སྤེལ་ཞིབ་ཕྲ།

རྒྱལ་སྲིད་སྣ་བདུན་གྱི་མཚོན་དོན་འགྲེལ་བཤད།

དེ་ཡང་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་སྲུང་མའི་ཡ་གྱལ་རྒྱལ་པོ་རྣམ་ཐོས་སྲས་ཀྱི་བསྐང་ཆོག་ལས། ཕུན་ཚོགས་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ། །དྲི་མེད་བཙུན་མོ་ཁྱིམ་བདག་དང༌། ། ཅང་ཤེས་རྟ་དང་ཐེག་ཆེན་གླང༌། །ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་པའི། ། དམག་དཔོན་རིན་ཆེན་སྣ་བདུན་རྣམས། ། ཞེས་པ་ལྟར་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་དཔག་མེད་ནས་བརྒྱད་ཁྲིའི་བར་བྱུང་བའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱལ་སྲིད་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དུ་གྲགས་པ་ནི། སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པའི་དུས་དང༌། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་འབྱོན་པའི་སྐབས་མ་གཏོགས་མི་འབྱུང་ཞིང༌། སྤྱིར་རྒྱལ་པོ་ཙམ་ལ་རིན་ཆེན་སྣ་བདུན་མེད་ཀྱང༌། འཁོར་བསྒྱུར་གང་ཞིག་རྒྱལ་སྲིད་ཐོག་མར་བཟུང་ནས་མཐུ་དང་བསོད་ནམས་ལས་རང་ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱལ་སྲིད་སྣ་བདུན་བྱུང་སྟེ་བྱ་བ་བྱེད་པ་ལས། རྒྱལ་པོ་གཞན་དང་གཞན་གྱིས་ལོངས་སྤྱོད་མི་ནུས་ཤིང༌། སྔོན་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་དག་གིས་སྲིད་ཀྱི་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བའི་སྐབས་ཀྱི་ཐུན་མིན་དགེ་མཚན་ཡིན་པར་བཤད་ལ། མཚོན་དོན་ཡང་ཡུལ་ཁམས་དབང་དུ་བསྒྱུར་ཞིང༌། སྐྱེ་འགྲོར་ལེགས་ཚོགས་སྤེལ་བ་ལ་ཟླ་མེད་དཔལ་དུ་གྲུབ་པའི་སྐྱེ་བོ་དམ་པའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་རྒྱལ་སྲིད་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་ཚུལ་ནི།
བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་ཀྱི་མཚོན་དོན་འགྲེལ་བཤད།

དེ་ཡང་བཀྲ་ཤིས་པའི་རི་མོ་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་ནི། ཇི་སྐད་དུ། རིན་ཆེན་གདུགས་མཆོག་བཀྲ་ཤིས་གསེར་གྱི་ཉ། ། འདོད་འཇོའི་བུམ་བཟང་ཡིད་འོང་ཀ་མ་ལ། ། སྙན་གྲགས་དུང་དང་ཕུན་ཚོགས་དཔལ་བེའུ། ། མི་ནུབ་རྒྱལ་མཚན་དབང་བསྒྱུར་འཁོར་ལོའོ། ། ཞེས་དང༌། རྣམ་སྲས་ཀྱི་མངོན་རྟོགས་ལས། རིན་ཆེན་གདུགས་དང་གསེར་ཉ་དང༌། །གཏེར་ཆེན་བུམ་པ་པདྨ་བཟང༌། ། དུང་དཀར་གཡས་འཁྱིལ་དཔལ་བེའུ། །མཆོག་གི་རྒྱལ་མཚན་འཁོར་ལོ་སོགས། །
བཀྲ་ཤིས་རྫས་བརྒྱད་ཀྱི་མཚོན་དོན།

དེ་ཡང་གཙུག་དགུའི་དཀྱིལ་ཆོག་ལས། ཇི་སྐད་དུ། མཐུ་སྟོབས་གྲུབ་པ་ཡུངས་དཀར་དང༌། ། ཤིན་ཏུ་གཙང་བའི་རྩྭ་མཆོག་དང༌། ། ཡོན་ཏན་སྡུད་པའི་ལི་ཁྲི་དང༌། ། བཅུད་ཀྱི་དམ་པ་གི་ཝཾ་དང༌། ། དོན་རྣམས་གསལ་བའི་མེ་ལོང་དང༌། ། ཆོས་སྒྲ་སྒྲོག་པའི་དུང་མཆོག་དང༌། ། གཟི་མདངས་བསྐྱེད་པའི་ཟས་མཆོག་དང༌། ། འབྲས་བུ་སྨིན་པའི་བིལ་བ་དང༌། ། དེ་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་རྐྱེན་དུ་ཤོག། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་བཀྲ་ཤིས་པའི་རྫས་མཆོག་བརྒྱད་ནི་ཡུངས་དཀར་དང༌། རྩྭ་དུར་བ། ལི་ཁྲི། གི་ཝཾ། མེ་ལོང༌། དུང་དཀར། ཞོ། བིལ་བ་བཅས་ལ་བྱ་སྟེ། མཚོན་བྱ་ནི་འགྲོ་དོན་འགྲུབ་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མཐའ་དག་ཞི་ཞིང༌། སྲིད་ཞིའི་དཔལ་འབྱོར་ལ་མངའ་མཛད་པ་དེ་དག་ཡིན། དེ་ཡང་འདུལ་བ་དང༌། མདོ་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་སོགས་ལས་གསུངས་པའི་བཀྲ་ཤིས་པའི་རྫས་མཆོག་བརྒྱད་ཀྱི་བྱུང་ཚུལ་དང་དེ་དག་གི་མཚོན་བྱ་ལ། བདེ་དཀར་བརྟན་བཞུགས་ལས། གང་ཞིག་རེག་ཅིང་མཐོང་ཐོས་དྲན་པས་ཀྱང༌། ། མི་ཤིས་ཀུན་སེལ་ཕུན་ཚོགས་མཆོག་སྩོལ་བའི། ། རྒྱལ་བས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀྲ་ཤིས་རྫས། ། རྣམ་བརྒྱད་ཕུལ་བས་དགེ་ལེགས་འབར་གྱུར་ཅིག།
འདོད་ཡོན་སྣ་ལྔའི་མཚོན་དོན་འགྲེལ་བཤད།

དེ་ཡང་འདོད་ཡོན་ལྔ་སྟེ། ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དུ་ཀཱ་མ་གུ་ཎ་ཞེས་སུ་འབོད་ཅིང༌། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་ཁམས་གསུམ་ལས་ཆ་ཚང་ཡོད་པའི་ཁམས་ནི་འདོད་ཁམས་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པས་འདོད་ཡོན་དང༌། དབང་ཤེས་ལྔའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པས་ན་གྲངས་ལྔ་རུ་ངེས་པས་འདོད་ཡོན་ལྔ་ཞེས་གྲགས། དེ་ལྟར་འདོད་ཡོན་ལྔ་ནི་ཡུལ་ཅན་དབང་ཤེས་ལྔའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཅིང་དེ་དག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ། དང་པོ་འཕྲད་པའི་སྐབས་ཡིད་ཀྱི་དང་བ་འདྲེན་པ་དང༌། བར་དུ་མྱོང་བའི་སྐབས་དབང་པོ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ། ཐ་མ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་རྗེས་ལུས་སེམས་བརྟས་པར་བྱེད་པས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་དུ་གྲགས་པ་ཡིན། འདོད་ཡོན་ལྔ་ནི་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་ལྔའམ། གཟུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང༌། སྒྲའི་ཡོན་ཏན། དྲིའི་ཡོན་ཏན། རོའི་ཡོན་ཏན། རེག་བྱའི་ཡོན་ཏན་ནམ་ནུས་པ་ལ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཞེས་བྱ་ལ། གཟུགས་མེ་ལོང༌། སྒྲ་པི་ཝང༌། དྲི་བདུག་སྤོས། རོ་ལྷ་བཤོས། རེག་བྱ་དར་དཀར་བཅས་མཆོད་རྫས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མེ་ལོང་དང༌། པི་ཝང༌། དུང་ཆུ། ཤིང་འབྲས། དར་དཀར་ལྔ་པོས་རིམ་བཞིན་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་སོ་སོར་མཚོན་པ་ལ་འདོད་ཡོན་སྣ་ལྔ་ཞེས་བྱའོ།།
ཨ་ཙ་ར་གླང་འཁྲིད།

དེ་ཡང༌། ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤས། བོད་རིགས་ནི་རྣམ་རྟོག་དང་རྟེན་འབྲེལ་ལ་མངའ་བརྙེས་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གངས་ལྗོངས་འདིར་བཀྲ་ཤིས་པ་དང་རྟེན་འབྲེལ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རི་མོ་དུ་མ་ཞིག་འབྲི་སྲོལ་ཡོད། དེའི་ནང་ནས་གཅིག་ནི་ཨ་ཙ་ར་གླང་འཁྲིད་ཀྱི་རི་མོ་འདི་ཉིད་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ཡང་ཨ་ཙ་ར་ཞེས་པ་ནི་ལེགས་སྦྱར་ལྷ་ཡི་སྐད་དང༌། བོད་སྐད་དུ་སློབ་གཉེར་བ་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན། དེ་ཡང་ཨ་ཙ་ར་གླང་འཁྲིད་ནི། དཔལ་འབྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ། རང་རེ་གངས་ལྗོངས་ཀྱི་དགོན་པ་ཁག་གི་སྒོ་མཆོར་དང༌། བླ་ཆེན་སྐུ་དྲག་ཚོའི་གཟིམས་ཤགགཞན་ཡང་ཚོམས་ཆེན་སོགས་ཀྱི་ལྡེབས་རིས་སུ་འབྲི་སྲོལ་ཡོད། ཨ་ཙ་རའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ནོར་ལྷས་གླང་པོ་ཆེ་ནོར་བུས་བརྒྱན་པ་ལ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་པས་བཀང་བའི་ནོར་གཞོང་བཀལ་བ་ཞིག་འཁྲིད་པའི་རི་མོ་འབྲི་སྲོལ་ཡོད།
སོག་པོ་སྟག་འཁྲིད།

བོད་ཀྱི་དམངས་ཁྲོད་དུ་དར་ཁྱབ་ཆེ་བའི་བོད་མིའི་སྡོད་ཁང་གི་གཟིམ་ཆུང་ལྡེབས་ངོས་དང༌། བར་ཁྱམ། སྒོ་བཀག་བཅས་ཀྱི་ངོས་སུ་འོས་ཤིང་འཚམས་པའི་སྒོ་ནས་ཚོན་མདངས་རྣམ་པར་བཀྲ་ཞིང༌། བཀྲ་ཤིས་དགེ་མཚན་འབར་བའི་རི་མོ་དུ་མ་ཞིག་འབྲི་སྲོལ་ཡོད་ཅིང༌། དེ་དག་ནི་མཛེས་མཚོན་ཙམ་མ་ཟད། དེ་ལས་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ནི་རི་མོ་དེ་དག་བྲིས་ནས་འགལ་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་ཞི་ཞིང༌། མཐུན་རྐྱེན་མཐའ་དག་བདེ་བླག་ཏུ་འགྲུབ་པའི་རྟགས་དང༌། རྟེན་འབྲེལ་དུ་མ་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། དེ་དག་ལས་སོག་པོ་སྟག་འཁྲིད་ཅེས་པའི་རི་མོ་འདི་ཡང༌། བླ་བྲང་དང་རྒྱལ་བློན་སོགས་ཀྱི་གཟིམ་ཤག་ཁག་གི་ཁང་པའི་སྒོ་མཆོར་དང༌། རྩིག་ལྡེབས་སོགས་སུ་འབྲི་སྲོལ་ཡོད་ཅིང༌། རི་མོ་འདིའི་ལོ་རྒྱུས་ཁུངས་ལྡན་བློ་གཏད་རུང་བ་ཞིག་མཐོང་ཐོས་སུ་མ་གྱུར་ཀྱང༌། ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ནང་དོན་ལྡན་པའི་རྒན་རབས་རྣམས་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་བཤད་སྲོལ་ཞིག་ལ། བསྟན་ལ་འཚེ་བའི་རྒྱལ་པོ་གླང་དར་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཉི་མ་ལྟར་གསལ་བ་དེ་ཉིད་རེ་ཞིག་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་བསྣུབས་ཏེ། དད་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེངས་བསྐྲུན་སྒྲིག་གཤོམ་མི་ཆོག་པ་མུན་བསྐལ་ལྟ་བུར་གྱུར་བས་ན། རྒྱལ་བསྟན་ལ་དད་ཞེན་ཆེ་བའི་བོད་འབངས་རྣམས་ཀྱིས། རང་གི་སྐྱབས་གནས་རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་མཚོན་དོན་དུ་སོག་པོ་སྟག་འཁྲིད་འདི་ཉིད་བཞེངས་པར་གྲགས་སོ།།