ནས་མཛད་སྒོ་གནང་དགོས་ཚེ་མགྲོན་གཉེར་ཆེ་མོ་བས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པར་གནང་བ་ཞུ་དགོས་པ་ཡིན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་མཛད་སྒོ་ཆེ་ཁག་ལ་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པས་མཎྜལ་བཤད་པ་གནང་ཚེ་ཁྲི་སྟེང་དུ་བཞུགས་ནས་གསུངས་པ་ལས་བཞེངས་སྲོལ་མེད་ཐོག ལྷ་སར་ཡང་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པའི་མཛད་སྒོ་ཁག་དང༌། ཆིབས་ཧྲག་དང་བཅས་ཕེབས་ཐོན་སྐབས་དབུ་གདུགས་ཕུབ་ནས་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད། དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་ཞེས་ཐོག་མར་འབྱུང་སྟངས་ནི་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་དགའ་ལྡན་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་སྟེ་གསེར་ཁྲིར་བཞུགས་པ་ནས་བཟུང་ཁྲི་སྟེང་དེར་བཞུགས་ནས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རྒྱལ་ཚབ་གནང་མཁན་རིམ་པར་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་ཞེས་འབོད། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ནས་ཁྲི་ཆེན་ཐུབ་བསྟན་ཀུན་དགའ་བར་ཁྲི་ཐོག་དགུ་བཅུ་གོ་དྲུག་བྱུང་འདུག ཁྲི་ཐོག་ཏུ་བཞུགས་རིང་ལྷ་ལྡན་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོ་དང༌། ཚོགས་མཆོད་སྨོན་ལམ་གྱི་ཚོགས་དབུ་མཛད་རྒྱུ་དང༌། གཙོ་ཆེར་དགའ་ལྡན་དུ་བཞུགས་ནས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་འཆད་ཉན་མཛད་རྒྱུ་དེ་ཡིན་ལ། ཁྲི་ཐོག་ཁང་གི་མཆོད་གཞིས་ཐོག་ནས་དགའ་ལྡན་དུ་གཏོང་སྒོ་གནང་དགོས་པ་ཡིན། ༢༽ དགའ་ལྡན་དགོན། ༡༩༤༨ པར་པ་སུ་ཡིན་མི་གསལ། 2) Gaden monastery in Tibet. 1948.

༄༅། །རྫོང་སར་བཤད་གྲྭའི་མཁན་པོ་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་འཕེལ་མཆོག་ནི། བོད་ལྗོངས་གཞིས་རྩེ་ས་ཁུལ་ལྷ་རྩེ་རྫོང་ཆུ་ཤར་གྲོང་རྡལ་ཡུལ་གསར་གྲོང་ཚོར་ཡབ་བློ་གསལ་དང་། ཡུམ་ཚེ་རིང་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ལོར་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བརྒྱད་ནས་བཅུ་གཅིག་བར་བོད་ཡིག་དང་། ཨང་རྩིས། རྒྱ་ཡིག་བཅས་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༩༢ ལོར་ལྷ་རྩེ་མང་མཁར་བསམ་གྲུབ་དགོན་གསར་དུ་ཆོས་ཞུགས་དང་། རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་འདོན་རྟ་དབྱངས་སོགས་ལ་སྦྱངས་པ་གནང་། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ལོར་རྫོང་སར་བཤད་གྲྭར་འཛུལ་ཞུགས་ཀྱིས་གྲགས་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་ཆ་ལག་དང་བཅས་པར་སློབ་གཉེར་མཛད། སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༢ ལོར་དབུ་མ་དང་། ༢༠༠༥ ལོར་བསྟན་བཅོས། ༢༠༠༧ ལོར་སློབ་དཔོན་འཛིན་གྲྭ་བཅས་ལེགས་པར་ཐོན་པའི་ཕྱག་འཁྱེར་བཞེས།