ད་ནས་དྲི་བྲལ་ཤེལ་གྱི་མཆོད་སྡོང་ཆེ། །ལྟར་སྣང་ཉེས་དྲིས་སྦགས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ། །སྨིན་གྲོལ་བདུད་རྩིས་ལེགས་བཀྲུས་མི་ལའི་ཞབས། །རྟོགས་པའི་འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་འབར་གྱུར་ཅིག །དེ་ཡང་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་འདིར་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་འགྲན་ཟླ་དང་བྲལ་བ་རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་འཁྲུངས་པའི་ཡུལ་ལ་སྟོད་གུང་ཐང་གི་གྲོང་ཁྱེར་སྐྱ་སྔ་རྩ་ན་ཡབ་མི་ལ་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན། ཡུམ་མྱང་ཚ་དཀར་རྒྱན་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྟོན་པ་འདས་རྗེས་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་གྱ་བཞི་པ་དཔའ་བོ་ཞེས་ལྕགས་འབྲུག་སྤྱི་ལོ་ ༡༠༤༠ ལོར་སྐུ་འཁྲུངས། མཚན་ཐོས་པ་དགའ་ཞེས་གསོལ། ཕྱིས་ལྕམ་སྲིང་ཞིག་བྱུང་བ་པེ་ཏ་མགོན་སྐྱིད་དུ་གྲགས་ཤིང༌། ཡུལ་དེར་ཀུན་ལས་ཕྱུག་ཅིང་ཁ་དྲག་པ་ཡོད་པའི་ངང་ལས་ཡབ་སྙུང་གཞིས་བཏབ་སྟེ་སྐུ་གཤེགས་པར་ཉེ་བ་ན་ཡབ་ཀྱི་སྤུན་མིང་སྲིང་གཉིས་ལ་ཕྱི་ནང་གི་ནོར་རྣམས་བཅོལ་ཏེ་ཕྱིས་ཕ་ཤུལ་བུ་འཛིན་གྱི་ཁ་ཆེམས་བཞག་ནས་གཤེགས་སོ།།

༄༅། །བླ་བྲང་རྩེ་སློབ་གྲྭའི་ཡིག་གཟུགས་དགེ་རྒན་རྩེ་དྲུང་སྐུ་ངོ་ཐུབ་བསྟན་བསྟན་འཛིན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོར་བུ། (རྩེ་དྲུང་སྐུ་ངོ་ཐུབ་བསྟན་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐུ་པར།) དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ།  པད་དཀར་འཆང་བ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྒྱུ་འཕྲུལ་རོལ་བ་ལས་གྲུབ་པའི།། ལྷ་ལྡན་ཕུན་ཚོགས་དགེ་བཅུའི་འབྱུང་གནས་ངོ་མཚར་ཞིང་དེར་ལས་སྨོན་གྱིས།། སྐྱེས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ལྗོངས་འདིའི་ཡིག་རིགས་སོར་འདུ་བསྒྱུར་རྣམས་ཀྱི།། སྙེམས་པ་འཕྲོག་པའི་ཡིག་རིས་ས་བོན་ཕྱོགས་འདིར་སྤེལ་བ་ཆིག་བརྩོན་མཛོད།། ཅེས་གསུངས་པ་དེ་ནི། ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་༧ ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་འཕྲེང་ལྔ་བ་ཆེན་པོ་༧ རྗེ་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་དགུང་གྲངས་ཉེར་བདུན་བཞེས་པ་རབ་རྒྱལ་ཆུ་རྟ་སྤྱི་ལོ་༡༩༤༢ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཞི་བའི་ཚེས་གཅིག་ལ། ཉི་མ་བླ་བྲང་གི་ཐུབ་བསྟན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་ཕོ་བྲང་དུ་རྩེ་དྲུང་སྐུ་ངོ་ཐུབ་བསྟན་བསྟན་འཛིན་ལགས་ལ། བརྩེ་བའི་མགོན་པོ་མཆོག་ནས་བརྩེ་ཆེན་བྱམས་གཟིགས་ཀྱིས་བླ་བྲང་རྩེ་སློབ་གྲྭའི་ཕྱག་སམ་དུ་སྐུ་དངོས་ནས་ཕྱག་བྲིས་བསྩལ་ཏེ། ཡུལ་ཕྱོགས་འདིར་པོ་ཏ་ལའི་སློབ་རྒྱུན་མ་ཉམས་པ་གཞུང་བྲིས་ཡིག་སྲོལ་དར་རྒྱས་འབྱུང་བར་ཐུགས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པ་དེའོ། །

དེ་རིང་སློབ་མ་ཞིག་གིས་ཁོ་བོར་ <<ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད།>> ལ་འགྲེལ་པ་སྔ་ཕྱི་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་ཇི་སྙེད་ཅིག་འདུག་པར། ཁྱེད་ཀྱིས་བལྟས་ན་འགྲེལ་པ་རབ་དང་ཕུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་གང་རེད་ཟེར། ངས་ས་འགྲེལ་མི་འདྲ་བ་ཁ་ཤས་ཤིག་མཇལ་མྱོང་བ་ལས། རང་ཉིད་ལ་མཚོན་ན་ད་ཕན་ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ཆ་ཚང་ཤོས་དང་། བློ་ངོར་འཇུག་པ་བདེ་ཤོས་ནི། ས་སྐྱའི་མཁན་ཆེན་སངས་རྒྱས་བསྟན་འཛིན་ (༡༩༠༤-༡༩༩༠) མཆོག་གིས་བརྩམས་གནང་བའི་ <<ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད་ཀྱི་དོན་འགྲེལ།>> ཞེས་པའི་བསྟན་བཅོས་དེ་རེད། དེ་ཡང་འགྲེལ་པ་དེར་ཚིག་དོན་གང་གི་ཆ་ནས་ཀྱང་ལེགས་བཤད་ཀྱི་དངོས་ཤུགས་ཀྱི་དགོངས་པ་མཐིལ་དུ་ལོན་པས། མ་རྟོགས་ལོག་རྟོག་དང་། ཐེ་ཚོམ་གྱི་དྲི་མ་བྲལ་བ། དེ་འབྲེལ་རྗོད་བྱེད་ཚིག་གི་ཆ་ནས་ཀྱང་བོད་ཡིག་གི་རྩོམ་འགྲོས་རྣལ་མའི་སྙན་འཇེབས་ཀྱི་བྲོ་བ་ལྷག་ཏུ་སྦྱིན་ཞིང་། སྔ་མོའི་དགོངས་འགྲེལ་རྩོམ་རིག་གི་ཉམས་འབུར་དུ་ཐོན་པས། ཇི་ཙམ་བཀླགས་ཀྱང་རོ་མཆོག་ཟད་མཐའ་བྲལ་བ། དེ་མཚུངས་ལེགས་བཤད་ཀྱི་དཔེ་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་གནའ་བོའི་གཏམ་རྒྱུད་དག་ཀྱང་ཁ་གཡར་ཙམ་མིན་པར་ཞིབ་ཚགས་སྐབས་དོན་དང་ཡོངས་སུ་འབྲེལ་བས་ལེགས་བཤད་ཀྱི་དགོངས་དོན་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་སོགས་ཁྱད་ཆོས་ལྷག་ཏུ་ཆེ།

བདེ་ཁང་བཀྲ་ཤིས་ལགས་ཀྱིས་ལོ་ཤས་རིང་སློབ་ཞོར་དུ་བརྩམས་པའི་ཚན་རིག་གི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཞེས་པའི་ཚན་རིག་གི་ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་ཆགས་ཚུལ་ཐད་ཀྱི་ལེའུ་བཅུ་ཅན་གྱི་དེབ་དེ་ད་ཆ་དཔར་སྐྲུན་གྱི་རྒྱ་ཆེའི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་ལམ་དུ་བསྟར་ཟིན་པས། རང་གི་རིག་གཞུང་ལ་དུང་བ་ཟབ་ཅིང་རང་གི་མི་རིགས་ལ་ཞེན་པ་དཀར་བའི་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་ཡོངས་ལ་གཏང་བཟང་ཞིག་ཞུ་རྒྱུར། ལ་སྟོད་ཚང་གི་ཤེས་འཇོན་གཉིས་ལྡན་པ་ལ་སྟོད་པ་བདེ་ཁང་བཀྲ་ཤིས་ལགས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་བདེ་གསར། ཚན་རིག་གི་འཇིག་རྟེན་ཁམས། ཞེས་པ་ད་ལྟ་འཇིག་རྟེན་དུ་དངོས་སུ་འཁྲུངས་ཡོད། ལར་ནས་ཚན་རིག་གི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཞེས་པའི་དེབ་གསར་འདི་ནི་བདེ་ཁང་ལགས་ཀྱིས་སློབ་ཞོར་དུ་ཁ་བ་གངས་ཅན་པའི་རིག་གཞུང་ཇི་ཕྱུག་ཏུ་གཏོང་སླད་དང་། མ་འོངས་བོད་ཀྱི་སོན་རྩ་དག་གི་སླད་དུ་ལོ་ཤས་སྐུ་ལས་བསྐྱོན་ནས་བརྩམས་པ་ཞིག་རེད། བདེ་ཁང་ལགས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཚན་རིག་གི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཞེས་པ་ནི་བོད་པར་མཚོན་ན་ཆེས་དགོས་ངེས་ཅན་ཞིག་དང་། དུས་རབས་ལ་མཁོ་བའི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་རེད། སྒོས་སུ་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པ་ནི་ཚན་རྩལ་གྱི་འཇིག་རྟེན་ཞིག་ཡིན་པས། བདེ་ཁང་ལགས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཚན་རིག་གི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཞེས་པ་ནི་རིག་གཞུང་ཁ་སྐོང་གི་དེབ་གསར་ཞིག་རེད། མདོར་ན། ལ་སྟོད་པ་བདེ་ཁང་བཀྲ་ཤིས་ལགས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་བརྩམས་ཆོས། ཚན་རིག་གི་འཇིག་རྟེན་ཁམས། ཞེས་པ་ནི་དུས་རབས་ལ་མཁོ་བའི་དེབ་གསར་ཞིག་རེད།

དེ་ཡང་ཆུ་མིག་ཆོས་འཁོར་ཆེན་མོ་ཞེས་པ་ནི། རབ་བྱུང་ལྔ་པའི་མེ་གླང་ལོ་སྟེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༢༧༧ ལོར་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་བོད་དུ་ཐེངས་གཉིས་པ་ཕེབས་སྐབས་གཙང་གི་ཆུ་མིག་རིང་མོར་དགེ་འདུན་ཁྲི་བདུན་འཚོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་ཞིག་གནང་བ་དེ་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ཆུ་མིག་ཆོས་འཁོར་ཟེར་ཞེས་དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་དུ་གསལ་ལ། དེ་རིང་ནི་ངོར་དགོན་ཆུ་མིག་སྒྲོལ་མ་ལྷ་ཁང་གི་ཚེ་དབང་ཆེན་མོ་སྟེ། དེ་ཡང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁག་ཏུ་འཁོད་པའི་ཆུ་མིག་ཆོས་འཁོར་ཆེན་མོའི་དུས་དྲན་གྱི་ཉིན་མོ་ཡིན།   དུས་བཟང་འདིར་གནས་དེ་གར་དད་ལྡན་མང་ཚོགས་ཁྲི་ཕྲག་ལྷག་ཙམ་དང་། དགེ་འདུན་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་ལྷག་ཙམ་འདུས་ནས་སྙིགས་དུས་འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་འཇམ་དབྱངས་མི་ཡི་རོལ་གར་དཔལ་ངོར་དགོན་ཨེ་ཝཾ་ཆོས་ལྡན་གྱི་མཁན་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་༸འཇམ་དབྱངས་ཐུབ་བསྟན་སྙིང་པོ་མཆོག་ནས་མགོན་པོ་ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་དབང་དང་འབྲེལ་ནས་སྡིག་སྤོང་དགེ་སྒྲུབ་ཀྱི་བླང་དོར་གྱི་གནད་ཟབ་མོའི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏེ་དད་ལྡན་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ལ་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་བོན་འཇོག་གནང་མཛད་ཀྱིན་ཡོད།

བོད་དབུས་ཁུལ་གྱི་དུས་ཆེན་ཞིག་སྟེ། བོད་ཟླ་བཅུ་པའི་ནང་ལྷ་ལྡན་སྤྲུལ་པའི་གཙུལ་ལག་ཁང་གི་གནས་སྲུང་གཙོ་བོ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་གསོལ་མཆོད་དུས་ཆེན་ཡིན་ཅིང། ཟླ་བ་དེའི་ཚེས་གཅིག་ནས་བཟུང་ལྷ་ས་ཁུལ་དུ་རྣམ་ཀུན་གྱི་སློང་མོ་བ་འདྲ་མིན་ཁག་ཙམ་མ་ཟད་བྱིས་པ་དང་ལྷ་ཁང་ཁག་གི་དཀོན་གཉེར་སོགས་ནས་དཔལ་ལྷའི་མདུན་ཆང་ཞེས་དངུལ་སློང་སྲོལ་ཡོད། ཚེས་བརྒྱད་དགུ་ཙམ་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་དཔལ་ལྷ་ལྕོག་ལ་རྨེ་རུ་དགོན་པའི་ཚོགས་ཡོངས་ནས་གཏོར་སྒྲུབ་ཚུགས། དེ་སྔོན་གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་གི་གཏེར་བཞེས་དཔལ་ལྷ་དྲག་མོའི་ཞལ་འབག་གསོལ་བའི་སྐུ་གསོབ་དེ་ན་བཟའ་དང་རྒྱན་ཆ་གཟབ་པར་སྒྲོན་ཐོག་གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁར་དཔལ་ལྷ་ལྕོག་གི་སྒོ་འགྲམ་གྱི་ཀ་ཕིབས་འོག་ཏུ་གདན་དྲངས། ཞལ་ལྷོ་རུ་གཟིགས་ནས་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་མདུན་དུ་མཆོད་སྤྲིན་བཤམས། ལྷ་ས་བ་ཚོས་བསང་གསོལ་གསེར་སྐྱེམས་འབུལ་བ་སོགས་བྱེད།