ར་སེ་བས། བརྒྱད། བོད་ཀྱི་ཡ་ཐོག་ལྷ་འདྲེའམ་སྟོད་ལྷ་རབས་ཞེས་པའི་གཏམ་རྒྱུད་འདི་དག་གི་ལོགས་ཤིག་ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་ན། དེ་དག་གི་རྒྱབ་ལྗོངས་ནི་བོད་ཀྱི་ཡ་ཐོག་གི་སྤྱི་ཚོགས་ཡིན་པས། སྐབས་དེའི་ཚོ་བ་དང་རྒྱལ་ཕྲན་སོགས་དང་། ཡུལ་གྲུ་སོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་ཉར་ཚགས་གནང་ཡོད་པས་ན། དེ་དག་ཡོངས་རྫོགས་ལྷ་སྒྲུང་ཡིན་པས་ཆ་འཇོག་མེད་པའམ། ལོ་རྒྱུས་དང་མི་འབྲེལ་བ་ཅིག་ཏུ་བརྩིས་ན་དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པའི་རྩ་དོན་དང་ཡོངས་སུ་འགལ་བ་ཅིག་ཡིན་པ་ཤེས་དགོས་ལ། དེ་དག་གི་ནང་དུ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྣང་བརྙན་མ་ཉམ་པར་ཉར་གསོག་གི་རིན་ཐང་དང་། དེ་ཉིད་གཏམ་རྒྱུད་དང་ལྷ་འདྲེའི་རྣམ་པར་བསྒྱུར་བཟོ་བྱས་ཡོད་པའི་ཚུལ་དེ་རྟོགས་ཐུབ་དགོས། གནད་དེ་ནི་ཧ་ཅང་གི་གལ་ཆེན་ཡིན།

ལྷ་རམས་པ་དགེ་བཤེས་ཤེལ་དཀར་བ་མཆོག།   ལ་སྟོད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་དུས་ནམ་ཞིག་ནས་དར་བའི་ལོ་རབས་ཀྱི་གསལ་ཁ་མེད། ཏོག་ཙམ་གྲགས་ཆེ་བ་ས་སྐྱ་བས་བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་བརྩིས་པ་ནས་དར་ཞིང་། དེ་སྐབས་སུ་ལྷ་སྡེ་གཞུང་པ་མ་གཏོགས་པའི་ལ་སྟོད་ལྷོར་ཧོར་དུད་ཆིག་སྟོང་བརྒྱ་མེད་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་དགུ་དང་། ལ་སྟོད་བྱང་དུ་ཧོར་དུད་ཉིས་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ཡོད་ཚུལ་བརྩིས་ཡོད། མ་ཟད། ཐ་སྙད་འདི་གནའ་དེང་གཉིས་ཀར་ལ་སྟོད་ཀྱི་མང་ཚོགས་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་འབོད་སྲོལ་ཆེར་མེད། འོན་ཀྱང་རིག་གནས་པའི་སྡེ་ཚན་ནང་ཐ་སྙད་འདི་བེད་སྤྱོད་མང་པོ་བཏང་ཡོད། ལ་སྟོད་ཅེས་པའི་ལ་དང་ལྷོ་བྱང་གི་ངོས་འཛིན་ཐད། འགའ་ཞིག་གིས་<<ལ་>>དེ་ཤར་སྟག་ལ་རི་བརྒྱུད་ཀྱི་<<སྟག་ལ་ལ་མོ་>>དང་། ལྷོ་བྱང་ཞེས་པ་ནི་ཡར་ལུང་གཙང་པོ་གཞུང་དུ་བྱས་ཏེ་དེའི་ལྷོ་བྱང་ལ་ལྟོས་ནས་བཏགས་ཞེས་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད།

ད་ལམ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་དཔེ་སྐྲུན་བྱས་པའི་མཁས་དབང་དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་མཆོག་གི་དཔེ་དེབ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ནང་དོན་གཙོ་བོ་ནི་ནང་རིག་པའི་སྙིང་བཅུད་གསང་སྔགས་བླ་མེད་རྒྱུད་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་འགྲེལ་པའི་བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་ཚུལ་ཡིན་ཞིང་། གསང་སྔགས་ནི་ང་རང་ཚོའི་ལུས་སེམས་ལ་ཡོད་པའི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བེད་སྤྱོད་བཏང་ནས་སྦྱོང་བརྡར་བྱས་ཏེ། ལུས་སེམས་གཉིས་ལ་བདེ་བ་ཐོབ་ཐབས་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིག་རེད། མདོར་ན། མཁས་དབང་དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་མཆོག་གིས་བཀའ་ཁྲིད་གནང་བའི་《བསྐྱེད་རིམ་》དང་《རྫོགས་རིམ་》ཞེས་པའི་དེབ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ལས་དང་པོ་བ་རྣམས་ལ་ཁ་གསལ་ཞིང་གོ་བདེ་བའི་ངང་གསང་སྔགས་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་ཤེས་བྱ་ངོ་སྤྲོད་མཛད་འདུག་པས། བོད་རིག་པ་དང་སྒོས་སུ་ནང་བསྟན་ལ་ཞིབ་འཇུག་གནང་མཁན་ཚོར་མཚོན་ན་དེབ་འདི་ནི་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་གཅེས་ནོར་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅི་ལ་མིན།

༤༦༽ ས་བཅད་གསུམ་པ།  སོ་ནམ་རྒྱུན་ཤེས་སྐོར། (འཕྲོ།) ལེའུ་དང་པོ།  སད་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་དགུ་དཔྱད་སྐོར།   སྤྱིར་ན་སད་སྡང་བའི་ཁུལ་ནི།  ཞོགས་པ་ཉི་མ་ཐོག་མར་ཤར་སའི་ཁུལ་དེར་སད་སྡང་བ་དང་།  ཉི་མ་ཕོག་པ་ཅུང་འཕྱི་པོ་ཡིན་པའི་རི་ཁུག་ལྟ་བུར་སད་ཀྱི་གནོད་པ་ཅུང་ཉུང་པ་ཡིན།  གང་ཡིན་ཞེ་ན་ཉི་མ་སྔོན་ལ་ཤར་བ་དང་དྲོད་གསོག་དྲགས་ན་དགོང་མོ་སད་རྒྱག་སྐབས་ཚ་གྲང་འཐབ་ཅེས་སད་ཀྱི་གནོད་པ་ཆེ་བ་ཡོད། མཚོ་འགྲམ་དུ་ཡོད་པའི་གྲོང་ཚོ་དག་གི་ས་ཞིང་ལ་སད་ཀྱི་གནོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་།  དེ་ནི་སད་ཀྱི་གནོད་པ་མཚོ་ཡིས་ལེན་གྱི་ཡོད་པས་རེད། སད་ཀྱི་ནང་ནས་ཉེན་ཚབས་ཆེ་ཤོས་ནི་ཝ་མོའི་གདོང་སད་དམ་སྟག་ལུང་སྟག་སད་ཅེས་པ་དེ་ཡིན།  དེ་ཡང་བོད་ཟླ་དྲུག་པའི་ཟླ་མཇུག་སྐོར་ལ་རྒྱག་གི་ཡོད།  སྤྱིར་སད་དེ་རྒྱབ་པ་ཉུང་མོད།  གལ་ཏེ་བརྒྱབ་ན་གནོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་འབྲུ་སྦང་མ་ལྟར་གྱུར་ནས་ཧ་ལམ་འབྲུ་རྡོག་གཅིག་ཀྱང་བསྡུ་མ་ཐུབ་པའི་ཚད་དུ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཟླ་དྲུག་པའི་ནང་འཁྱུག་འབུར་ལག་ཟེར་བ་ཞིག་རྒྱག་གི་ཡོད་ཅིང་།  དེ་ནི་ཕུ་རག་གི་ས་ཞིང་ལ་ཧ་ཅང་གནོད་པ་ཆེ།  དེ་ནི་བརྟགས་འཀའ་ན་ཡང་།  བུད་མེད་ཅིག་གི་ངོས་ནས་བཤད་ན་མངལ་ལ་གནོད་ཆེ་བས་དོགས་དགོས་པ་ཡིན།  འཁྱག་དེས་གཞའ་ཚན་ཆེ་སར་དེ་ཙམ་སྐྱོན་ཆེ་བ་མེད།

࿑པཎ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་རྩེ་མོར་རྗེ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་དང་པོ་ཁོ་བོ་དཔེ་ཆ་མང་པོ་ཟིན་པ་ཅིག་ཡོད་དེ། ད་ཚིག་རེ་རེལའང་དཀའ་ལས་ཆེ་བར་འདུག དོན་ལ་འཆི་བ་ཁོ་འོང་བར་འདུག ཤི་ནས་གར་འགྲོ་ནི་ཆ་མེད་གསུང་། དེ་ལ་པཎ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་རྩེ་མོས། རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ནི། ཕྱི་མ་ལ་སྔར་བདེ་བ་ཅན་དུ་འབྱོན་བཞེད་ཡོད་ནའང་། ཕྱིས་དགའ་ལྡན་དུ་འབྱོན་བཞེད་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་མི་ཀུན་གླེང་བར་འདུག་ལགས་ཞུས་པས་རྗེའི་ཞལ་ནས། ཁོ་བོ་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་འདོད་པ་ཕུར་ཚུགས་པ་མེད། རྗེ་བཙུན་གྱི་སྐུ་བཞེངས་པ་འདི་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྗེ་བཙུན་གྱི་འཁོར་དུ་སྐྱེས་ཏེ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་བསམས་ཏེ་བྱས་ཤིང་། བདེ་བ་ཅན་ལ་སོགས་ན་གདུལ་བྱ་ཡང་དག་པ་འབའ་ཞིག་ཡོད། དེ་བས་མ་དག་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་དུ་རེ་ཞིག་ལ་མ་དག་པའི་ཞིང་འདིར་ཀ་སྡོད་འདོད་ཡོད་པ་ཡིན། ཞེས་སོགས་ཀྱི་བཀའ་ལུང་རྒྱ་ཆེ་ལ་གནད་ཆེ་བ་མང་པོ་གསུངས།།  

གསར་རྙེད་བྱུང་བའི་གནའ་རྫས་ཀྱི་ཐོག་གི་བོད་ཡིག་དང་རི་མོ། གསར་རྙེད་བྱུང་བའི་གནའ་རྫས་ཀྱི་ཐོག་གི་བོད་ཡིག   ཉེ་ཆར། ལོ་ངོ་བཞི་སྟོང་སྔོན་དུ་བོད་ཡིག་ཡོད་པ་གསལ་བསྒྲགས་དང་བདེན་དཔང་རྙེད་འདུག དེ་ཡང་འབུམ་རམ་པ་ལིའུ་ཧན་ཀིན་སོགས་ཀྱིས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པ་ལྟར་ན། གནའ་རྫས་འདི་དག་མཚོ་སྔོན་དང་ཀན་སུ་ཡི་ས་མཚམས་ནས་ཐོན་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ལོ་ 2100 ནས་ 1700 ཡི་བར་དུ་བྱུང་ཞིང་། ད་ལྟའི་བར་མི་ལོ་ 4000 ལྷག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པར་མ་ཟད། གནའ་རྫས་འདི་དག་གི་ཐོག་ཏུ་ཡོད་པའི་བོད་ཡིག་ནི་མིག་སྔར་གསར་རྙེད་བྱུང་བའི་དུས་ཚོད་སྔ་ཤོས་ཀྱི་བོད་ཡིག་ཡིན་པ་ར་སྤྲོད་བྱུང་འདུག གསར་རྙེད་བྱུང་བའི་གནའ་རྫས་ཀྱི་ཐོག་གི་བོད་ཡིག